سرویس بین الملل جوان آنلاین: پس از گذشت ۱۸ ماه از آغاز تلاشها برای شکلگیری توافق صلح میان گروه طالبان و امریکا، حدود دو هفته قبل مقامهای ارشد امریکا اعلام کردند که با طالبان درباره پیشنهاد کاهش یک هفتهای خشونت در افغانستان به توافق رسیدهاند. شنبه گذشته در قطر، این توافق میان طرفین امضا شد، اما هنوز امضای توافق خشک نشده مشکلات پیدا و پنهان در مسیر اجرای آن نمایان شده است. سخنان ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان یکی از نخستین نشانهها است. امریکا پیش از امضای توافق گفته بود در صورتی با طالبان توافقنامه صلح امضا میکند که این توافق در کاهش خشونتها مؤثر باشد. با این حال مجاهد در مصاحبهای با شبکه خبری بیبیسی گفت: «بعد از پایان زمان هفتروزه کاهش خشونت، فعالیتهای این گروه به وضعیت قبلی برمیگردد.»هفته کاهش خشونتها از ۲۲ فوریه شروع شد که در آن مدت طالبان تعهد داد از حمله به شهرهای بزرگ و مراکز در کنترل دولت و همچنین حمله به نیروهای خارجی خودداری کند. مجاهد ضمن تأکید بر اینکه بنابر توافقنامه این گروه با امریکاییها به سربازان خارجی حملهای نخواهد شد، گفت که در زمینه حمله نشدن به نیروهای افغان توافقی نشده است. طالبان در این مورد بیانیهای هم منتشر کرده که در آن به حمله علیه نیروهای دولتی افغان اشاره شده، اما آمده است که افراد طالبان باید به نیروهای خارجی حمله نکنند.
ژنرال اسکات میلر، فرمانده نیروهای امریکایی و ناتو گفت: «گروه طالبان باید سطح خشونتها را پایین نگه دارد. کاهش خشونت دوره اعتمادسازی بود. ما در مورد تعهدات خود بسیار جدی هستیم و از طالبان انتظار داریم در مورد تعهدات خود جدی عمل کند. حرف امریکا در مورد انتظارات ما بسیار روشن بوده است، خشونتها باید در سطح پایین نگه داشته شوند.»
کابل تعهدی برای آزاد کردن ندارد
توافقنامهای که ۲۹ فوریه (۱۰ اسفند) امضا شد شامل موارد زیر است: تضمین طالبان در استفاده نکردن از خاک افغانستان علیه امنیت امریکا و متحدان آن، ارائه جدول زمانی خروج کامل نیروهای امریکایی و ناتو طی ۱۴ ماه آینده، برگزاری مذاکرات بینالافغانی در ۱۰ مارس (۲۰ اسفند) و مذاکره درباره آتشبس همهجانبه در جریان مذاکرات بینالافغانی.
آنچه به چالشی میان نیروهای طالبان و دولت تبدیل شده موضوع آزادی ۵ هزار زندانی طالبان، ۱۰ روز پس از توافق و پیش از آغاز گفتگوهای بینالافغانی است. این موضوع ضمن اینکه نگرانی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان را به دنبال داشته، با مخالفت محمد اشرف غنی، رئیسجمهور افغانستان مواجه شده است. وی گفت که چنین اقدامی، پیششرطی برای آغاز گفتگوهای بینالافغانی صلح نیست و دولت هیچ تعهدی در آزاد کردن زندانیان طالبان ندارد. با این حال سخنگوی طالبان تأکید دارد که آزادی زندانیان تا نهم مارس بخشی از توافقنامه میان این گروه و امریکاست و مذاکرات بین افغانها قبل از آن شروع نخواهد شد. رئیسجمهور افغانستان روز سه شنبه گفت: «اگر طالبان خواستار آزادی زندانیانش است، باید اعلام کند که چه زمانی از پاکستان بیرون میرود. دولت افغانستان نیز شروطی دارد که باید برآورده شوند.»
اما و اگرهای وجود ضمایم پنهان
مشکلات موجود به همین حد ختم نمیشود. آنچه که شاید بتوان از آن به عنوان مسئلهای میان کابل و واشنگتن یاد کرد، در جریان نبودن دولت افغانستان از ضمایم توافقنامه است. روزنامه افغانستانی ۸ صبح از وجود ضمایمی در توافقنامه یاد شده خبر داده است که حتی جزئیات آن نیز به اطلاع حکومت افغانستان نرسیده است. در این ضمایم چگونگی اجرای توافقات دو طرف تشریح شده است. یک منبع دولتی به این روزنامه گفت: «با آنکه حکومت افغانستان از امریکا خواسته جزئیات این توافقنامه را در اختیار بگذارد، اما ضمایم تاکنون با حکومت در میان گذاشته نشده است و از آنجایی که محدوده اجرای محتوای توافقنامه امریکا با طالبان، جغرافیای افغانستان است نیاز بود جزئیات کامل آن با مقامات ارشد حکومت افغانستان در میان گذاشته میشد.» این منبع با اشاره به نگرانی حکومت افغانستان تصریح کرد که اطلاعنداشتن دولت افغانستان از جزئیات این توافقنامه میتواند شک و تردیدهای حکومت و مردم افغانستان را به دنبال داشته باشد.