زنگ مدرسه که به صدا درآمد، برنامههای رسمی اول مهر، خیلی زود جای خود را به رفتوآمد بچهها در حیاط و صدای بازی و خندهشان داد. سال تحصیلی جدید آغاز شد و دانشآموزان بعد از گذراندن سال تحصیلی پرفراز و نشیب قبلی، راهی کلاسهای درس شدند جوان آنلاین: زنگ مدرسه که به صدا درآمد، برنامههای رسمی اول مهر، خیلی زود جای خود را به رفتوآمد بچهها در حیاط و صدای بازی و خندهشان داد. سال تحصیلی جدید آغاز شد و دانشآموزان بعد از گذراندن سال تحصیلی پرفراز و نشیب قبلی، راهی کلاسهای درس شدند.
در مدرسه انوشیروان جیتاتا، پس از نواخته شدن صدای زنگ مدرسه، گروهی به سمت میز شطرنج رفتند، عدهای سراغ غرفه ساختار قامتی و کمی بعد، دو دسته از دانشآموزان روبهروی هم برای طنابکشی ایستادند. این مدرسه سال تحصیلی را در کنار دانشآموزانی از دو دین متفاوت آغاز کرد، دخترانی که قرار است یک سال تحصیلی را در یک کلاس، یک حیاط و کنار یکدیگر سپری کنند.
بازگشایی بیش از ۱۲۴ هزار مدرسه
صبح اول مهر، بیش از ۱۲۴ هزار مدرسه در سراسر کشور بار دیگر درهای خود را به روی دانشآموزان باز کردند، مدارسی که امسال پذیرای بیش از ۵/۱۶ میلیون دانشآموز خواهند بود. کلاسهای دوره ابتدایی از ساعت ۸ صبح و دورههای متوسطه اول و دوم نیز از ساعت ۷:۳۰ فعالیت خود را آغاز کردند.
از مجموع مدارس کشور، حدود ۸۳ درصد دولتی و ۱۷درصد غیردولتی هستند. بیش از ۹ میلیون دانشآموز در دوره ابتدایی تحصیل میکنند و ۳میلیون و ۹۴۸ هزار و ۱۵۲ دانشآموز نیز در دوره متوسطه اول حضور دارند. در دوره متوسطه دوم، یک میلیون و ۷۱۱ هزار و ۵۲۷ دانشآموز در شاخه نظری، حدود ۸۷۳ هزار نفر در شاخه فنیوحرفهای و حدود ۵۵۵ هزار دانشآموز در شاخه کاردانش مشغول به تحصیل هستند.
اما بازگشایی مدرسهها فقط به باز شدن درهای کلاس و شروع دوباره درسها محدود نشد. سال تحصیلی جدید در کنار برنامههای آموزشی، با برنامههای فرهنگی و ورزشی نیز همراه بود. همزمانی اول مهر با هفته دفاع مقدس نیز اجرای برنامههایی با محوریت این مناسبت را به مدارس آورد.
«زنگ ایثار و شهادت» یکی از برنامههای آغاز سال تحصیلی بود که با محوریت گرامیداشت یاد و نام شهدای دانشآموز و شهدای مدرسه شجره طیبه میناب در مدارس برگزار شد. فضاآرایی مدارس، کلاسها و دیگر اماکن آموزشی و تربیتی با رویکرد ترویج فرهنگ ایثار و شهادت نیز در برنامههای این روز قرار داشت.
نمادی از یک تاریخ درخشان
مدرسه انوشیروان هم یکی از مدارسی بود که صبح اول مهر، درهایش را به روی دانشآموزان باز کرد، اما در این مدرسه، آغاز سال تحصیلی حالوهوای دیگری هم داشت. مدرسهای که با کمک جامعه زرتشتیان بنا شده و هر سال میزبان آیینهای زرتشتی است و در آن، دانشآموزان زرتشتی و مسلمان در کنار یکدیگر درس میخوانند.
اینجا تفاوتهای دینی، مانعی برای کنار هم بودن در فضای مدرسه نیست. دانشآموزان با پیشینههای متفاوت، در یک محیط آموزشی کنار هم قرار میگیرند و در کنار برنامههای عمومی مدرسه، آیینها و مناسبتهای مرتبط با جامعه زرتشتی نیز مورد توجه قرار میگیرد، رویکردی که میتوان آن را بخشی از حضور و به رسمیت شناختن تنوع دینی در فضای آموزشی دانست. آیین آغاز سال تحصیلی در مدرسه انوشیروان با حضور بهشید برخوردار، نماینده زرتشتیان در مجلس شورای اسلامی، و عباس زارع، مدیرکل نوسازی مدارس استان تهران، برگزار شد. مراسمی که در آن، آغاز سال تحصیلی دانشآموزان در کنار توجه به جایگاه تاریخی این مدرسه و جامعه زرتشتیان، مورد توجه قرار گرفت.
بهشید برخوردار در این آیین ضمن تبریک آغاز سال تحصیلی به دانشآموزان، اظهار داشت: «شما آیندهسازان کشور ما هستید. انسانیت و اخلاق را بیاموزید و سرزمینمان ایران را در قلب خود نگه دارید. شما وارثان این سرزمین کهن هستید و باید با علم و اخلاق، چراغ آینده را روشن نگه دارید.»
همچنین عباس زارع، مدیرکل نوسازی مدارس استان تهران با تبریک آغاز سال تحصیلی به دانشآموزان، معلمان و نماینده مجلس گفت: «خوشحالم که در خدمت شما دانشآموزان عزیز، معلمین بزرگوار و نماینده محترم مجلس، در مدرسه ماندگار هستم و آغاز سال تحصیلی جدید را به همه شما تبریک عرض میکنم. از دغدغه شما نسبت به مدرسهسازی و آموزش دانشآموزان سپاسگزارم.»
او در ادامه گفت: «دانشآموزان عزیز ایران با تنوع و وحدت و همدلی، سرمایههای این سرزمین هستند. زرتشتیان به عنوان یکی از مهمترین و کهنترین اقلیتهای دینی این سرزمین، همواره سهم بزرگی در فرهنگ و تمدن ایران داشتهاند و این مدرسه ماندگار نیز نمادی از این تاریخ درخشان است. زنگ مهر را به همه شما تبریک عرض میکنم.»
زارع در ادامه سخنان خود به وضعیت فضاهای آموزشی استان تهران پرداخت: «با نگاه ویژه رئیسجمهور و حمایتهای استاندار محترم تهران، در حوزه سختافزاری و نرمافزاری آموزش، استان تهران در اولویت دولت چهاردهم قرار گرفت. در سال ۱۴۰۳، سرانه آموزشی استان ۲۸/۵ مترمربع بود که در آبان ۱۴۰۴ به ۷۹/۵ مترمربع افزایش یافت، در حالی که سرانه متوسط کشور ۵۹/۵ مترمربع است. بدین ترتیب، استان تهران از رتبه ۲۸ به رتبه ۱۹ کشور صعود کرد و ۹ پله ترفیع یافت.»
مدیر کل نوسازی مدارس استان تهران همچنین درباره عملکرد این اداره کل گفت: «در سال گذشته، ۱۲۴ مدرسه با هزارو۴۸۵ کلاس درس و ۱۸۳ هزار مترمربع زیربنا تحویل داده شد و امسال نیز ۱۰۳ مدرسه با هزار و ۲۰۳ کلاس درس و ۱۴۴ هزار مترمربع زیربنا تحویل خواهد شد. در مجموع، ۲۶۸۵ کلاس درس تحویل شدهاست و ۸۰ هزار دانشآموز در این مدارس درس میخوانند.»
او درباره نقش فضای آموزشی در فرایند یادگیری نیز گفت: «فضای آموزشی و تجهیزات، معلم سوم است. اگر مدرسه خوب بسازیم، گام مهمی در آموزش برداشتهایم. ما در موفقیت ۸۰ هزار دانشآموز آیندهساز این مرز و بوم نقش داریم و این افتخار بزرگی است.»
از شطرنج و بازیهای ذهنی تا غربالگری ساختار قامتی
از آنجایی که در شیوهنامه اجرایی آغاز سال تحصیلی مدارس بر برنامههایی برای ایجاد نشاط، تقویت امید و توجه به هویت ایرانی ـ اسلامی تأکید شده بود، مدرسه انوشیروان بخشی از برنامه اجرایی خود را در قالب غرفههای نشاط و سلامت و تندرستی تدارک دید؛ از بازیهای فکری گرفته تا فعالیتهای ورزشی و ارزیابی سلامت جسمی دانشآموزان.
در یکی از غرفهها، میز شطرنج در میان بازیهای فکری قرار گرفته بود. خانم پیری، معاون اجرایی مدرسه، درباره بازیهای چابکی ذهنی که برای دانشآموزان قرار داده شدهبود، توضیح داد و با اشاره به شطرنج «جوان» گفت: «شطرنج به اندازه یک بوکسباز انرژی صرف میکند و وقتی محو بازی میشوید انگار دارید بازی جنگ را نگاه میکنید و ذهن را به چالش میکشد.»
کمی آنطرفتر، غرفه تجهیزات ورزشی قرار داشت. خانم گوهری، کارشناس ارشد آسیبشناسی و حرکات اصلاحی، درباره وسایلی که برای این بخش در نظر گرفته شدهبود، گفت: «به دلیل تخصصی که داشتم علاقه داشتم در حوزه آسیبشناسی و حرکات اصلاحی تجهیزات مربوطه را به این غرفه بیاورم. فوم رولها، دمبلها، کشهای لوپ، کشهای پیلاتس و ... که با توجه به نوع ناهنجاری و آسیبی که در هر دانشآموز داشته باشد، برای بهبود آن از این تجهیزات استفاده میکنیم.».
اما در غرفهای دیگر، موضوع از معرفی تجهیزات ورزشی فراتر میرفت. اینجا قرار بود ساختار قامتی دانشآموزان بررسی شود، ارزیابیای که میتواند به شناسایی ناهنجاریهای حرکتی و ارائه تمرینهای متناسب با وضعیت هر دانشآموز کمک کند.
خانم کلهر، دبیر تربیت بدنی مدرسه انوشیروان جیتاتا و مسئول غرفه حرکات اصلاحی و ساختار قامتی، درباره این بخش توضیح داد: «این غرفه مربوط به سلامت ساختار قامتی دانشآموزان است که به تازگی در هنرستان مرکزی با همین عنوان افتتاح شده است. بچهها موقع مراجعه به غرفه یا مرکز غربالگری ارزیابی میشوند. با تجهیزاتی که در مرکز داریم، ناهنجاریها را شناسایی میکنیم و به آنها حرکت اصلاحی میدهیم تا وضعیت ساختار قامتی خود را بهبود ببخشند.»
زهرا کریلی، دکترای بیومکانیک ورزشی، نیز در ادامه بررسی وضعیت بدنی دانشآموزان را مقدمهای برای فعالیت ورزشی مناسب دانست: «باید اول از همه وضعیت بدنی و ساختار اسکلتی- عضلانی دانشآموزان بررسی و عارضههای آنها شناسایی شود تا آنها بتوانند در رشتههای ورزشی مختلفی، چون والیبال، بسکتبال، پینگپونگ و فوتبال موفق عمل کنند.»
این غرفهها هرچند متفاوت بودند، اما یک وجه مشترک داشتند؛ اینکه سلامت و نشاط دانشآموزان را بخشی از فرایند آموزش میدانستند. بازیهای فکری مثل شطرنج، ذهن را درگیر میکردند، فعالیتهای ورزشی مثل دارت، بدن را به حرکت درمیآوردند و غربالگری ساختار قامتی، مشکلات و ناهنجاریهای اسکلتی را پیدا میکردند.
آینده ایران دوباره آغاز میشود
در بخش دیگری از این مراسم، یکی از دانشآموزان که اجرای برنامه را برعهده داشت، پشت تریبون قرار گرفت و پیام علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش، به مناسبت آغاز سال تحصیلی جدید را برای حاضران قرائت کرد؛ پیامی که بخشهایی از آن به یاد شهدای دانشآموز و معلم مدرسه شجره طیبه میناب و همچنین برنامههای آموزش و پرورش برای سال تحصیلی جدید اختصاص داشت.
در بخشی از این پیام آمدهاست: «سال تحصیلی جدید در حالی آغاز میشود که غبار اندوه جانسوز شهادت قائد فرزانه امت اسلامی، داغ شهادت دانشآموزان و معلمان مظلوم مدرسه شجره طیبه میناب، فرماندهان غیور، دولتمردان شجاع و جمعی از هموطنان عزیزمان بر دلهای ما سنگینی میکند. مردان و زنانی که با ایمان، ایثار و فداکاری از عزت و سربلندی ایران اسلامی دفاع کردند، میراثی گرانسنگ از ایمان، شجاعت، مسئولیتپذیری و عشق به وطن را برای نسلهای امروز و فردا به یادگار گذاشتند.»
کاظمی در ادامه، آموزش و پرورش را از اولویتهای دولت چهاردهم دانست و با اشاره به اقدامات انجامشده در دو سال گذشته، توسعه عدالت و ارتقای کیفیت آموزشی را از محورهای این حوزه عنوان کرد.
در بخش دیگری از پیام وزیر آمدهاست: «امروز با تأکید مقام معظم رهبری که توجه راهبردی به مسئله فرهنگ و تعلیم و تربیت را از جمله مسائل مهم کشور دانستهاند، میتوان شرایط آموزش و پرورش را بهتر از گذشته رقم زد. اکنون با آغاز سال تحصیلی جدید، شور زندگی و امید به آینده، فصل شکوفایی علم و دانش و تربیت، بار دیگر جان میگیرد و مدرسه به وعدهگاه امید، ایمان و آغاز فردای روشن برای ایران عزیز تبدیل میشود.»
وزیر آموزش و پرورش همچنین با اشاره به شعار سال تحصیلی جدید، سه محور «عدالت، کیفیت و هویت برای ایران، برای مدرسه» را مسیر اعلامشده آموزش و پرورش برای سال پیش رو دانست و در پیام خود آورد: «سه آرمان بههمپیوسته برگرفته از سند تحول بنیادین آموزش و پرورش که مسیر ما در تربیت را روشن خواهد کرد.»
در ادامه پیام، بر فراهم شدن فرصتهای عادلانه آموزشی و تربیتی، ارتقای کیفیت آموزش و تربیت نسلی برخوردار از هویت ملی تأکید شده و آمدهاست: «علاوه بر تمرکز بر توانمندیهای علمی دانشآموزان، تلاش خواهیم کرد دانشآموزانی دانا، توانمند، مسئولیتپذیر، امیدوار و برخوردار از کرامت و عزت نفس تربیت کنیم؛ نسلی که علم را با اخلاق، پیشرفت را با مسئولیت و هویت را با زندگی شایسته پیوند دهد و برای اعتلای ایران عزیز در تمامی ابعاد علمی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی از هیچ کوششی دریغ نورزد.»
کاظمی در بخش دیگری از پیام خود، از دو عهد آموزش و پرورش سخن گفت: «صیانت از حریم مدرسه و برنامهریزی و تلاش برای تحقق اهداف سند تحول بنیادین آموزش و پرورش به عنوان مهد تربیت و تعالی» و «تلاش برای ارتقاء منزلت و بهبود معیشت معلمان شریف و عزیز به عنوان سرمایههای بیبدیل نظام تعلیم و تربیت.»
در پایان این پیام نیز آمدهاست: «باور داریم اقتدار آینده ایران از مدرسه میگذرد، از کلاس درس، از دستان توانمند معلمان و از اندیشه و اراده دانشآموزانی که از امروز برای ساختن فردای کشور آماده میشوند.»
زنگی که با نشاط نواخته شد
در پایان این برنامه نیز، بهشید برخوردار، نماینده زرتشتیان در مجلس شورای اسلامی، زنگ مدرسه را بهصورت نمادین به صدا درآورد. با نواخته شدن زنگ، دانشآموزان از فضای مراسم فاصله گرفتند و به سمت غرفههایی رفتند که برایشان مهیا شدهبود؛ عدهای پای میزهای بازی ایستادند و گروهی سراغ غرفههای سلامتی رفتند.
کمی بعد، طنابکشی در حیاط مدرسه آغاز شد. دانشآموزان دو طرف طناب قرار گرفتند، صدای تشویقها بلند شد و هر گروه تلاش میکرد چند قدم حریف را به سمت خود بکشد. چند دقیقهای بعد، مسابقه تمام شد و بچهها دوباره در حیاط مدرسه پراکنده شدند؛ برخی هنوز درباره نتیجه مسابقه حرف میزدند و برخی دیگر به سمت کلاسهای درس رفتند.