در بحبوحه تنشها در قفقاز جنوبی، ایران اولین کنسولگری خود را در خاک ارمنستان افتتاح کرد تا هشداری برای برخی طرفهای خارجی باشد که بر تشدید تنشها در این منطقه مورد مناقشه دامن میزنند. وزیر خارجه در دیدار با همتای ارمنی خود بار دیگر موضع قاطع تهران را اعلام کرد و گفت که ایران هرگونه تغییر در ژئوپلتیک قفقاز را خط قرمز خود میداند.
به گزارش «جوان»، در پی تشدید تنشها در قفقاز جنوبی در ماههای اخیر و تلاش برای تغییرات مرزی در این منطقه مهم، ایران نیز در واکنش برخی تحرکات سیاسی و نظامی را در این زمینه انجام داده است. سرکنسولگری ایران در شهر قاپان ارمنستان با حضور وزرای خارجه دو کشور روز جمعه رسماً افتتاح شد. حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه ایران در دیدار با همتای ارمنستانی گشایش سرکنسولگری را در قاپان با هدف تسهیل امور کنسولی دلیلی بر عمق همکاریهای فیمابین خواند و ابراز امیدواری کرد که گشایش این سرکنسولگری ارتقای همکاریهای فیمابین را سرعت بخشد. امیرعبداللهیان در بخش تبادلات تجاری، افزایش حجم مبادلات از ٧٠٠ میلیون دلار فعلی به سطح یک میلیارد دلار را با توجه به ظرفیتهای موجود قابل حصول خواند و بر تلاش دو کشور خصوصاً با بهرهمندی از توان بخشهای خصوصی برای عملیاتی کردن توافقات در موضوعات مختلف در حوزههای حمل و نقل، انرژی و کشاورزی و صدور خدمات فنی مهندسی تأکید کرد. به گزارش فارس، امیرعبداللهیان در ادامه سخنان خود با بیان اینکه امنیت ارمنستان امنیت منطقه است، افزود: «گشایش سرکنسولگری ایران در قاپان از جمله برنامههای در دستورکار فردای مشترک ماست. ایران معتقد است حضور نیروهای بیگانه و مداخلات خارجی در منطقه در هر بخشی از منطقه از جمله آذربایجان و ارمنستان به نفع مردم منطقه نخواهد بود و امیدواریم مسائل منطقه در قالب فرمتهای پیشبینی شده از جمله ۳+۳ در سطح کشورهای منطقه حل و فصل شود. ایران هرگونه تغییر در ژئوپلتیک منطقه را تحمل نخواهد کرد و این را خط قرمز خود میدانیم و همهگونه تدابیر لازم را برای جلوگیری از چنین نیاتی به کار خواهیم گرفت». شهر قاپان بخشی از قرهباغ است که جمهوری آذربایجان آن را بخشی از خاک خود میداند، بنابراین افتتاح کنسولگری ایران در این شهر به نوعی هشدار به مقامات باکو است که از تنشآفرینی در منطقه خودداری کنند.
مقابله با کریدور زنگهزور
افتتاح کنسولگری ایران در ارمنستان درحالی است که در سالهای گذشته تنشها بین ارمنستان و جمهوری آذربایجان بر سر منطقه مورد مناقشه قرهباغ تشدید شده است. از آنجا که مقامات آذربایجان با استناد به مفاد توافقات انجام شده در نوامبر ۲۰۲۰، مدعی هستند که میخواهند کریدور زنگهزور را که قرار است خاک اصلی این کشور را به منطقه خودمختار نخجوان متصل کند، احداث کنند. به همین منظور ایران به شدت با این طرح تنشآفرین مخالفت کرده است. این کریدور ادعایی در صورت اجرایی شدن، مرزهای ارمنستان و ایران را برای همیشه قطع خواهد کرد و مقامات ایران بارها نسبت به این مسئله هشدار دادهاند که هیچگونه تغییران ژئوپلتیکی در قفقاز جنوبی را برنمیتابند. افتتاح کنسولگری ایران در قاپان هم با هدف هشدار به طرف آذربایجانی است که از اقدامات تنشآفرین خود دست بردارد. ایران حتی برای اینکه نشان دهد در سیاستهای خود درباره تغییرات مرزی جدی است، چند روز پیش رزمایش اقتدار ولایت را در منطقه ارس و نزدیک مرزهای آذربایجان برگزار کرد.
از سوی دیگر، حضور سیاسی ایران در ارمنستان درحالی است که در هفتههای اخیر کشورهای اروپایی هم در مسئله قرهباغ وارد شدهاند و هیئتی از اروپا برای نظارت بر ترسیم مرزها بین باکو و ایوران وارد ارمنستان شده است. کشورهای غربی به رهبری فرانسه، سعی دارند پس از گذشت دو دهه دوباره در چارچوب توافقات «مینسک» نقش مهمی در تحولات قفقاز جنوبی بازی کنند، ولی روسیه و جمهوری آذربایجان دیگر به این توافقات تاریخ گذشته اعتنایی ندارند و در توافقات ۲۰۲۰ هم که با میانجیگری روسیه انجام شد، اروپا را برای همیشه از تحولات قرهباغ کنار گذاشت. بنابراین، حضور غربیها در منطقه و همچنین تحرکات خزنده رژیم صهیونیستی برای حضور گسترده در خاک جمهوری آذربایجان، سبب شده ایران بیش از پیش در تحولات قفقاز جنوبی نقشآفرینی کند.
