در راستای آغاز مولدسازی از دی ماه سال گذشته ۶۴ ملک دولتی در مناطق مختلف کشور مازاد شناخته شد، همچنین معاوضه هفت فقره ملک دانشگاه علوم پزشکی جندیشاپور اهواز با یک فقره ساختمان مسکونی بخش خصوصی برای خوابگاه متأهلی در سیزدهمین نشست هیئت عالی مولدسازی به تصویب رسید.
مولدسازی دارایی تدبیری است که در بسیاری از کشورها از دهههای گذشته آغاز شده است. در ایران، با آغاز به کار دولت سیزدهم به پیشنهاد مشــترک وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان برنامه و بودجه کشور و به استناد جزء۶ بند۲ مصوبه شصتوهفتمین شورای عالی هماهنگی اقتصادی، مولدسازی اموال مازاد دستگاههای دولتی به تصویب رسید و در بودجه ۱۴۰۲ رقمی برای مولدسازی تعیین شده است.
مولدسازی داراییها در دولت قبل هم انجام شده است، به عنوان مثال، سال۹۹ میزان ۸هزارمیلیارد تومان برای مولدسازی قانون در نظر گرفتند که عملکرد فقط ۵۴میلیارد تومان بود. همچنین در یک سال دیگر ۴۰هزارمیلیارد تومان پیشبینی مولدسازی بود، اما عملکرد ۷۰۰میلیارد تومان بود. دولت در سال گذشته همزمان با رسانهایشدن تشکیل هیئتی با اختیارات ویژه برای آغاز این امر اعلام کرد مولدسازی از وزارتخانههای جهاد کشاورزی و آموزش وپرورش آغاز میشود. شورای هماهنگی سران قوا نیز به تشکیل این هیئت به منظور غلبه بر مقاومت دستگاههای اجرایی رأی مثبت دادند.
تصمیم مولدسازی در دولت سیزدهم با هدف تکمیل پروژههای نیمهتمام و راکد به تصویب رسید و در هشت ماه گذشته جلسات متعددی در هیئت عالی مولدسازی برای پیشبرد این تکلیف قانونی برگزار شده است.
بنا به نظر کارشناسان، مولدسازی میتواند موجب افزایش اشتغال و رونق تولید شود. این برنامه با روشهایی انجام میشود که مردم در ثروت ملی کشور و عواید حاصل از آن سهیم شوند.
مسئولیت اجرای مولدسازی به عهده سازمان خصوصیسازی است. شناسایی داراییهای مازاد دستگاههای مشمول، پیشنهاد فهرست داراییهای مازاد به هیئت، پیشنهاد روش مولدسازی داراییهای مازاد با اخذ نظرات از دستگاههای مشمول و تهیه فهرست و نحوه تعیین تکلیف طرحهای عمرانی نیمهتمام به صورت مشترک با سازمان برنامهوبودجه کشور با اخذ نظرات از دستگاههای مشمول از جمله وظایف مجری این آییننامه است. بر این اساس دستگاههای مشمول مکلف شدند حداکثر طی یک ماه از ابلاغ این آییننامه اطلاعات اراضی، املاک و سایر اموال و داراییهای غیرمنقول در اختیار خود را ثبت و تکمیل کنند.
هیئت عالی مولدسازی داراییهای دولت با حضور معاون اول رئیسجمهور، وزیر اقتصاد، وزیر کشور، وزیر راه و شهرسازی، رئیس سازمان خصوصیسازی، نماینده مجلس و نماینده قوه قضائیه فرایند فروش املاک و اموال دولت را مدیریت میکند.
تصمیمات مولدسازی داراییهای دولت در بازار سرمایه گرفته میشود. در این راستا اوایل سال جاری مجید عشقی به ایسنا اعلام کرد که هیئت مولدسازی تشکیل شده که سازمان بورس هم یکی از اعضای آن است، قرار است از سازوکارهای بازار سرمایه استفاده شود و کالاهای خود را طبق مقررات بورس عرضه کنند. این فرایند دو مرحله دارد؛ نخست آنکه سازمانها با هماهنگی با سازمان خصوصیسازی و هیئت مولدسازی اموال مازاد خود را عرضه میکنند، اما اگر سازمان بورس این کار را نکند، سازمان خصوصیسازی و هیئت مولدسازی با توجه به اختیاراتی که دارند، عرضه را انجام میدهند و اشخاص حقیقی و حقوقی میتوانند خریداری کنند.
عواید حاصل از مولدسازی چگونه هزینه میشود؟
عواید حاصل از واگذاری اموال غیرمنقول و پروژههای عمرانی نیمهتمام پس از کسر کارمزد مصوب هیئت به حساب خزانه واریز خواهد شد، نیمی از مبالغ واریزی به خزانه، بلافاصله به حساب تملک داراییهای سرمایهای دستگاه اجرایی مربوط ستادی با استانی واریز خواهد شد تا در سقف بودجه مصوب هزینه شود.
علی عابدی، کارشناس اقتصاد ایران در گفتگو با فارس، درباره مولدسازی داراییهای دولت میگوید: طرح مولدسازی میتواند زمینه راه انداختن چرخ پروژههای نیمهتمام عمرانی را فراهم کند و از سوی دیگر، در قالب طرح بهینهسازی و تجمیع که هدفش استفاده بهینه از فضاهای استاندارد اداری است و خروج برخی ادارات به خارج از شهر یا تجمیع کارکنان ساختمانهای پراکنده در یک ساختمان را مهیا کند.
وی با بیان اینکه برخی دستگاههای دولتی زمینهای بلااستفاده زیادی دارند و میتوان این زمینهها را مولد کرد، میافزاید: تبدیل این زمینها به فضای سبز با کمک بخش خصوصی میتواند سلامت شهروندان را ارتقا دهد و این به معنی مولدسازی و ایجاد ثروت است.
این کارشناس اقتصادی تأکید میکند: هیئت مولدسازی باید حتماً بین فروش و مولدسازی تفاوت قائل شود، در مولدسازی اگر درآمدی کسب میشود، باید حتماً در توسعه زیرساختها استفاده شود نه در هزینههای جاری و این باید خط قرمز دولت و اعضای این هیئت باشد.
به باور صاحبنظران روند مولدسازی در هشت ماه گذشته کند بوده و دولت باید از این فرصت تاریخی خود به خوبی بهرهمند شود.