در حالي که صنعت نساجي کشور توانايي ايجاد 12 درصد از اشتغال مورد نياز کشور را داراست اما در سالهاي اخير اين صنعت به دليل بي توجهي هاي دولتي به يک قدمي ورشکستگي رسيده است

سهم هيچ نساجي در رونق اقتصاد غيرنفتي

در حالي که کارشناسان اقتصادي معتقدند بسياري از کشورهاي پيشرفته دنيا با تمرکز بر صنعت نساجي به عنوان صنعت زيربنايي و مادر توانسته اند مسير صنعتي شدن شان را هموار کنند ، در ايران به رغم قدمت ديرينه اين صنعت و وجود پتانسيل هاي فراوان، صنعت نساجي تنها 5 درصد از سرمايه گذاري کشور را به خود اختصاص داده است. صنعتي که بنابه گفته مدیرکل دفتر نساجی و پوشاک وزارت صنعت، معدن و تجارت با ارز بری پائین نسبت به دیگر صنایع و البته ارزش افزوده بالا، توانایی ایجاد حداقل 12درصد اشتغال و تحقق اقتصاد مقاومتي را دارد. با اين حال در يک دهه اخير اين صنعت فعال در استانهايي چون اصفهان، زنجان ، خراسان رضوي و گلستان که عنوان قطب صنعت نسلاجي را با خود يدک مي به رکود رسيده و اين واحدها با کمتر از نيمي از ظرفيت خود مشغول به فعاليت اند.

نويسنده:مريم احمدي

/////

صنعت نساجي در استانهاي زنجان، گلستان، يزد، اصفهان و خراسان رضوي قدمتي ديرينه داشته و از سالهاي دور اين استانها به عنوان قطب توليد محصولات نساجي شناخته مي شدند. صنعتي که به رغم وجود پتانسيل هاي فراوان نتوانسته سهم خود را در رونق اقتصاد غيرنفتي و ايجاد اشتغال پايدار ايفا کند.

در حالي که کارشناسان اقتصادي معتقدند مسیر صنعتی شدن کشورهای پیشرفته از رشد و توسعه صنایع نساجی آن‌ها هموار شده و توجه به تولید منسوجات مختلف راه را برای صنعتی شدن آن‌ها باز کرده است، سهم اين صنعت ، از ميزان سرمايه گذاري ها در کشور ما تنها 5 درصد است!

اين در حالي است که بنا به گفته اقتصاددانان ، صنعت نساجي به دليل ارزش افزوده بالا و ميزان سرمايه گذاري موجود، ظرفيت اشتعالزايي بسياري زييادي دارد و در صورت تمرکز بر صادرات، ارزاوري بالايي خواهد داشت با اين وجود چند سالي است که مشکلاتي چون

واردات بی‌رویه پوشاک از کشور چين و هند ، بي توجهي به کشت پنبه و عدم برنامه ريزي براي ارتقای کیفیت و اصلاح نژاد پنبه‌ای که در داخل کشت می‌شود، در کنار شرايط پسا تحريم و فرسودگي ماشين الات و تجهيزات، صنعت نساجي بسياري از استانهايي که قطب اين صنعت محسوب مي شوند با رکود جدي مواجه ساخته است. در اين ميان نقش بي توجهي و عدم حمايت دولت از اين صنعت پايه بيش از ديگر عوامل خودنمايي مي کند. در حال حاضر تمام استانهاي فعال در اين صنعت با مشکلات و موانع گواگوني روبرو هستند.

حال ناخوش قطب هاي نساجي کشور!

استان زنجان يکي از قطب هاي صنایع نساجی کشور است که در زمینه تکنولوژی مورد استفاده، پس از اصفهان رتبه دوم را به خود اختصاص داده است با اين حال طي سالهاي اخيرورود کالاهای خارجی از چين و هند صنعت نساجي اين استان را به حاشيه رانده است!

اشباع شدن بازار داخلی از محصولات نساجی وارداتی اقبال مصرف کنندگان به خريد توليدات داخلي را کاهش داده و همين مسئله سبب کاهش سود و نقدينگي و ناتواني فعالان اين حوزه در نوسازي خط توليدشان شده است . اين در حالي است که نظارت بر مبادي ورودي کالا به ويژه کالاي قاچاق و ازطرفي پرداخت تسهيلات دولتي مي توانست چرخه معيوب اين صنعت را احيا کند. اين مشکلات سبب شده طرح هاي مهم وبزرگ نساجي استان با پيشرفت فيزيکي بالا متوقف شوند! به عنوان نمونه پروژه نساجي مه‌ریس ابهردر صورت راه اندازي بیش از ۸۰۰ میلیارد ریال سرمایه‌گذاری با اشتغال بیش از یک‌هزار نفر را به همراه خواهد داشت! همچنين سرجین بافت، اشتغال ۱۴۰۰نفری و سرمایه‌گذاری بیش از یک‌هزار میلیارد ریال ایجاد می‌کند.

اصفهان هم به‌عنوان صنعتی‌ترین استان ایران، از گزند رکود صنعت نساجي در امان نمانده است. بنابه گفته مرتضی منصوری رئیس اتحادیه بافندگان کارگاه‌های نساجی اصفهان مالیات ارزش برافزوده، واردات بی‌رویه، واردات غیرقانونی، کمبود نقدینگی، عدم اسکان کسب بازارهای داخلی در زمینه نساجی و پوشاک، هزینه بالای شبکه توزیع، عدم تولید مواد اولیه و صدها دليل ديگر فعاليت 30 کارخانه نساجي اصفهان را تحت الشعاع قرارداده است .تا انجا که حالا بيش از نيمي از واحدهاي نساجي اصفهان به يک قدمي ورشکستگي رسيده اند.

منصوری در خصوص وضعيت موجود دولت را متهم رديف اول دانسته و مي گويد: اگر دولت برنامه ريزي درستي در اجراي قانون مالیات ارزش برافزوده داشت و پرداخت تسهيلات رونق توليد به صنايع نساجي را دردستور کار قرار مي داد ، کار به جايي نمي رسيد که اين همه کارخانه‌ ورشکسته روی دست بانک‌ها بماند!

صنعت نساجي و رونق اقتصاد مقاومتي!

بنابه گفته مدیرکل نساجی و پوشاک وزارت صنعت، معدن و تجارت با توجه به ارزش افزوده بالاي صنعت نساجي و توانايي ايجاد بيش از 12 درصد اشتغال در کشور در سالي

از سوی رهبر معظم انقلاب به نام اقتصاد مقاومتی ،تولید و اشتغال مزین شده است، توجه به صنعت نساجي براي تحقق اين شعار در دستور کار قرار گرفته است.

افسانه محرابی در اين خصوص با اشاره به اينکه پنبه در فعالیت نساجی حرف اول را می زند، بر حمايت مسئولان از تولید پنبه تاکيد کرده و گفت: برای تولید 210 هزار تن نخ نساجی در سال 96 برنامه ريزي شده و برای این میزان نیاز به 105 هزار تن پنبه محلوج در کشور داریم.

محرابی همچنین با بیان اینکه در انتهای برنامه ششم توسعه نیاز به 300 هزار تن نخ نساجی در کشور داریم، افزود: برای تولید آن، 150 هزار تن پنبه محلوج باید تولید شود.

اين در حالي است که بنابه گزارشات در حال حاضر ميزان پنبه توليدي داخلي پاسخگوي نياز اين صنعت نيست . ضمن اينکه ازبکستان به عنوان مهمترين منبع تامين پنبه مورد نياز ايران اعلام کرده تا سه سال ديگر توانايي تامين پنبه مورد نياز صنعت نساجي ايران را ندارد!

با اين تفاسير واضح است که دولت به عنوان اولين و مهمترين قدم بايد از توليد پنبه داخلي حمايت کند . چرا که بنا به اعلام اداره کل پنبه و گیاهان صنعتی وزارت جهاد کشاورزی زراعت پنبه از 15 سال گذشته به زمین خورده است و شايد قرار گرفتن پنبه درگروه محصولات زراعي مورد توجه برنامه هاي اقتصاد مقاومتي بتواند تا حدي راه را براي توليد مجدد پنبه با کيفيت و مرغوب داخلي و رونق دوباره صنعت نساجي باز کند.