جوان آنلاین: دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر با تأکید بر اینکه هیچ مجوزی برای کشت خشخاش در کشور صادر نشدهاست، از شناسایی مواردی محدود از کشت غیرمجاز این محصول در برخی مناطق خبر داد و گفت: تمامی این موارد با ورود دستگاههای مسئول شناسایی شده و تحت برخورد قانونی قرار گرفتهاند.
دکتر حسین ذوالفقاری، نماینده رئیسجمهور و دبیر کل ستاد مبارزه با موادمخدر، در نشست خبری خود با خبرنگاران ضمن تشریح آخرین وضعیت اعتیاد در کشور و جهان، از برنامههای جدید دولت در حوزه پیشگیری، درمان، مقابله با قاچاق و اصلاح قوانین مرتبط با مواد مخدر خبر داد.
اعتیاد؛ بحرانی با ۳۳۰ میلیون مصرفکننده در جهان
دکتر ذوالفقاری در ابتدای سخنان خود با اشاره به آمارهای جهانی اعتیاد گفت: براساس آخرین برآوردهای سازمان ملل متحد، حدود ۲/۶ درصد جمعیت ۱۵ تا ۶۵ ساله در جهان مصرفکننده مواد مخدر هستند و بیش از ۳۳۰ میلیون نفر بهصورت قطعی از انواع مواد مخدر استفاده میکنند. وی افزود: قاره امریکا و آسیا هر کدام با حدود ۱۰۵ میلیون مصرفکننده در صدر قرار دارند و پس از آن آفریقا با ۷۴ میلیون نفر قرار گرفتهاست. همچنین از نظر شیوع مصرف، اقیانوسیه و امریکا بالاترین نرخ مصرف موادمخدر را دارند. دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به وضعیت زنان مصرفکننده موادمخدر گفت: در جهان حدود یکچهارم جمعیت معتادان را زنان تشکیل میدهند، اما این نسبت در ایران حدود ۹ درصد است. با این حال روند افزایش مصرف مواد در میان زنان کشور نگرانکننده بوده و نیازمند توجه جدی است.
تغییر الگوی قاچاق و کاهش کشفیات تریاک
نماینده رئیسجمهور با اشاره به تحولات منطقهای در حوزه تولید مواد مخدر اظهار داشت: طی سالهای اخیر الگوی تولید و قاچاق مواد مخدر در منطقه هلال طلایی تغییر کرده است؛ موضوعی که مستقیماً بر وضعیت کشفیات در ایران نیز تأثیر گذاشتهاست. در سال ۱۴۰۴ میزان کشفیات مواد مخدر نسبت به سال قبل حدود ۳ درصد افزایش داشته، اما در مقایسه با سالهای گذشته شاهد کاهش قابلتوجه کشفیات تریاک هستیم. در حالی که در برخی سالها بین ۷۰۰ تا ۸۰۰ تن تریاک در کشور کشف میشد، این میزان در سال گذشته به حدود ۱۲۰ تن رسید. به گفته ذوالفقاری، کاهش کشت خشخاش در افغانستان و حرکت شبکههای قاچاق به سمت تولید مواد صنعتی و روانگردان از جمله دلایل اصلی این تغییر به شمار میرود.
انهدام ۶۱ لابراتوار و دستگیری بیش از ۵۰۰ هزار نفر
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با تشریح عملکرد دستگاههای مقابلهای در سال گذشته گفت: ۶۱ کارگاه و لابراتوار تولید مواد مخدر و روانگردان در کشور شناسایی و منهدم شد. وی افزود: در همین مدت بیش از ۵۰۰ هزار نفر از قاچاقچیان، توزیعکنندگان، خردهفروشان و سایر افراد مرتبط با جرائم موادمخدر دستگیر شدند.
به گفته وی، نیروهای مقابلهای همچنین موفق به کشف نزدیک به ۲۰ میلیون عدد انواع قرص و آمپول روانگردان و حدود ۵۰ هزار لیتر مواد پیشساز تولید مواد مخدر شدند.
تدوین طرح ملی مبارزه با مواد مخدر
دکتر ذوالفقاری از تدوین و تصویب «طرح ملی مبارزه با مواد مخدر» به عنوان مهمترین اقدام تحولی سال گذشته یاد کرد و گفت: در این طرح جایگاه همه دستگاههای مسئول در حوزههای پیشگیری، درمان، مقابله، کاهش آسیب و بازتوانی بهصورت دقیق مشخص شده است. این برنامه پس از انجام مطالعات گسترده و بررسی تجربیات کشورهای موفق در حوزه مبارزه با موادمخدر تدوین و در ستاد مبارزه با موادمخدر به تصویب رسیدهاست.
کشت خشخاش ممنوع است
در بخش دیگری از این نشست، دبیر کل ستاد مبارزه با موادمخدر به برخی اظهارنظرها درباره کشت خشخاش در کشور واکنش نشان داد و تأکید کرد: براساس قانون، هرگونه کشت مواد مخدر از جمله خشخاش ممنوع است و تاکنون هیچ مجوزی برای کشت این محصول صادر نشدهاست. وی تصریح کرد: موارد معدودی از کشت غیرمجاز در برخی مناطق مشاهده شده که با آنها برخورد قانونی صورت گرفتهاست.
«شقایق الیفرای ایرانی» برای صنایع دارویی
دبیر کل ستاد مبارزه با موادمخدر همچنین درباره تأمین مواد اولیه صنایع دارویی کشور توضیح داد: با کاهش کشفیات تریاک و محدود شدن منابع تأمین مواد اولیه دارویی، راهکارهای مختلفی مورد بررسی قرار گرفت. یکی از این راهکارها استفاده از ظرفیت گیاه «شقایق الیفرای ایرانی» است که با خشخاش تفاوت دارد و امکان استخراج مستقیم مواد مخدر از آن وجود ندارد. به گفته وی، فرآوری این گیاه صرفاً توسط شرکتهای داروسازی و تحت نظارت کامل انجام خواهد شد و هیچگونه تهدیدی از نظر گسترش اعتیاد ایجاد نمیکند.
بیش از ۵ میلیون نفر تحت پوشش خدمات درمانی
نماینده رئیسجمهور با اشاره به برنامههای درمان اعتیاد اظهار داشت: طی سال ۱۴۰۴ بیش از ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر از خدمات درمان، کاهش آسیب و مراکز موضوع ماده ۱۶ بهرهمند شدهاند. یکی از مشکلات موجود در کشور، نبود نظام دقیق ارزیابی موفقیت درمان بود. به همین دلیل در طرح تحول درمان، معتادان در چهار سطح خفیف، متوسط، شدید و بسیار شدید دستهبندی شدهاند تا خدمات متناسب با وضعیت هر فرد ارائه شود. هدف اصلی این است که افراد دارای اعتیاد خفیف و متوسط به درمان کامل برسند و برای گروههای شدیدتر نیز برنامههای مدیریت مصرف و کاهش آسیب اجرا شود.
«امید و زندگی»؛ الگوی جدید ساماندهی معتادان متجاهر
دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر از طراحی الگوی جدیدی با عنوان «مراکز امید و زندگی» خبر داد و گفت: در این مراکز تمامی مراحل از پذیرش، غربالگری و درمان گرفته تا مهارتآموزی، اشتغال، اسکان و بازگشت فرد به جامعه در یک مجموعه متمرکز انجام خواهد شد.
وی افزود: هدف اصلی این است که افراد پس از خروج از مراکز دوباره به چرخه مصرف بازنگردند.
هشدار درباره مواد روانگردان جدید
ذوالفقاری با هشدار نسبت به گسترش مواد روانگردان نوظهور گفت: بسیاری از این مواد با ظاهری فریبنده و تحت عناوینی همچون افزایش تمرکز، کاهش استرس، کمک به مطالعه یا کاهش وزن تبلیغ میشوند. نوجوانان و جوانان بیش از سایر گروههای سنی در معرض خطر مصرف این مواد قرار دارند و لازم است خانوادهها و مراکز آموزشی نسبت به این تهدید هوشیار باشند.
اصلاح قانون و مقابله با گردش مالی قاچاقچیان
دبیر کل ستاد مبارزه با موادمخدر از تدوین اصلاحیه قانون مبارزه با موادمخدر خبر داد و گفت: یکی از مهمترین محورهای این اصلاحات، رفع خلأهای قانونی در برخورد با مواد روانگردان جدید است.
در شرایط فعلی تا زمانی که یک ماده جدید در فرآیند قانونگذاری به تصویب نرسد، امکان برخورد مؤثر با آن وجود ندارد؛ موضوعی که باید اصلاح شود.
وی همچنین از تشدید اقدامات برای شناسایی و مسدودسازی شبکههای مالی قاچاقچیان خبر داد و گفت: ضربه زدن به بنیانهای اقتصادی قاچاق مواد مخدر یکی از مؤثرترین روشهای مقابله با این پدیده است.
کاهش برخی مصادیق اعدام در جرائم موادمخدر
ذوالفقاری در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع مجازات اعدام در جرائم موادمخدر اشاره کرد و گفت: در اصلاحیه پیشنهادی قانون، کاهش برخی مصادیق اعدام و جایگزینی آن با مجازاتهای بازدارنده در دست بررسی است. به گفته وی، هدف از این اقدام کاهش اثربخشی مجرمان نیست، بلکه اعمال مجازاتهایی است که از قطعیت اجرا و بازدارندگی بیشتری برخوردار باشند.
اعتیاد؛ تهدیدی که از محلهها آغاز میشود
دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر در پایان با تأکید بر اهمیت پیشگیری گفت: اعتیاد یکی از مهمترین آسیبهای اجتماعی و از تهدیدهای جدی جوامع محسوب میشود که آثار آن تنها متوجه مصرفکننده نیست، بلکه خانواده و جامعه را نیز درگیر میکند.