حدود ۴۰ درصد مصرف برق در بخش تهویه مطبوع اعم از کولرهای گازی، چیلرها و سیستمهای خنک کننده صنایع، ساختمانهای دولتی، بیمارستانها و... است. انجمن صنعت تهویه مطبوع کشور معتقد است که بخش زیادی از این مصرف در سیستمهای خنک کننده غیر استاندارد و پر مصرف هدر میرود. درحال حاضر، بیش از یک میلیون دستگاه کولر گازی، معادل نیمی از نیاز بازار، از مسیرهای غیررسمی تأمین میشود؛ در حالی که تولید واقعی داخل کمتر از ۲۰۰ هزار دستگاه است. جوان آنلاین: صنعت تهویه مطبوع یکی از حلقههای مهم زنجیره صنعتی و اقتصادی کشور است، اما طی سالهای گذشته به دلیل قرار گرفتن در سایه برخی صنایع، با کمتوجهی و تصمیمات نادرست مواجه شده است.
یکی از مهمترین مشکلات این صنعت، ورود کالاهایی است که از نظر مصرف انرژی استانداردهای لازم را ندارند؛ موضوعی که بخشی از آن ناشی از قاچاق و بخشی نیز ناشی از واردات از مسیرهای رسمی است.
رقابت نابرابر تولیدکنندگان داخلی با کالای وارداتی
آرینپور عضو انجمن تولیدکنندگان سیستمهای تهویه مطبوع ایران در نشست خبری با اشاره به مشکلات تولیدکنندگان داخلی اظهار کرد: تولیدکننده داخلی امروز با رقابتی بسیار نابرابر با کالاهای وارداتی بیکیفیت مواجه است. یک تولیدکننده داخلی باید برای تأمین مواد اولیه، ارز، سرمایه در گردش و مجوزها با مشکلات متعددی مواجه شود، اما کالای وارداتی بیکیفیت بهراحتی وارد بازار میشود.
وی افزود: این صنعت به صنایع مختلفی مانند فولاد، مس، آلومینیوم و صنعت ساختمان وابسته است و میتواند به عنوان یکی از موتورهای محرک بخشهای مختلف اقتصاد عمل کند، اما رکود بازار و کمبود نقدینگی، شرکتهای توانمند این حوزه را که حتی ظرفیت صادرات دارند، با خطر از بین رفتن مواجه کرده است.
انتقاد از واردات بی کیفیتها
همچنین مهدی بستانچی رئیس انجمن که دراین نشست سخن میگفت، با انتقاد از ورود کالاهای بیکیفیت و قاچاق به کشور گفت: ما به هیچ وجه مخالف واردات محصولات جدید و باکیفیت نیستیم، اما بهشدت با ورود کالاهای بیکیفیت مخالفیم. ابتدا باید ظرفیت تولید داخل و استانداردهای مرتبط با آن مشخص و قابل رهگیری شود و پس از آن، برای کالاهای مورد نیاز یا محصولاتی که از نظر فناوری و کیفیت در سطح بالاتری قرار دارند، واردات از مسیر قانونی انجام شود.
وی ادامه داد: برای تحقق این هدف، وجود آزمایشگاههای مرجع، گمرکات تخصصی و کارشناسان مسلط به تجهیزات تهویه مطبوع ضروری است. همچنین باید ضرایب مصرف انرژی و استانداردهای مرتبط بهدرستی شناخته و اطلاعرسانی و فرهنگسازی شود.
۴۰ درصد مصرف برق در ساعات اوج مربوط به تجهیزات سرمایشی است
رئیس انجمن تولیدکنندگان سیستمهای تهویه مطبوع با اشاره به سهم بالای تجهیزات سرمایشی در مصرف برق کشور گفت: حدود ۴۰ درصد مصرف برق در ساعات پیک به تجهیزات سرمایشی مربوط میشود و اگر بتوان تنها ۱۰ درصد از مصرف این تجهیزات را در زمان اوج بار کاهش داد، میتوان بخش قابلتوجهی از نیاز شبکه برق را پوشش داد.
وی افزود: برای نمونه، مجموع مصرف برق شهرکهای صنعتی دولتی کشور حدود ۴۴۰۰ مگاوات است و کاهش مصرف تجهیزات سرمایشی میتواند به اندازه ساخت ظرفیت جدید نیروگاهی برای کشور ارزش داشته باشد.
بستانچی تاکید کرد: قبل از اینکه صرفاً به سمت ساخت نیروگاه برویم، باید ببینیم چگونه میتوانیم برق را درست مصرف کنیم. ساخت نیروگاه بهتنهایی هنر نیست؛ هنر این است که بتوانیم مصرف برق را کاهش دهیم و همان ظرفیت موجود را به شکل بهینه مورد استفاده قرار دهیم.
ضرورت الزام دستگاههای دولتی به خرید تجهیزات کممصرف
وی افزود: دولت باید برای دستگاههای اجرایی خود خرید تجهیزات کممصرف و پربازده را الزام کند و خرید تجهیزات پرمصرف را متوقف سازد. همچنین تجهیزات فرسوده در ساختمانهای دولتی باید جایگزین شوند و استفاده از سیستمهای کنترل هوشمند در ساختمانهای بزرگ به یک الزام تبدیل شود.
بستانچی ادامه داد: تعرفه برق نیز باید هدفمند باشد و راندمان تجهیزات به شکل شفاف اعلام شود تا مصرفکننده بتواند هنگام خرید، محصول کممصرف و پربازده را از محصول پرمصرف تشخیص دهد.
وی تاکید کرد: برای مثال، ایجاد هر ۱۰۰ مگاوات ظرفیت نیروگاه خورشیدی حدود ۳۵ تا ۴۰ میلیون دلار سرمایهگذاری نیاز دارد، در حالی که دولت میتواند با هزینهای بسیار کمتر، از طریق افزایش راندمان تجهیزات و کاهش مصرف، ظرفیت مؤثری به شبکه برق کشور اضافه کند.
رئیس انجمن تولیدکنندگان سیستمهای تهویه مطبوع گفت: صنعت تهویه مطبوع نیازمند سیاستگذاری شفاف، استانداردهای اجباری، مقابله با قاچاق، حمایت از تولیدکنندگان واقعی و ایجاد امکان رقابت عادلانه است و انتظار داریم دولت و نهادهای نظارتی نسبت به این موضوع توجه جدی داشته باشند.
قاچاق گسترده در حوزه کولر گازی
در ادامه این نشست علی آرینپور نائب رئیس انجمن تولیدکنندگان سیستمهای تهویه مطبوع با اشاره به ظرفیت تولید داخلی کولر گازی گفت: بر اساس مجوزهای تولید و پروانههای صادرشده از سوی وزارت صمت، ظرفیت اسمی تولید کشور حدود دو میلیون دستگاه در سال است، در حالی که نیاز سالانه بازار نیز حدود ۲ تا ۲.۵ میلیون دستگاه برآورد میشود.
وی افزود: با وجود این ظرفیت اسمی، تولید واقعی شرکتهای داخلی در حال حاضر کمتر از ۲۰۰ هزار دستگاه در سال است. از سوی دیگر، بر اساس اطلاعات استخراجشده از گمرکات، حدود ۷۰۰ هزار دستگاه کولر گازی از مسیرهای قانونی وارد کشور شده است و مشخص نیست بخش قابلتوجه باقیمانده نیاز بازار چگونه تأمین شده است.