کی آخر هفته میرسد؟ کی اول ماه میرسد؟! دو سؤال همیشه ثابت که برای یک قشر خاص است. درست حدس زدید: «کارمندان!» چهارم شهریور روز کارمند است. روز کارمند را تبریک میگوییم به همه کارمندان. به همان قشری که هر ماه ۱۰۰ مدل برنامهریزی برای پول خود میکنند، اما بعد از دادن قسطها بازهم برنامه موکول میشود به ماه بعد! روز کارمند را به ویژه به بانوان کارمند ایرانی تبریک میگوییم. همانهایی که در ظاهر فقط کارمند، اما در عمل چند شغله هستند و همزمان با وظایف کارمندی خود در نقش مادر و همسر نیز وظایف خود را به بهترین نحو ایفا میکنند.
۱) روایت یک روز بانوی کارمند
ساعت که زنگ میخورد مثل فشنگ از جا میپرد. بماند که شب قبل دیرتر از همه خوابیده تا ظرفی در ظرفشویی نماند، تا پیراهن اتو شده تحویل همسرش دهد، تا لک روی مقنعه دخترش را پاک کند. بازهم همه خواب هستند. حالا این مادر خانه است که دست و رویش را میشوید و مشغول آماده کردن صبحانه میشود. غذای همسرش را در ظرف میریزد. کیف و کتاب بچهها را چک میکند. لقمه زنگ تفریح را هم میگیرد. همه را یک به یک بدرقه میکند و در آخر کفشهایش را روی زمین میگذارد تا بپوشد، اما دوباره به داخل بر میگردد تا دکمه لباسشویی را فشار دهد...
همین چند خط چند ساعت از زندگی یک مادر کارمند است. تازه پس از رسیدن به محل کار او با حجم بالای کار و مشکلات مختلف روبهرو میشود و باید تا پایان ساعت کاری همه چیز را به جان بخرد تا بتواند در تأمین مخارج زندگی دوشادوش مرد خانهاش تلاش کند.
ماجرایی که در ابتدا گفتیم در ادامه به محل کار هم میرسد. زنانی که حوالی ساعت ۱۶ به ساعت خود خیره میشوند، تمام وسایل را جمع کردهاند تا رأس ساعت انگشت بزنند و از محل کار خارج شوند. اگر یک دقیقه کسی در راه پله و آسانسور او را به حرف بگیرد از مترو جا میماند و مهد کودک مسئولیت ماندن فرزندش را قبول نمیکند یا اینکه به جای آماده شدن شام در ساعت ۸ شب، همین نیم ساعت تأخیر، آماده کردن شام شب را به تأخیر خواهد انداخت.
۲) روزگار سخت مادران کارمند
مادران کارمند الگوی خوبی برای فرزندان خود هستند. مادران شاغل فرزندانی مستقلتر بار میآورند. مادران شاغل کمتر به افسردگی مبتلا میشوند، اما مادرانی که همزمان بیرون و داخل خانه نقش دارند، با حجمی از وظایف روبهرو هستند که باید به تکتک آنها به خوبی عمل کنند.
بله باز هم از موضوع زنان شاغل و مشکلات آنها که همواره تمامی ندارد و بینتیجه باقی میماند، مینویسیم. زندگی مدرن همواره با خود الزاماتی دارد که اجتنابناپذیر است. بسیاری از زنان تواناییهای بالقوهای دارند که در فرصت مناسب و در جایگاه دقیق میتواند به فعلیت درآید، چه بسا پذیرفتن این نقش و ایفای آن بسیار درجه یکتر از همان نقشی باشد که به مردان اعطا میشود. به زبان خودمانیتر گویی برخی زنان باید شاغل باشند و اصلاً حیف است از تواناییهای آنها استفاده نشود، اما اشتغال زنان و نحوه کار آنها باید با روحیات و نیازهای یک زن و خانوادهاش همخوانی داشته باشد و به وظایف همسری و مادری او لطمه نزند.
هیچ مادر و همسر کارمندی گلایهای از بیخوابی شبانه ندارد! گلهای از انجام وظایف همزمان خود نیز ندارد! بیخوابی را بهانه کمتر کار کردن نمیکند! سفارشی برای تغییر زمان رفت و آمد سرویس به محل کار نمیخواهد! آنها درجه یک هستند، به شرط آنکه در قوانین به اندازهای که لایق هستند از امتیازات برخوردار شوند!
۳) کارمندی نمونه، مادر و همسری کامل
تمام مادران و همسران شاغل در برههای از زندگی این سؤال را از خود پرسیدهاند که آیا میتوانم در آنِ واحد هم کارمندی نمونه و هم مادر و همسری کامل باشم؟ آیا باید بین شغل خود و وظایف مادری یکی را انتخاب کنم؟ آیا میتوانم هر دو را در کنار هم داشته باشم؟!
چالشهای فرزندآوری مجدد، کلاسهای اجباری تابستانی برای فرزندان، نارضایتی فرزندان کوچک، دغدغههای مادرانه در محل کار، عذاب وجدان نسبت به وظایف مادری و همسری، اتکای عاطفی فرزندان به سایرین، درگیر کردن والدین برای کمک به مشکلات زندگی، تنها بخشی از مسائلی است که در طول روز، یک مادر کارمند با آن دست و پنجه نرم میکند.
هر چند تمام تلاش زنان کارمند این است که بین نقشهای مختلف زندگی هماهنگی به وجود بیاورند تا هیچ کدام از بخشهای زندگی آنها دچار آسیب نشود، اما ناگزیر ممکن است گاهی به دلیل مشغله زیاد زندگی آنها دچار مشکلاتی شود. این موضوع ممکن است حتی برای زنانی که فراغ بال بیشتری دارند نیز به وجود بیاید، بنابر این باید با تدبیر و خویشتنداری درصدد رفع مشکلات برآیند.
زنان کارمند نهایت سعی خود را میکنند که هم در محیط کار در نقش یک مسئول و هم در نقش مادری و همسری موفق باشند و عمدتاً نیز الگوهای خوبی برای سایرین محسوب میشوند، اما برای آنکه بارشان سبک شود و انرژی بیشتری برای رسیدگی به خانواده داشته باشند باید از طریق قوانین مناسب از آنان حمایت کرد.
