روند تبادل پیشنهاد بین ایران و غرب درباره نحوه تأمین سوخت نیروگاه تهران به نقطه اوج خود رسید و طرفین طی یکی دو روز گذشته چند پیشنهاد برای برون رفت از وضعیت «نه جنگ و نه صلح» مذاکرات به همدیگر ارائه کردهاند.
سعید جلیلی روز گذشته اعلام کرد که ایران خواستار ادامه مذاکرات است و گفت: تهران هنوز هم از مذاکرات براساس بسته پیشنهادی استقبال میکند. آنطور که رویترز گزارش میدهد، جلیلی ابراز امیدواری کرده که مذاکرات هر چه سریعتر شروع شود.
پیشنهادی که آمریکایی بود
تحت چنین شرایطی روند تبادل پیشنهادها بین دو طرف سریعتر شده است. دیروز برای اولین بار مشخص شد پیشنهادی که محمد البرادعی مدیرکل آژانس برای ارسال اورانیوم کمتر غنیشده به ترکیه ارائه کرده، با هماهنگی آمریکاییها بوده است. روزنامه نیویورک تایمز از قول منابع آگاه نقل کرد آمریکا از طریق کانالهای پشت پرده به مقامهای ایرانی اطلاع داده میتواند قبول کند که ایران به جای ارسال سوخت کمتر غنیشدهاش به روسیه، آن را به ترکیه بفرستد.
این پیشنهادی بود که محمد البرادعی هم روز جمعه آن را پیشنهاد کرد و حالا از زیر زبان دیپلماتهای آمریکایی سر در آورده است. البته این پیشنهاد جزئیات بیشتری هم دارد. به عنوان مثال منابع آگاه میگویند آمریکاییها به ایران پیشنهاد کردهاند که 1200 کیلوگرم سوخت خود را به ترکیه بفرستد، این سوخت به صورت انبار نزد آنکارا محفوظ خواهد ماند و ترکیه آن را در این مرحله به طرفهای غربی نخواهد داد، بلکه به هر مقدار که غربیها به ایران سوخت 75/19 درصد تحویل دهند، ترکیه به همان میزان از انبار سوخت کمترغنیشده ایران به آنها تحویل میدهد.
یک نماینده مجلس و یک مقام آگاه روز یکشنبه به خبرنگار «جوان» گفتند که ایران با پیشنهاد ارسال سوخت به ترکیه موافق نیست و آن را قبول نخواهد کرد.
کیش و یک پیشنهاد دیکر
در مقابل این پیشنهاد آمریکا که اولین سیگنالهای کاخ سفید برای مصالحه بر سر پیشنویس این است، ایران 10 پیشنهاد مختلف ارائه کرده است. یک پیشنهاد ایران این است که سوخت کمترغنیشده ایران به بازرسان بینالمللی تحویل شود ولی این بازرسان برای غنیسازی بیشتر در جزیره کیش مستقر شوند. البته مقامهای بلندپایه دولت اوباما به نیویورکتایمز گفتهاند که این پیشنهاد را قبول ندارند چون اگر سوخت غنی شده در خاک ایران بماند، ایران هر لحظه که بخواهد میتواند بازرسان را از خاک خود خارج کند.
پیشنهاد دوم ایران که برخی منابع دیپلماتیک آن را مطرح کردهاند، خروج مرحله به مرحله سوخت کمترغنیشده از ایران است. دیپلماتها در گفتوگو با شبکه خبری پرستیوی گفتند که ایران برای تولید ایزوتوپ مورد نیاز نیروگاه تهران نیازمند 116 کیلوگرم سوخته غنیسازی شده 20 درصدی است. به گفته این دیپلماتها، ایران پیشنهاد میکند که 400 کیلوگرم اورانیوم کمترغنیشده را در دو مرحله به خارج ارسال کند و به طور همزمان در هر مرحله 60 کیلوگرم اورانیوم 20 درصد دریافت کند.
کاخ سفید بیشتر به پیشنهادها فکر میکند
تحت چنین شرایطی ناظران سیاسی احتمال از سرگیری گفتوگوها بین ایران و غرب در چارچوب مذاکرات وین را بعید نمیدانند، به خصوص اینکه آمریکاییها با ارائه پیشنهادهای پشت پرده به تهران از طریق محمد البرادعی نشان دادهاند که حاضرند بیشتر به پیشنهادهای ایران فکر کنند.
رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا دیروز تأکید کرد رئیس جمهور آمریکا باید به دیپلماسی خود با ایران ادامه دهد.
به گزارش فارس، مایکل مولن در گفتوگو با «نشنال پرس کلاب» که انجمن تخصصی روزنامه نگاران در واشنگتن است، گفت: من همچنان معتقدم اوباما باید دیپلماسی خود با ایران را ادامه دهد.
رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا بااشاره به ناکارآمدی هرگزینه دیگری جز دیپلماسی در قبال ایران تأکید کرد: هرگونه حمله احتمالی به ایران به شدت ثبات منطقه خاورمیانه را بر هم خواهد زد.
این مقام عالیرتبه ارتش آمریکا در عین حال تأکید کرد: ایران هستهای تهدیدی برای اسراییل خواهد بود. هیلاری کلینتون وزیر امور خارجه آمریکا هم روز یکشنبه در اولین مرحله از سفر خود به کشورهای اروپایی و آسیایی وارد پایتخت آلمان شد. هدف از این سفر ملاقات و مشورت با متحدان اروپایی و آسیایی درباره مقابله با برنامههای اتمی جمهوری اسلامی ایران و کره شمالی و همچنین ایجاد ثبات در افغانستان است.
