امین خرمی- موضوع انتخاب فیلم «بدرود بغداد» به عنوان نماینده سینمای ایران در اسکار 2011 و دستور لغو پروانه تولید فیلم «جدایی نادر از سیمین» آخرین ساخته اصغر فرهادی به عنوان دو اتفاق اخیر سینمای ایران آن هم در عرض 24ساعت آنقدر پر حرف و حدیث بود که جواد شمقدری، معاون سینمایی ارشاد را با وجود سفر به نیویورک به همراه رئیس جمهور، وادار به واکنش کرد.
اثبات عملگرایی معاونت سینمایی
بعد از اعلام خبر توقف فیلمبرداری آخرین اثر اصغر فرهادی توسط معاونت سینمایی و بازتاب آن به وسیله رسانههای کشور، شمقدری که در چند روز گذشته به عنوان عضوی از اعضای اعزامیدولت دهم به همراه آقای احمدینژاد، رئیس جمهور در نیویورک به سر میبرد در واکنش به این مسئله گفته است که: «این موضوع به خاطر صحبتهایی است که وی – فرهادی - در مراسم جشن خانه سینما داشت و حرفهایی که معاون سینمایی ارشاد زدند حرفهای جالبی نبودند، پس از آن نیز به ایشان یک هفته فرصت دادیم که حرفهایشان را اصلاح کنند اما این کار را انجام ندادند و سرانجام تصمیم به این امر گرفتیم. ما به طور کلی به سمتی میرویم که روشهایمان کاملاً آشکار و شفاف باشد و همچنین سعی میکنیم پنهانکاری نداشته باشیم، یعنی ملت بدانند که دلیل تشویق یک فیلمساز و دلیل منعی که برای یک فیلمساز ایجاد میشود، چیست.»
این مسئله فیذاته و فارغ از اینکه خوشایند گروهی باشد و برای عدهای ناخوشایند تلقی شود حاوی این نکته است که برای اولین بار در طول سابقه مدیری در رأس امور سینمایی کشور فردی پیدا شده که با صراحت و شفافیت دلایل یا دلیل توقف تولید یک فیلم را بیان کند و با این کار از یک سو راه را بر شایعهسازان و فرصتطلبان ببندد و از سوی دیگر نوع نگاه و برخورد معاونت سینمایی را با تمامی سینماگران در قبال حرکات و سخنانی که بیان میکنند روشن مینماید. بدون شک این صراحت از سوی نفر اول معاونت سینمایی قابل تقدیر است و بهخصوص اینکه نشان میدهد همانگونه که شمقدری در آغاز تصدیگری این مسئولیت عنوان کرد که صریح و شفاف خواهد بود و برخی این گفتههای او را شعار خواندند، حال شاید قانع شده باشند که معاونت سینمایی جدید عملگرایی را سرلوحه رفتارش با هنرمندان قرار داده است.
نیاز به شفافسازی بیشتر
همچنین شمقدری نسبت به انتخاب فیلم «بدرود بغداد» به عنوان نماینده سینمای ایران نیز واکنش نشان داده و با اعلام آگاهی از این مطلب که بزرگترین مشکل در راه معرفی این فیلم به آکادمی اسکار، عدم اکران عمومیاین فیلم است به خبرنگار «ایسنا» گفته است:«من در این سفر برای اکران در امریکا هماهنگ کردم و تا دسامبر (دی ماه) باید این فیلم اکران شده باشد و مهمتر از آن نشان دادن در آکادمی اسکار است که من اینجا با برخی از اعضای آکادمی در جریان سفر صحبت کردم و قرار شد بعد از اینکه برگشتم به تهران، فیلم را به همراه اطلاعات بفرستیم.»
اما در این بیان با کمی تأمل نکتهای قابل لمس و درک است که سؤالی را به همراه خود در ذهن ایجاد میکند. با توجه به اینکه فاصله اعلام خبر فیلم «بدرود بغداد» در زمان حضور شمقدری در نیویورک و مصاحبه وی با ایسنا در مورد رایزنیهایی که برای اکران این فیلم در سینماهای امریکا و دانشکدههای این کشور با تنی چند از دستاندرکاران آکادمی اسکار و مسئولان مراکز فرهنگی دانشکدهها انجام داده و نه خواهد داد بیشتر از 48 ساعت نیست، با کنار هم چیدن این اطلاعات اینگونه به ذهن متبادر میشود که این فیلم پیش از سفر شمقدری به نیویورک انتخاب شده بود. بنابراین با در نظر گرفتن این پیشفرض به نظر میرسد که گفتههای سجادپور، مدیر شورای نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی که گفته بود با توجه به شرایط موجود مسئولیت انتخاب فیلم بر عهده من قرار گرفته یا درست بیان نشده یا به درستی در رسانهها انعکاس پیدا نکرده است.
اما به هر جهت با توجه به شفافیت بیان و صراحت گفتار شمقدری که نمونه عینی آن را در واکنش به فیلم فرهادی دیدیم میتوان انتظار داشت که معاون سینمایی ارشاد در مورد این مسئله به صراحت عنوان کنند که آیا این فرض بیان شده درست است یا خیر و اینکه آن افرادی که برای نظرسنجی در انتخاب این فیلم حضور داشتند چه افرادی بودند تا این موضوع به مسئلهای برای شایعهپردازان و فرصتطلبان تبدیل نشود.
