جوانآنلاين: در سالهاي اخير معضل تازهاي به نام خودزني، در ميان دختران نوجوان به وجود آمده كه به يك روال معمول تبديل شده است. به عقيده كارشناسان اين نتيجه خشمي است كه دختران از شرايط خود دارند و آن را با آسيب رساندن به خود نشان ميدهند و نظام آموزش و پرورش بايد تدبيري براي آن بينديشد. در همين راستا با امانالله قرايي مقدم به گفتوگو پرداختيم.
دكتر امانالله قرايي مقدم، جامعهشناس در گفتوگو با «جوانآنلاين» با اشاره به معضل خودزني كه در مدارس دخترانه رواج پيدا كرده است، گفت: اين پديده شوم چندين عامل دارد يك عامل خانوادگي است كه در واقع نقش معنويت حاكم در درون خانواده، شيوه تربيتي و باورهاي ديني والدين، اعتقادات، مسائل ديني، مذهبي و ملي بسيار مهم است. مسئله دوم و بسيار مهم تاثيرپذيري از گروه همسالان است، بر اساس تحقيقات انجام شده تاثيري كه جوانان از گروه همسالان ميگيرند به مراتب موثرتر از تاثيري است كه از والدين ميگيرند و در واقع حرف دوستان و همسالان را بيشتر قبول دارند.
قرايي مقدم ادامه داد: مسئله ديگر اين است كه ياس و نااميدي بر افكار و اذهان جوانان حاصل شده و آنها در واقع نسبت به ازدواج، شغل، محيط اجتماعي و آينده ديدگاه مثبتي دارند؛ چرا كه در جريان اخباري چون بيكاري و فراهم نبودن شرايط ازدواج قرار ميگيرند و برخوردهاي نامناسبي در درون جامعه نسبت به آنها صورت ميگيرد، بنابر اين ممكن است گاهي تحقير و سرخورده شوند. محدوديتها و محروميتهايي كه بر آنها اعمال ميشود بخصوص چون دختران روح حساستر و لطافت بيشتري دارند از نظر روحي دچار آسيب ميشوند و در نهايت به اين پديده جديد يعني خودزني روي ميآورند.
اين جامعهشناس افزود: اين معضل خودزني كه در بين دختران به وجود آمده در واقع نوعي اين نوعي خودكشي است؛ طبق تئوري كلاسيك خودكشي زماني حاصل ميشود كه فرد احساس ميكند همبستگياش با جامعه قطع شده باشد در اين صورت فرد به سمت خودكشي ميرود حال يا خودكشي خودخواهانه يا خودكشي ديگر خواهانه، اما اين خودزني هم خودكشي خودخواهانه است و هم خودكشي آنامومي چرا كه جوان دچار سردرگمي است.
وي با بيان اينكه ارزشها و هنجارها در نزد فردي كه دست به خودزني ميكند، فرو ريخته و دچار خودكشي آنامومي است،گفت:دختر نوجوان و جوان با خودزني به گونهاي عصيان و نارضايتي خود را به جامعه، مسئولان، والدين، اطرافيان و نظام آموزش و پرورش منتقل ميكند و اين يك پديده خطرناك است. اين معضل تنها يك ريشه ندارد بلكه ريشه آن خانوادگي، اخلاقي، معنوي و در نتيجه تاثير گروه همسالان است كه همه آنها به يك حالت روحي و رواني آنومي برميگردد.
قراييمقدم افزود: فردي كه دست به خودزني ميزند، خوب و بد را تشخيص نميدهد و تصور ميكند با خودزني به آرامش ميرسد. بنابراين درون او ناراحت و ناراضي است. اگر آموزش و پرورش و متوليان فرهنگي اين معضل را جدي نگيرند، وضعيت بدتر خواهد شد. امروزه دختران از يك سو به سيگار و مواد مخدر گرايش پيدا كردهاند و از سوي ديگر خودزني در بين آنها رايج شده و اين پديده را در جامعه و در سطح دبيرستانها به وجود آمده است و روز به روز هم ما بيشتر شاهد آن خواهيم بود.
اين جامعهشناس با اشاره به تاثير نامطلوب سريالهاي ماهواره و موسيقي نامناسب رپ و هيب هوب بر جوانان گفت: جوان احساساتي است و در برخي كه اخلاق ضعيف است تصور ميكنند آنها هم بايد مثل فرهنگ غرب زندگي كنند و اين در حالي است كه فرهنگ غربي با باورهاي ديني ما بسيار فاصله دارد و در نهايت نوجوان ما گمان ميكند كه جامعه براي او محدوديت ايجاد كرده و او بايد به نوعي خشم خود را نشان دهد و به اين ترتيب به خودزني روي ميآورد.موسقي نامناسب تاثير نامطلوب هم دارد و اصلا اين معضل نتيجه گوش دادن به موسيقي رپ و هيب هوب است و به اعتقاد من اين كودتا خزنده دختران نام دارد.
قراييمقدم آزادي عمل دختران امروز را نسبت به نسل قبلي آزادي عملي بيشتر دانست و گفت: با وجود آزاديهايي كه دارند اما هنوز هم احساس محروميت دارند. بايد فرهنگ درون خانواده اصلاح شود و خانواده اعتقادات و باورهاي ديني و مذهبي خود را بالا ببرد و ناگفته نماند كه برنامههاي تلويزيون هم نقش موثري دارد.
