
ایمان مطهری منش - دوازدهمین دوره برگزاری 30 هزار نمایشگاه کتاب در 30 هزار مدرسه، از شنبه 23 آبان، همزمان با هفدهمین هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران گشایش یافت.این نمایشگاهها، که به همت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با همکاری وزارت آموزش و پرورش برگزار میشوند، حرکت قابل قبولی در جهت توزیع کتاب ویژه گروه سنی کودک و نوجوان محسوب میشود، اما این حرکت خوب کاستیهایی دارد که معلول تغییر مدیریتها در دستگاههای دولتی و فقدان مسؤولیتپذیری برخی مدیران است. نمونه این قبیل کاستیها که متأسفانه موجب تضرر برخی ناشران شرکتکننده در این طرح شده است، موضوع گزارش امروز «جوان» است.
در برگزاری طرح «30 هزار نمایشگاه کتاب در 30 هزار مدرسه»، مؤسسه انتشاراتی «منادی تربیت» وابسته به وزارت آموزش و پرورش، به عنوان مجری اصلی، از ناشران فعال در حوزه کودک و نوجوان دعوت به همکاری میکند. ناشران با مشارکت در این طرح، کتابهای خود را به صورت امانی به انتشارات منادی تربیت میسپارند و هرکس در این طرح، سهمی بابت فروش میگیرد، اما چندسالی است که مطالبات برخی ناشران پرداخت نشده است.
در این میان، نادر قدیانی، مدیر انتشارات قدیانی و رئیس انجمن فرهنگی ناشران کتاب کودک و نوجوان از جمله ناشرانی است که از انتشارات منادی تربیت طلبکار است. قدیانی دراینباره میگوید: «ما از سال 84، حدود 25 میلیون تومان از انتشارات منادی تربیت طلبکاریم. از وزیر آموزش و پرورش درخواست میکنیم این ناشر را تحت فشار بگذارند تا طلب ما را بدهد. حالا این مبلغی که طلبکاریم، آنروز چه ارزشی داشته است و امروز چه ارزشی دارد، بماند.»
قدیانی به این نکته اشاره میکند که تنها ناشر طلبکار از «منادی تربیت» نیست و ناشران دیگری نیز با چنین مسألهای مواجهند. این ناشر کودک و نوجوان میگوید: «مبلغ بدهکاری آنها حدود 200 میلیون تومان بوده است. ما از طریق انجمن فرهنگی ناشران کتاب کودک و نوجوان سال گذشته شکایت مکتوبی به وزیر پیشین ارشاد نوشتیم و از طرف آقای صفار به ایشان دستور ابلاغ شد تا مبالغ را بپردازند. این باعث شد که منادی تربیت بخشی از طلبها را بپردازد، اما حدود 100 میلیون تومان دیگر مانده است که 25 میلیون تومانش مربوط به ما است.»
آنچه مهم است، طلبکاری ناشران نه از یک فرد حقیقی، بلکه مؤسسهای دولتی است که عدم پرداخت بدهیهایش موجب کنارکشیدن ناشران فعال از این نمایشگاهها میشود و به دنبال آن، عدم دسترسی کودکان و نوجوانان به آثار مطلوب، چرا که برخی از این ناشران از برگزیدگان چندین دوره نمایشگاه کتاب تهران و از پرکارترین و صاحب اعتبارترین ناشران هستند.
عبدالعظیم فریدون، مدیر انتشارات محراب قلم نیز درباره اختلاف مالی با «منادی تربیت» میگوید: «ما از سال 82 طلب داریم. قول دادهاند که پرداخت میکنند، اما تا به امروز بدهیمان را ندادهاند.»
محمدرضا علیان، مدیر انتشارات پیام آزادی هم به طلب چندسالهاش از انتشارات منادی تربیت اشاره میکند و میگوید: «طلب ما به سالهای 84-85 بازمیگردد.»
علت تسویهحساب نکردن
قدیانی در این باره میگوید: در پیگیریهایی که ما کردیم، میگویند این بدهیها مربوط به گذشته است و به ما مربوط نیست!
فریدون نیز میگوید: ما بارها مراجعه کردیم، اما میگویند نداریم، مربوط به گذشته است. الان 5، 6 سال است که پول ما را نمیدهند.
آیا میتوان این پاسخ را از یک مؤسسه وابسته به آموزش و پرورش پذیرفت؟ آیا بدنه ناتوان نشر، میتواند این فشار اقتصادی را تحمل کند؟ در این باره...
علیان با اشاره به تغییر در بدنه دولت در سالهای اخیر میگوید: «به ما میگویند وزیر عوض شده است. بعضی از مدیران استانها هم تغییر کردهاند و مدیران جدید جوابگو نیستند. ما برای وزیر قبلی نامه نوشتیم، اما ایشان عوض شدند. عوض شدن وزیر در دوسال گذشته و تغییرات در دولت باعث شده تا کسی جوابگو نباشد. یوسف یعقوبیفر ـ مدیر انتشارات منادی تربیت- میگوید من پیگیرم، اما نمیتوانم بدهیها را از جیب بدهم. باید این مبالغ از طریق وزارتخانه تأمین شود تا ما بتوانیم تسویهحساب کنیم.»
برخورد فرهنگی!
در تماس «جوان» با یعقوبیفر، مدیر انتشارات منادی تربیت، وی پس از شنیدن توضیحات خبرنگار «جوان» درباره موضوع گزارش، دربرابر این سؤال که مسأله بدهیها چطور شکل گرفته و برای حل آن چه اقداماتی صورت دادهاند، گفت: «ما هیچ مشکل مالی با ناشران در طرح 30 هزار نمایشگاه در 30 هزار مدرسه نداریم!» بعد از توضیح بیشتر خبرنگار «جوان» و اشاره به اظهارات مدیران انتشارات قدیانی، محراب قلم و پیام آزادی، یعقوبیفر گفت: «مال سالهای گذشته است. مربوط به زمان بنده نیست. من باید از استانها بگیرم و بهشان بدهم. نیاز نیست این موضوع تبدیل به خبر بشود. من موظف نیستم گزارش بدهم. » در ادامه، خبرنگار «جوان» از آقای یعقوبیفر پرسید: «از نظر شما اشکالی ندارد اظهارات ناشران معترض را بدون شنیدن پاسخ شما چاپ کنیم؟» جواب داد: «چاپ کنید تا ازتان شکایت کنیم»!
سکوت یا رضایت؟
طبق اطلاعات ما و اظهارات برخی از ناشران طلبکار از «منادی تربیت»، نشر پیدایش به مدیریت «محسن طائب» نیز از جمله طلبکاران طرح 30 هزار نمایشگاه در 30 هزار مدرسه محسوب میشود.
«جوان» در تماس با این ناشر، موفق به گفتوگو با وی نشد، اما منشی طائب گفت: «ایشان گفتند ما طلبی از انتشارات منادی تربیت نداریم.» به نظر میرسد برخی مدیران در مواجهه با ناشرانی که همکاران ایشان به حساب میآیند باید به فکر مخاطبان آنان باشند. مخاطبانی که با دامنهدار شدن این اختلافات، زیان اصلی متوجه آنان میشود. بدنه نشر ایران که با هزاران مشکل اقتصادی روبهروست، نیازمند همدلیها و همراهیهای بیشتری است.