جوان آنلاین: استان بوشهر در عرصه کشاورزی و شیلاتی دارای ظرفیتهای بسیار خوبی است که از جمله مهمترین محصولات تولیدی این استان میتوان به خرما، گوجهفرنگی، میگو و… اشاره کرد که در این محصولات به عنوان یکی از تولیدکنندگان تأثیرگذار در کشور شناخته میشود. در شرایطی که این استان با تولید سالانه بیش از ۶۰۰ هزار تن گوجهفرنگی به عنوان قطب تولید این محصول شناخته میشود، امسال قرار است سطح زیر کشت آن کاهش یابد. اتفاقی که به نفع استان بوده و در اجرای طرح الگوی کشت ضمن افزایش بهرهوری و تولید محصولات، مصرف آب مدیریت و کارها با روشهای نوین پیش میرود.
بوشهر از جمله استانهای کشور به شمار میآید که به خاطر کمبود منابع آبی باید هر چه زودتر چارهای برای وضعیت کشاورزی خود بیندیشد. به همین خاطر اجرای الگوی کشت در شهرستانهای مختلف آن به اجرا در آمده و به گفته رئیس سازمان جهاد کشاورزی این استان امسال ۴۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی بوشهر محصولات جدیدی کشت کردند تا در مصرف آب صرفهجویی شود.
از ظرفیتهای حوزه تولیدی و کشاورزی بوشهر همین بس که بدانیم سالانه ۱۵درصد خرمای کشور و بیش از ۶۳ درصد میگو پرورشی ایران در این استان تولید میشود. تولید و برداشت گندم هم امسال به ۱۵۰ هزار تن رسیده که نسبت به سال گذشته افزایش بیش از پنج برابری را نشان میدهد. تولید ۷۰۰ هزار تن گوجهفرنگی خارج از فصل شاید امتیاز بزرگی برای بوشهر باشد، اما با توجه به کم آبی این منطقه قرار است محصول جدیدی جایگزین آن شود.
ورود گیاهان دارویی
زمین و آب دو موضوع مهم در الگوی کشت به شمار میآیند. پس باید محصولات اساسی و راهبردی را با توجه به ظرفیتهای بالقوه و شرایط موجود در هر منطقه در اولویت قرار داد.
در حوزه زراعت میتوان از خشکسالی، کم بارشی و اصلاح خاک با توجه به اینکه خاک رو به شوری رفته و کمبود سرمایهگذاری بخش خصوصی به عنوان مهمترین مشکلات در بوشهر نام برد.
با این شرایط، تنوع بخشی محصولات از ملاکهای سال زارعی پیشروی بوشهر تعیین شده به گونهای که قرار است برای نخستین بار دانه روغنی کامالینا به جای کلزا کشت شود و برای کشت کنجد که زنجیره آن در بوشهر وجود دارد برای مقاومسازی ارقام برنامهریزی میشود. همچنین مارچوبه، بادام زمینی و حبوبات نیز از دیگر محصولاتی هستند که به عنوان جایگزین کشت معرفی شدهاند. به گفته رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر، طرح الگوی کشت در شهرستانهای دشتی، تنگستان، دشتستان، دیر و جم با هدف جایگزینکردن محصولات اساسی با توجه به اقلیم استان اجرا میشود.
نوذر منفرد با بیان اینکه برنامهریزی برای فصل کشت سال آینده که مهمترین مسئله آن الگوی کشت و پس از آن تسهیلات کشاورزان و موضوعهای مرتبط با بخش دام است، به «جوان» میگوید: «از سال ۱۴۰۱ الگوی کشت به ۱۹ استان ابلاغ شد که بوشهر جزو آن نبود، اما سازمان جهاد کشاورزی این طرح را در سطحی مشخص در شهرستان دشتستان آغاز کرد که در این طرح آب کنترل شد و موفقیتآمیز هم بود.» وی با بیان اینکه طرح الگوی کشت در شهرستانهای دشتی، دشتستان، دیر و جم آغاز و شهرستان تنگستان با اختصاص زمینها به گیاهان دارویی عملیاتی شده، هدف از اجرای این طرح را تعدیل کشت برخی محصولات و جایگزین کردن محصولات اساسی کشور با توجه به اقلیم استان عنوان میکند.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر میگوید: «کل سطح در نظرگرفته برای کشت گوجه فرنگی ۱۱ هزارو ۵۰۰ هکتار است که براساس برنامهریزی انجام شده قرار است به ۹ هزار هکتار کاهش یابد؛ البته سطح جالیزی در شماری از شهرستانهای استان به صفر رسیده است. ضمن اینکه در بخشی از شهرستان دشتستان که آب کنترل شده ممنوعیت کشت اعلام شده است و در شهرستانهای دیر و دشتی هم کشت با برنامهریزی انجام میشود.»
وی با اشاره به اینکه سامانه پهنهبندی، توزیع کود بین کشاورزان را در کشور برعهده دارد و یارانه کود به کشاورزانی که تحت پوشش الگوی کشت قرار میگیرند تعلق میگیرد، تصریح میکند: «الگوی کشت در استان محصولات باغی و زراعی و محصولاتی، چون خرما، گیاهان دارویی و بخشی هم مرکبات را شامل میشود و در مناطقی هم که ممنوعیت مصرف آب وجود ندارد با توجه به اینکه در آن مناطق محصولات بومیسازی شده، بیشتر محصولاتی کشت میشود که تضمین بازار آن وجود دارد.»
تولید گوجه در فصل سرد سال
بوشهر با تولید سالانه بیش از ۶۰۰ هزار تن گوجهفرنگی به عنوان قطب تولید این محصول محسوب میشود و بخش عمده محصولات این استان در فصل سرد سال تولید میشود و نیازهای دیگر نقاط کشور را تأمین میکند. یکی از مهمترین مشکلات کشاورزان در فروش محصول است به طوری که در برخی مواقع برداشت نکردن محصول برای کشاورز سودآورتر از برداشت و فروش آن به قیمت ناچیز است.
در این شرایط اجرای طرح الگوی کشت میتواند باعث شود که با افزایش تنوع کشت و تولید محصولات، شرایط برای تأمین بازار مناسب برای این محصولات نیز فراهم شود.
با توجه به کمبود منابع آبی و نبود بازار مناسب و شرایط سخت فروش، امسال در استان بوشهر طرح الگوی کشت اجرایی شده و سطح زیر کشت گوجهفرنگی در این استان کاهش مییابد.
در همین رابطه معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی بوشهر از برنامهریزی برای تولید ۷۰۰ میلیون قطعه نشای گوجهفرنگی در استان خبر داده و میگوید: «۶۷ هکتار از گلخانهها به تولید نشا اختصاص یافته است.»
به گفته کبری توکلی تغییر الگوی کشت در استان بوشهر به دلیل کاهش منابع آبی و تداوم خشکسالیها یک ضرورت است و قرار است ۶ هزارو ۳۳۰ هکتار مساحت کشت گوجهفرنگی در چهار شهرستان کاهش مییابد. وی با بیان اینکه استان بوشهر به ۲۰۰ میلیون قطعه نشا برای ۹ هزارو ۸۰۰ هکتار سطح زیر کشت گوجه فرنگی نیاز دارد اضافه میکند: «کشت نشای گوجهفرنگی در اراضی کشاورزی استان بوشهر از مرداد ماه آغاز شده است.»
فرماندار شهرستان دیر نیز با اشاره به ظرفیت بالای کشت گوجهفرنگی در این شهرستان میگوید: «۱۰ هزار کشاورز با استفاده از هزارو ۲۰۰حلقه چاه در این شهرستان مشغول به فعالیت هستند.»
یونس باربرز از تولید سالانه حدود ۴۰۰ هزار تن گوجه فرنگی در این منطقه خبرداده و تصریح میکند: «این میزان تولید علاوه بر تنظیم بازار داخلی به سراسر کشور و برخی از کشورها صادر میشود.»
