مراسم بزرگداشت نظامیگنجوی از سوی یونسکو با اهدای نشان به چهرههای برجسته فرهنگ و هنر ایران برگزار شد.
حجتالله ایوبی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در آیین بزرگداشت حکیم نظامی که با حضور چهرههای فرهنگی و هنری در تالار وحدت برگزار شد، گفت: حکیم نظامی در اعماق قرون وسطی که قهرمانان غرب شوالیهها بودند، میگوید
نجوید کسی بر کسی برتری/ مگر کز طریق هنرپروری. این سخن برای «جهان تن» قابل فهم نبود، این سخن قرن ششم است و حکیمان ما میگویند باید قدر هنر و فرهنگ را دانست.
نظامی شاعر زندگی است
در ادامه این مراسم مهدی محبتی، استاد زبان و ادبیات فارسی بیان کرد: نظامی شاعر زندگی است و به زندگی بیش از دیگر شاعران توجه کرده است. از ابتدا نحوه سلوک شخصی او منحصربهفرد بود. او برای اصحاب فرهنگ و هنر و اندیشه الگویی متناسب است و با ارباب غربت فاصله خود را حفظ میکند. محبتی ادامه داد: نظامی حرفش را میزند، جایی که لازم است رهنمود میدهد و جایی کنار میکشد. او تأکید دارد میتوان به قدرت رهنمود داد. بزرگترین سرمایه هر کسی شکفتگی درونی او است، مانند غنچهای که باز میشود.
وی اظهار کرد: تنها شاعری که در فرهنگ ما، کلام را به بالاترین سطح دیدار میرساند، نظامی است. ما از نظامی سالهاست غافلیم و او انسانی اخلاقی بوده است. همه کسانی که زندگی را دوست دارند، الگوهایی هستند که در آثار نظامی دیده میشود. او بحث عدالت را در آثارش دارد.
نظامی متشرع و میهنپرست است
در بخش دیگری از این برنامه جلالالدین کزازی، شاهنامهپژوه و استاد دانشگاه عنوان کرد: بزم درباره یکی از فرزندان برومند ایران است. ما بر نظامی ستم روا داشتیم. او که از سالاران سخن پارسی است، در ایران ارج نهاده نشده است. همسنگ و همتراز دیگر بزرگان سخن مانند فردوسی، سعدی، حافظ و مولانا نیست. هرچند او در قلمرو خود یعنی بزمنامهسرایی برترین و بر سه تیغ ایستاده است.
وی ادامه داد: عدو شود سبب خیر اگر خدا خواهد. کسی در گوشهای سخنی ناساز و بیپایه در میان نهاده و ما هم بر آن سر آمدهایم که پاسخی به این سخن بیسر و بن بدهیم، اما انگیزه هر چه باشد، این رخدادها بسیار خجسته و مایه همدلی است و شاید نظامی از سایه بیرون آید.
کزازی اظهار کرد: خسرو و شیرین گذشته از اینکه شاهکاری شگفت در ادب پارسی است، برترین برنامه ایرانی و جهانی است. در خسرو و شیرین، ما با دو چهره دلداده روبهرو هستیم؛ یکی چهره بنیادین یعنی خسرو و یکی چهره کنارین یعنی فرهاد، اما اگر سرگذشت بزمنامهسرایی را پی بگیریم، بر دگرگونیها درنگ کنیم، در فرجام، فرهاد را به ناچار برتر از خسرو خواهیم دانست. فرهاد چهرهای کلیدیتر است، زیرا به روی بزمنامهسرایی ایرانی و پارسی در تازهای برمیگشاید.
این استاد دانشگاه درباره بزمنامه و رزمنامه گفت: رزمنامه بسیار کهن است. کهنترین گونه ادبی است، اما رزمنامهای را نمیشناسیم که با بزمنامه بیگانه باشد.
اهدای نشان یونسکو به برگزیدگان
در ادامه مراسم نخستین جایزه حکیم نظامی، نشان عالی یونسکو به پاس فعالیتهای هنری و پژوهشی به کیخسرو خروش (خوشنویس)، محمدباقر آقامیری (نگارگر)، بهروز غریبپور (کارگردان تئاتر)، خانواده زندهیاد حسین دهلوی (آهنگساز)، محمد روشندشتی (ادبیات)، مهدی محبتی (استاد دانشگاه، نویسنده و پژوهشگر ادبیات فارسی)، سعید شفیعیون (خواننده و استاد دانشگاه)، کوروش اسدپور (خواننده)، عبدالمجید ارفعی (پژوهشگر و متخصص زبانهای باستانی) و حاتم عسگریفراهانی (ردیفدان و موسیقیدان) اهدا شد.
بهروز غریبپور پس از دریافت این نشان گفت: وقتی گفتیم نظامی و ناصر خسرو و... دلیل نیست همه باور کنند آیت بزرگان برای ما هستند تا اپراها و فیلمها ساخته نشود و کتابها خوانده نشود. این بزرگان در اختیار ما نیستند. ما همیشه در خطر هستیم. باید در تمام روزهای سال ارکستر سمفونیک ما از اشعار بزرگان اپرا بنوازد. من برای اپرای لیلی و مجنون هزینه زیادی کردم.
در ادامه مراسم با حضور منوچهرشاهسواری و علی نصیریان نشان عالی یونسکو به شهرام ناظری اهدا شد.
