پس از پایان همهپرسی پنجروزه در مناطق لوهانسک، دونتسک، خرسون و زاپروژیا اوکراین برای اعلام نظر درباره پیوستن این مناطق به روسیه در روز سه شنبه ۵ مهر، رسانههای رسمی روسیه اعلام کردند اکثریت ساکنان این مناطق چهارگانه، با آرای قاطع خواستار الحاق آن به خاک روسیه هستند. در منطقه دونتسک ۲۳/۹۹ درصد، در منطقه لوهانسک ۴۲/۹۸ درصد، در زاپروژیا ۱۱/۹۳ درصد و در خرسون ۰۵/۸۷ درصد شرکتکنندگان در همهپرسی خواهان پیوستن به روسیه شدهاند. نکته مهم اینکه به جز لوهانسک بقیه استانها به طور کامل تحت کنترل روسیه نبوده و شهرهای زیادی در این استانها همچنان تحت کنترل اوکراین هستند که همهپرسی شامل حال آن شهرها نشده است. چندین شهر در شمال استان خرسون، شمال استان زاپروژیا و شرق استان دونتسک، از مناطقی هستند که همچنان تحت کنترل اوکراینیها است، برخلاف سه مرکز استانهای دونتسک، لوهانسک و خرسون، مرکز استان زاپروژیا یعنی شهر زاپروژیا نیز در اختیار اوکراین است و بیشترین جمعیت این استان در آن شهر قرار دارد که در همهپرسی الحالق این استان به روسیه شرکت نکردهاند.
روسیه با اجرای همهپرسی در چهار استان اوکراین که حدود ۱۵ درصد از مساحت این کشور را تشکیل میدهد، همان نقشه الحاق کریمه را درباره آنها نیز به اجرا گذاشته است. به این معنا که همه مراحل برگزاری همهپرسی، اعلام نتایج، تصویب نتایج در قوه مقننه روسیه و امضای الحاق این مناطق به روسیه از سوی پوتین ظرف مدت کوتاهی صورت گرفته و بدین ترتیب دولت غربگرای کییف را در مقابل عمل انجام شده قرار میدهد. «ولادیمیر پوتین» روز پنج شنبه ۷ مهر طی فرمانی، استقلال دو منطقه زاپروژیا و خرسون اوکراین را به رسمیت شناخت. به رسمیت شناختن استقلال این دو منطقه گام نخست برای پیوستن رسمی زاپروژیا و خرسون به روسیه به شمار میآید. پوتین روز جمعه ۸ مهر نیز پس از تصویب پیوستن این چهار منطقه به روسیه در قوه مقننه، فرمان الحاق لوهانسک، دونتسک، خرسون و زاپروژیا را به روسیه امضا کرد و بدین ترتیب ظرف مدت بسیار کوتاهی مراحل انضمام این مناطق به روسیه عملی شد.
برگزاری همهپرسی در مناطق چهارگانه اوکراین با هدف الحاق هرچه سریعتر این مناطق به روسیه و ایجاد تغییراتی سرنوشتساز در جنگ کنونی بین روسیه و اوکراین صورت گرفته است. پس از عملی شدن الحاق این مناطق به اوکراین اکنون میتوان دو سناریو را تصور کرد. سناریوی نخست تداوم حملات ارتش اوکراین برای بازپسگیری مناطق و نواحی ملحق شده به روسیه است که البته این امر آنچنان که مسکو هشدار داده میتواند عواقبی بسیار جدی و خطرناک برای اوکراین به همراه داشته باشد. در صورت اصرار اوکراین برای تداوم جنگ کنونی، مسکو با مطرح کردن حمله به خاک خود میتواند در چارچوب دکترین هستهای خود به اوکراین حمله اتمی انجام دهد. سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه اخیراً اعلام کرد که قانون اساسی و دکترین هستهای روسیه برای سرزمینهای الحاقی از اوکراین نیز صدق میکند. سناریوی دیگری نیز امکانپذیر است و آن اینکه زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین با فهم این مسئله که با جنگ نمیتواند مناطق جدا شده را بار دیگر به خاک این کشور ملحق سازد چارهای جز کاهش و یا توقف عملیات نظامی علیه روسیه نخواهد داشت.
از سوی دیگر، فرایند جنگ اوکراین مسئله احتمال رویارویی هستهای روسیه و امریکا را بهشدت افزایش داده است. مسکو خط قرمز خود را در این زمینه تهدید موجودیتش اعلام کرده است. بدین ترتیب پوتین به شرکای غربی کییف صراحتاً هشدار داده که تداوم روند کنونی در حمایت نظامی از اوکراین به ویژه اعطای تسلیحاتی که ارتش اوکراین را قادر به حملات عمقی به خاک روسیه کند و امنیت ملی آن را در معرض مخاطره قرار دهد، میتواند به واکنش متقابل هستهای روسیه علیه این کشور بینجامد. بهرغم تهدیدات شدید مسکو، واشنگتن ضمن تأکید بر به رسمیت نشناختن الحاق مناطق چهارگانه اوکراین به روسیه، در تغییر موضعی آشکار صراحتاً به کییف برای استفاده از تسلیحات امریکایی علیه روسیه چراغ سبز داده است. «آنتونی بلینکن» وزیر خارجه امریکا سه شنبه قبل گفت: «اوکراین میتواند از سلاحهایی که امریکا فراهم کرده است برای حمله به سرزمینهایی که نیروهای روس آنها را تحت کنترل دارند، جایی که همهپرسی برای پیوستن به فدراسیون روسیه برگزار میشود، استفاده کند.» البته واشنگتن در این باره شدیداً به روسیه هشدار داده است. جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی امریکا گفت: امریکا به روسیه هشدار داده که در صورت استفاده از سلاح اتمی علیه اوکراین با تبعات فاجعهبار مواجه خواهد شد. روسها بر این گمان هستند که بهرغم تهدیدهای امریکا و ناتو مبنی بر اینکه در این زمینه واکنش هستهای نشان خواهند داد، در عمل آنها جرئت چنین اقدامی نخواهند داشت.
