سهام عدالت؛ هويت بخش واژه اميد

شايد در سال‌هاي اخير کمتر موضوعي بوده که به اندازه واگذاري عمومي سهام عدالت بين مردم، مورد اتفاق نظر همه بازيگردانان عرصه سياست قرار گرفته باشد. دولت نهم پس از استقرار و انجام کارشناسي‌هاي دقيق در بهمن 84 آيين نامه اجرايي افزايش ثروت خانوار‌هاي ايراني را با نام سهام عدالت به تصويب رساند و هدف از آن را گسترش بخش تعاون در اقتصاد ايران اعلام کرد. هيأت دولت در فروردين ماه 85 در مصوبه‌اي ديگر نحوه شناسايي مشمولان طرح سهام عدالت را مشخص کرد که بر اساس آن مشمولان مرحله نخست سهام عدالت افراد محروم جامعه و نيازمندان به ويژه افراد طرح شهيد رجايي، افراد تحت پوشش کميته امداد و کودکان و زنان بي سرپرست تحت پوشش کودکان، معلولان تعيين شدند. اين طرح در سيستان و بلوچستان پوشش بسيار مناسبي داشت و توانست به عنوان منبع درآمدي در سبد خانوار جاي خود را باز کند و اميد را در دل محرومان اين خطه زنده كند. مي خواهيم مثل ديگران زندگي کنيمزيبا اربابي يك شهروند زاهداني كه از مددجويان كميته امداد امام خميني (ره) است درمورد سهام عدالت به خبرنگار ما مي‌گويد: سهام عدالت براي ما كه قشر كم درآمد جامعه هستيم و هزينه كميته امداد حداقل‌هاي زندگي ما را هم تأمين نمي‌كند، بسيار عالي است و از دولت مي‌خواهيم طرح‌هايي از اين قبيل استمرار داشته باشد تا ما نيز بتوانيم مانند ديگران در جامعه زندگي كنيم و از حداقل امكانات رفاهي در جامعه بهره‌مند شويم. وي ادامه داد: در خانوارهايي که جمعيت زيادي دارند پرداخت سود سهام مي‌تواند منبع مهم درآمدي براي آن به حساب آيد. وي اظهار داشت: سهام عدالت اگر همه مشكلات را حل نكند، اما گوشه‌اي از نياز مستضعفان جامعه را تأمين و سبب زنده شدن اميد در دل محرومان جامعه مي‌شود. بهزاد شه بخش يکي ديگر از اهالي زابل در مورد اين سهام گفت: سهام عدالت بايد بيشتر در بين مددجويان كميته امداد و بهزيستي توزيع شود زيرا كارمندان دولت حداقل با گرفتن حقوق ماهانه نيازهاي اوليه خود را هرماه تأمين مي‌كنند اما مددجوياني كه حقوق ارگان‌هاي حمايتي قسمتي كمي از مشكلاتشان را پوشش مي‌دهد بيشتر به اين پول نياز دارند. وي مي‌گويد: حداقل براي قشر كم درآمد جامعه سود سهام به صورت مقرري و هر ماه پرداخت شود تا نيازمندان روي آن حساب بازكرده و اميدوار باشند كه اول ماه بعضي از مشكلاتشان از اين طريق حل خواهد شد. عدم اطلاع رساني مناسب در استاننماينده مردم زابل در مجلس شوراي اسلامي گفت: سهام عدالت طي مصوبات قانوني که به تصويب رسيد، برخاسته از اصل 44 قانون اساسي است که بين شش دهک جامعه توزيع و به دو دهک پايين جامعه با 50 درصد تخفيف تعلق مي‌گيرد. عباسعلي نورا افزود: سود سهام عدالت هر سال در اختيار مردم قرار مي‌گيرد و شش دهک پايين جامعه از سود سهام عدالت برخوردار هستند. نماينده مردم زابل در مجلس اضافه کرد: در ارتباط با اين مسأله که آيا سهام عدالت به طور مساوي و متوازن توزيع شده و شش دهک درست انتخاب شده‌اند، جاي بحث است اما سهام عدالت در سيستان و بلوچستان پوشش بسيار مناسبي نسبت به ساير نقاط کشور داشته است به نحوي که توانسته برخي از خواسته‌هاي مردم اين استان را که محروم از بسياري از امکانات هستند تأمين نمايد و به عنوان کمک خرجي براي آنان مطرح گردد که اين موضوع ناشي از اهتمام دولت و توجه به قشر ضعيف جامعه است. نورا ادامه داد: سهام عدالت توانسته‌است اختلاف بين فاصله طبقاتي را در جامعه کاهش و ثروت ملي رامتوازن کند. وي گفت: سهام عدالت مي‌تواند در آينده‌اي نزديک هم راستا با شعار عدالت محوري دولت عمل کند به نحوي که از طريق آن مي‌توانيم بخشي از جامعه که از منابع ملي محروم بوده‌اند را تحت پوشش قرار دهيم. نماينده مردم سيستان در مجلس افزود: در استان سيستان و بلوچستان بزرگترين مشکلات اطلاع رساني است، زيرا بعضي از مردم نمي‌دانند به چه کسي مراجعه کنند و حتي عده زيادي از مردم هنوز سهام خود را دريافت نکرده‌اند. کمي سود سهام، عامل فروش آن در منطقهعليرضا کرباسي، کارشناس مسائل اقتصادي در سيستان و بلوچستان هم گفت: متاسفانه رقمي که به عنوان سود سهام به مردم پرداخت مي‌شود، بسيار اندک است و در سيستان و بلوچستان مردم ترجيح مي‌دهند سهام خود را بفروشند زيرا در اين صورت سود آنها رقم قابل توجه‌تري خواهد بود. وي افزود: در صورتي سهام عدالت مي‌تواند در بلند‌مدت تاثيرگذار باشد که افراد مستحق آن را دريافت و از نحوه چگونگي دريافت آن مطلع باشند. وي ادامه داد: متاسفانه دولت در ارتباط با اينکه اين سهام چگونه و از کجا پرداخت مي‌شود و سهامداران چه نقشي خواهند داشت اطلاع‌رساني که بايد انجام دهد، نداده است. کرباسي خاطرنشان کرد: سهام عدالت بيشتر به کساني تعلق گرفته که سيستم دولتي امکان دسترسي به اطلاعات آنها را داشته و به بسياري از خانوارها و افراد هنوز سهام تعلق نگرفته است. عضو هيأت علمي دانشگاه زابل تصريح کرد: عده‌اي که در دهک‌هاي پايين جامعه قرار دارند و درآمد آنها کم است، نتوانسته‌اند سهام عدالت خود را دريافت کنند. وي بيان داشت: سهام عدالت به افرادي داده شده که سطح درآمد بالايي داشته‌اند مثل کارمندان دولت و شرکت‌هاي خصوصي که اين افراد در آمد آنها متوسط بالاي جامعه است و بايد در مرحله نخست سهام به افراد کم درآمد تعلق گيرد، زيرا اين افراد انگيزه منفي نسبت به عملکرد دولت پيدا مي‌کنند. اين کارشناس مسائل اقتصادي در سيستان و بلوچستان ادامه داد: در شهرستان زابل سهام عدالت هنوز به عده‌اي از مردم تعلق نگرفته و با توجه با گزارشات رسيده حدود 30 درصد مردم هنوز سهام خود را دريافت نکرده‌اند. وي از مسؤولان خواست تا در پرداخت سود سهام عدالت در مردم سريع‌تر اقدام کنند. با توجه به اينكه هدف دولت نهم توجه به اقشار كم‌درآمد و دهك‌هاي پايين جامعه بود و اين هدف در دولت دهم نيز دنبال مي‌شود مي‌تواند تاثير بسزايي در روند زندگي مردم داشته باشد و استمرار و تداوم اين طرح‌ها اميد را در دل مردم به‌ويژه‌روستاييان زنده كرده و به بهبود وضعيت اقتصادي خانوارها كمك مي‌‌كند.