روزنامه «Algemeen Dagblad» هلند نوشت: «بیش از ۳۰۰ کودک از ژانویه/ دی ۲۰۲۲ از مراکز پذیرش مهاجران ناپدید شدهاند.» پیش از این نیز در گزارشی تحقیقی مشخص شد بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ بیش از ۱۸ هزار کودک مهاجر بیسرپرست در اروپا گم شدهاند و از سرنوشت آنها خبری در دست نیست. این گزارش ثمره کار چندین روزنامهنگار تحقیقی بوده و در مقالهای مفصل به نام «گمشده در اروپا» منتشر شدهاست. روزنامهنگارانی از گاردین، شبکه «وی. پی. آر. او» هلند و «آر. بی. بی» آلمان این گزارش را تهیه کردهبودند. یکی از مهمترین نکاتی که در این گزارش وجود دارد، بیتفاوتی مقامهای عالیرتبه و کارمندان دستگاههای امنیتی و قضایی کشورهای مختلف اروپایی درباره پدیده «گمشدن کودکمهاجران» است. موضوع دنبال نکردن تحقیقات مرتبط با ناپدید شدن «کودکمهاجران» از سوی مقامات قضایی و نیروهای امنیتی و نظامی به صورت گستردهای در جای جای این گزارش تحقیقی ثبت شدهاست. رسوایی آنجاست که آمار کودکان مهاجر ناپدید شده در ابرقدرتهای اقتصادی اروپایی، چون آلمان گستردهتر است. به طور نمونه آمار کودکان مهاجر ناپدید شده در آلمان بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ بیش از ۷ هزار و ۸۰۰ تن اعلام شدهاست. اغلب این کودکان ملیت افغان داشتهاند و در ردههای بعدی کودکانی با اصلیت مراکشی و الجزایری قرار میگیرند. در میان این کودکان ناپدید شده، پرونده ۷۲۰ کودک بدون هیچگونه تعقیب و تحقیقات قضایی بسته شدهاست.
سرنوشت نامعلوم کودکان گمشده مهاجران
گمشدن کودکان مهاجر در کشورهای اروپایی موضوع تازهای نیست؛ کودکانی که خیلیهایشان با وجود نگهداری در مراکز نگهداری کودکان به یکباره گم میشوند! آمار گمشدن این کودکان هم کم نیست. طبق گزارشی که همین چند روز پیش در روزنامه «Algemeen Dagblad» هلند منتشر شد بیش از ۳۰۰ کودک از ژانویه/ دی ۲۰۲۲ از مراکز پذیرش مهاجران ناپدید شدهاند. این روزنامه به نقل از آژانس پذیرش پناهندگان گزارش داد: «در سال ۲۰۲۲، ۴ هزارو ۴۴۹ کودک بدون همراه در هلند درخواست پناهندگی کردهاند.»
این کودکان در ابتدا برای دریافت تأییدیه درخواست خود را به اداره مهاجرت در شهر «تراپل» هلند ارائه داده و پس از آن به مراکز مختلف اسکان مهاجران فرستاده میشوند، این در حالی است که به نوشته این روزنامه، «بسیاری از این کودکان در مراکز مذکور حضور ندارند.»
«دنیا میاتوویچ»، کمیساریای شورای حقوق بشر اروپا در اکتبر/ مهر گذشته از مقامات هلندی خواسته بود اقدامات فوری برای بهبود شرایط و همسو با استانداردهای اتحادیه اروپا اتخاذ کنند.
رسانههای هلند نیز پیش از این گزارش داده بودند که حدود ۷۰۰ پناهنده در هلند به علت کمبود محل اقامت برای پذیرش مهاجران در شهر تراپل مجبور به خوابیدن در خیابان شدند.
سرنوشت کودکان مهاجر گمشده معلوم نیست، اما بدون شک این بچهها سرنوست خوشایندی را تجربه نمیکنند. برخی از این بچهها توسط باندهای قاچاق اعضای بدن دزدیده و بخشی دیگر برای سوءاستفادههای جنسی فروخته میشوند.
سوءاستفاده از کودکان در هلند و کشورهای اروپایی آنچنان مرسوم است که این کشور برای مقابله با سوءاستفاده از کودکان قوانینی را وضع کردهاست. طبق گزارش یورونیوز، سنای هلند با وضع قانونی، فروش شرکتهایی را که از کودکان کار بهره میبرند، ممنوع میکند. بر مبنای این قانون هر شرکتی که از کودکان در مراحل جمعآوری مواد اولیه، تولید و فروش بهره میبرد، متخلف است و باید فروشش در بازار محدود شود.
سناتورها انتظار دارند که با اجرای این قانون از سال ۲۰۲۲ بازار سوءاستفاده از کودکان کار جمع شود.
اوضاع بحرانی است
فدریکا توسکانو، فعال حقوق کودک و نماینده انجمن «کودکان گمشده اروپایی» در بروکسل در گفتگو با یورونیوز با ابراز نگرانی از تداوم روند گمشدن کودکان در کشورهای اروپایی میگوید: «همچنان کودکان بسیاری هستند که ناپدید میشوند. اوضاع بحرانی است و باید با آن مقابله کرد.»
طبق توضیحات وی در تئوری، زمانی که یک کودک مهاجر ناپدید میشود، باید گمشدن آنها به مقامات پلیس گزارش شود، اما در عمل این کار به ندرت انجام میشود. چراکه معمولاً یا گزارشی به پلیس نمیرود یا اینکه به دلایل مشکلات پناهندگی و اداری برخی از پناهجویان و مهاجران ترجیح میدهند که ناپدیدشدنها را گزارش نکنند.
کودکان گمشده که کسی دنبالشان نمیگردد!
اغلب اوقات «ناپدید شدن کودکان مهاجر» تنها در ساختارهای «مهاجرتی» توسط دولتها تحت پیگرد قرار میگیرد. در حالی که مسئله اصلی «بحران عدم تأمین امنیت و حفاظت از کودکان» است. تنها در مواردی نادر ناپدیدشدن کودکان ثبت میشود. مثلاً زمانی که روند پرونده پناهجویی یک خانواده یا مهاجرانی تحت بررسی و مطالعه قرار میگیرد.
اما حتی زمانی که گزارشهای از ناپدید شدن کودکان پناهجو میشود، تضمینی وجود ندارد که از سوی نیروهای پلیس و قضایی دنبال شود. این مشکل بزرگی است. چرا؟ چون حتی ما نمیدانیم چه بلایی بر سر این کودکان گمشده آمدهاست.
به دلیل عدم تشکیل پرونده و دنبال کردن ماجرای گم شدن کودکان خطر بزرگ این است که ما نهایتاً متوجه نخواهیم شد چه بلایی سر این کودکان میآید یا آمدهاست. از سوی دیگر این موضوع کار را برای قاچاقچیان انسان و آنهایی که قصد سوءاستفاده از کودکان را دارند، راحتتر میکند، چراکه میدانند احتمالاً پرونده در رابطه با کودکان در مراجع قضایی تشکیل نخواهد شد.
ناپدید شدن ۱۸ هزار کودک بین ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰
فدریکا توسکانو با اشاره به اینکه بین سال ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰، ۱۸ هزار کودک ناپدید شدهاند، تصریح میکند: «اگر اروپاییها میدیدند که ۱۸ هزار یا ۱۳ هزار از کودکان ایتالیایی یا آلمانی و فرانسوی ناپدید شدهاند سعی میکردند قوانین را تغییر دهند و اصلاح کنند، نیروهای پلیس را اصلاح کنند و تغییر دهند، اما به دلیل اینکه بچههای گمشده امروز مهاجر و پناهجو هستند، اهمیت و اولویتی که برای این چالش قائل میشوند، بسیار کمتر است.»
از نگاه وی این نگاه هم ناشی از سیاستهای کلی اروپا نسبت به مسئله مهاجرت است. به دلیل اینکه اروپا در سالهای اخیر با بحران مهاجرت روبهرو بودهاست. در همین راستا سیاستهای اروپایی هم سال به سال در زمینه مهاجرت سختگیرانهتر و مهمتر و کماهمیتتر در زمینه حفاظت از کوکان مهاجر در بسیاری از کشورهای اروپایی شدهاست.
نتیجه این سیاستها را امروز میبینیم، همچنان کودکان مهاجر بسیاری به صورت روزمره گم میشوند، چراکه کودکان بسیار متزلزلتر از افراد بالغ هستند و ضربههای مهاجرت و تنهایی آنها را برای سوءاستفاده ضعیف و ضعیفتر میکند، زیرا نمیتوانند برای خود آیندهای را متصور شوند.
