فرصت‌های افول هژمونی امریکا
کد خبر: 1009932
لینک کوتاه: https://www.Javann.ir/004EjE
تاریخ انتشار: ۲۱ تير ۱۳۹۹ - ۰۴:۱۵
واگذاری نقش رهبری جهان از سوی امریکا مزایایی خواهد داشت که مهم‌ترین آن از میان رفتن حاکمیت جهانی «از بالا به پایین» است که فقط شمار اندکی از کشور‌ها را در اولویت قرار می‌داد، آن هم به بهای منافع سایر کشور‌های جهان. افول هژمونی امریکا فرصت‌های تازه‌ای را برای حاکمیت جهانی نظام‌های دموکراتیک نامتمرکز فراهم می‌کند که شامل همکاری حقیقی میان گروه چشمگیری از کشور‌ها خواهد بود. به جای دنیایی که تحت حاکمیت یک هژمون است، زمان برخورداری از دنیایی فرارسیده که مدیریت آن را کلوب‌های جهانی به عهده خواهند گرفت.
سرویس بین الملل جوان آنلاین: طبق نظریه ثبات هژمونیک، یک مکتب فکری پیشرو در روابط بین‌الملل، یک اقتصاد جهانی باز و لیبرال مستلزم حضور یک کشور برتر است که ظرفیت و اراده رهبری و استیلا بر سایر کشور‌ها را داشته باشد. قدرت هژمون ارائه‌دهنده قوانین حاکم بر نظام بین‌المللی است و با قدرت نظامی‌اش، ثبات و اعتبار این نظام را تضمین می‌کند، اما با افول هژمون، این نظام بی‌ثبات شده و سرانجام فرو می‌پاشد.

امریکا مدت‌ها پیش از همه گیری کووید ۱۹، شانه خالی کردن از مسئولیت و تعهدات هژمونیکش را شروع کرده بود و در نبود رهبری جهانی امریکا، این پرسش مطرح است که آیا چین، پرکننده خلأ رهبری جهانی خواهد بود؟ این در حالی است که تلاش‌های چین برای گرفتن جای ایالات متحده با گام‌های ناشیانه همراه است. اقدامات گوناگون چین، حتی در کمک‌رسانی به قربانیان کروناویروس، نشان می‌دهد که این کشور به جای متحدکردن جهان زیر چتر رهبری‌اش، بیشتر به فکر منافع خودش است.

امید‌ها برای اصلاح و سازمان‌دهی دوباره سازمان ملل و ایفای نقش رهبری از سوی این نهاد هم به جایی نرسیده است؛ چراکه بدون اراده و تمایل پنج عضو برتر این نهاد بین‌المللی- چین، امریکا، روسیه، فرانسه و بریتانیا- چنین هدفی عملی نمی‌شود و این کشور‌ها تمایلی به اصلاحات ندارند؛ چراکه نمی‌خواهند کنترلشان بر این سازمان را از دست بدهند. از این رو به نظر می‌رسد که بحران فقدان رهبری جهانی فرصتی باشد برای گذار نظم جهانی از سلطه یک کشور واحد یا تعداد اندکی از کشور‌ها به یک سیستم برابر و هم‌تراز از حاکمیت جهانی. زمان آن فرا رسیده است که به انتظار برای ظهور یک هژمون و نجات جهان پایان دهیم و به جای آن تلاش کنیم که از طریق کلوب‌های جهانی مستقل به حل مشکلات جهان بپردازیم.

کلوب‌های جهانی، شکلی از حاکمیتی هستند که بر پایه اصولی مشابه اصول هر کلوب دیگر فعالیت می‌کنند: کشور‌ها داوطلبانه به یک ائتلاف می‌پیوندند تا از مزایا و عضویت آن برخوردار شوند و در ازای آن توافق می‌کنند که به برخی شروط پایبند باشند. هر کشور پیشرو می‌تواند کلوب خودش را راه‌اندازی کند تا بتواند به اهداف مشترک دست یابد. اعضای کلوب می‌توانند با محروم کردن اعضای ناقض قوانین از مزایای عضویت، یکدیگر را تادیب کنند. ایده تمرکززدایی از حاکمیت جهانی و چرخش به ائتلاف‌های متشکل از کشور‌های همفکر، ایده‌ای تازه نیست. اغلب قوانین بین‌المللی اکنون بر پایه این اصل منافع مشترک و اجرای نامتمرکز عمل می‌کنند، اما همه‌گیری اخیر می‌تواند به روند کناره‌گیری حاکمیت جهانی از یک بازیگر هژمون یا نهاد‌های جهانی شتاب بدهد.

تولید واکسن برای کووید ۱۹ بهترین فرصت است تا این روش از حاکمیت جهانی در آن به‌کار گرفته شود. بهترین راه تولید محصولات جهانی، از جمله واکسن کروناویروس، این است که به جای تولید مستقیم آن‌ها توسط هر یک از کشورها، کلوب‌هایی برای پشتیبانی یا تولید مواد تشکیل‌دهنده کالا‌های جهانی ایجاد شود.

در مسیر تولید واکسن کووید ۱۹، اعضای چنین کلوبی نه‌تن‌ها منابعشان را به اشتراک می‌گذارند، بلکه زیرساخت‌های لازم برای تولید این واکسن را هم ایجاد می‌کنند. به محض کشف واکسن، اعضای کلوب می‌توانند به سرعت از زیرساخت‌هایشان برای تولید واکسن استفاده کنند. به این ترتیب جنبه اخلاقی تولید واکسن هم بدون ایراد خواهد بود، چراکه کلوب ماده شیمیایی تشکیل‌دهنده واکسن را به‌طور رایگان در اختیار جهان قرار می‌دهد، اما کشور‌های غیر عضو از آنجا که زیرساخت‌ها را فراهم نکرده‌اند، زیان چشمگیری را متحمل خواهند شد. از رویکرد کالا‌های کلوبی می‌توان در سایر مسائل مهم از جمله تأمین امنیت کشور‌ها هم استفاده کرد. ناتو نمونه خوبی برای این نوع از کالا‌های کلوبی است. در شرایطی که قدرت‌های بزرگ تمایلی برای کنشگری ندارند، می‌توان این کلوب‌ها را شکوفا کرد.

مثلاً در زمینه امنیت سایبری بسیاری از کشور‌های جامعه بین‌الملل باور دارند که باید در زمینه هکر‌های کامپیوتری قوانینی تنظیم شود، اما روسیه، چین و امریکا هنوز نتوانسته‌اند بر سر این قوانین به توافق برسند. از این رو، در زمینه تدوین قوانین جهانی برای فضای سایبری پیشرفتی حاصل نشده است. ایجاد کلوب‌های سایبری می‌تواند کشور‌های همفکر را برای خروج از این بن‌بست گردهم آورد. گروه‌های مختلف می‌توانند قوانین ویژه خودشان را برای فعالیت‌های مناسب در فضای سایبری ایجاد کنند. کلوب‌ها با محدود کردن دسترسی ناقضان این قوانین به شبکه‌های اعضا، قوانین تدوین شده را اجرا خواهند کرد.

کلوب‌های جهانی، فرصت ایجاد ائتلاف‌های چرخشی بین کشور‌ها و پیگیری منافع مشترکشان را از طریق همکاری فراهم می‌کنند. قوانین کلوب‌ها را نه یک هژمون، بلکه اعضای کلوب با محروم کردن بازیگران بد از مزایای عضویت اجرا می‌کنند. یکی از مزایای حاکمیت نامتمرکز این است که هر کشوری، برای تشکیل یک کلوب تشکیل بدهد به هژمون نیاز ندارد؛ فقط به یک ایده خوب نیاز دارد.

اونا هاتاوای (Oona Hathaway)
اسکات شاپیرو (Scott Shapiro)
فارین پالیسی، ۴ ژوئن ۲۰۲۰
ترجمه (خلاصه شده): اداره کل رسانه‌های خارجی
نظر شما
جوان آنلاين از انتشار هر گونه پيام حاوي تهمت، افترا، اظهارات غير مرتبط ، فحش، ناسزا و... معذور است
نام:
ایمیل:
* نظر:
پربازدید ها
عناوین پیشنهادی
آخرین اخبار