دادههاي آماري در كشور ما در چنبره سياست گرفتار شدهاند و به ندرت صورت حقيقي آنها نمايان ميشود. اين مسئله باعث شده تصميمگيريها در جهت رفع آسيبهاي نوپديد يا پديدههاي آسيبزا بهويژه در لايههاي اجتماع دچار چالش شوند. يكي از اين مسائل اعتياد دانشآموزان است كه زيرسايه سياست هرگز متوجه برخورد منطقي و اصولي نبوده است.
به بيان ديگر هيچ دولتي نميخواهد زير بار هزينههاي آسيبهاي اجتماعي به ويژه در حوزه نوجوانان و جوانان برود. علاوه بر اين كنترل اعتياد دانشآموزان يا اعتياد كودكان و نوجوانان در سنين دانشآموزي مسئلهاي چند وجهي است و حل آن زمانبر است؛ بهطوريكه مهرزاد حميدي، معاون تربيت بدني و سلامت وزير آموزشوپرورش روز گذشته در نشست تخصصي آموزشي- توجيهي ويژه مدرسان و روحانيون آموزش ديده عرصه پيشگيري اوليه از اعتياد بين 10 تا 15 سال زمان براي بهرهبرداري از برنامههاي انجام شده در اين حوزه برآورد كرد. اين در حالي است كه در دهههاي اخير تقريباً هيچ دولتي تمايل نداشته در زمينهاي سرمايهگذاري كند كه دولت بعدي بهره تبليغاتي آن را ببرد. اين نگاه غيرمترقي مديريتي و در نظر نگرفتن كارنامه دولتها فارغ از نگاه جناحي و سياسي در جهت پيشبرد اهداف انقلاب بهعنوان يك كل واحد باعث شده بهرغم برنامهريزيها و هزينهكردهاي فراوان در حوزه اعتياد بهويژه اعتياد دانشآموزي، نه تنها اين مسائل كنترل نشود، بلكه به آنها دامن هم زده شود و صورتهاي نوبه نويي از گونههاي اعتياد گلوگير فرزندان اين مرز و بوم شوند.
سالها در برابر اعلام آمار اعتياد دانشآموزي، واكنش مديران ارشد وزارت آموزشوپرورش انكار بود. بعد از آن به جنبهاي از اشراق رسيدند كه پذيرفتند سن ابتلا به اعتياد كاهش يافته و كودكان و نوجوانان در سن مدرسه را درگير كرده، اما اعتياد دانشآموزي را تركيب بلاوجهي دانستند. در نهايت و در سالهاي اخير هم اعتياد دانشآموزي را پذيرفتهاند، اما در مرحله تكذيب شيوع آن هستند.
همچنين با بالا و پايين كردن آمار، ارقام بيشتر از اطلاعات خود را تكذيب ميكنند. چنانچه سيدمحمد بطحايي، وزير آموزشوپرورش اوايل هفته، از اعتياد 1/0 درصد دانشآموزان خبر داد و با بيان اينكه آمار اعتياد و آسيبها در مدارس بسيار كم است، گفت: «بنده حتي آمار 3درصدي دانشآموزان معتاد را شنيدهام كه تكذيب ميكنم. كمتر از 1/0 درصد دانشآموزان ممكن است گرفتار موادمخدر باشند. عدهاي هم در معرض خطر اعتيادند كه با دانشآموز معتاد متفاوت است.
از سوي ديگر حميد صرامي، مديركل دفتر تحقيقات و آموزش ستاد مبارزه با موادمخدر كشور مهرماه امسال و در ابتداي سال تحصيلي جاري در كارگاه طرح برگزاري طرح توانمندسازي پيشگيري از اعتياد ويژه معلمان مقطع متوسطه دوم خراسان رضوي در مشهد گفت: 1/2درصد دانشآموزان مقطع متوسطه دوم كشور به مصرف موادمخدر آلوده هستند و ۵ درصد دانشآموزاني كه پدر يا مادر معتاد دارند درگير مصرف موادمخدر هستند.
به هر رو اعتياد در ميان دانشآموزان چه شيوع كمتر از 1/0 درصدي داشته باشد چه 3 درصدي، 12 سازمان و ارگان در نظام مراقبتهاي اجتماعي از دانشآموزان (نماد) همكاري ميكنند و براساس گزارشي كه در نشست ديروز منتشر شد در سالهاي 95 و 96، 2هزار و 380 نفر از مدرسان آموزشوپرورش، ۲۰ هزار نفرساعت آموزشهاي لازم را در اين دوره طي كردهاند، ولي فقط 160 نفر از مربيان در سراسر كشور و 30 روحاني در اين دوره، بازآموزي را در اين نشست مرور خواهند كرد. همچنين در قالب طرح مددكاري اجتماعي در مدارس بيش از 100 هزار دانشآموز در معرض خطر شناسايي و حدود 4 هزار نفر از آنان داراي اختلالات مرتبط با رفتارهاي پرخطر به سازمان بهزيستي معرفي شدهاند.
