یعني قرار گرفتن تركيه در
شرايطي كه هيچ انتخابي، جز قبول شكست ندارد.
بر قراري مجدد كنترل دولت بر مرزهاي مشترك با سوريه و يا پذيرفتن
كردها به عنوان يك شريك؟
محاصره نيروهاي دولتي سوريه با حمايت روسيه در حال كامل شدن است.
هزاران سوري در گذرگاه مرزي باب سلمي كه در مرز تركيه قرار دارد، جمع شدهاند. اين كشور هم اكنون پذيراي
دو و نيم ميليون نفر اواره سوري است و مي گويد بيش از اين ديگر نميتواند اوضاع را
در كنترل خود داشته باشد.
در عوض، هلال احمر و آژانس كمك رساني در تلاش هستند تا براي آنها غذا
و سرپناه در امتداد مرزها فراهم آورند. رجب طيب اردوغان اعلام كرده است «تنها به در
صورت لزوم» اجازه ورود داده خواهد شد.
چه اتفاقي خواهد افتاد؟ ايا كشورهاي اروپايي پول بيشتري به تركيه
پيشنهاد خواهند داد كه پيش از اين نيز سه ميليارد دلار پيشنهاد دادهاند تا تركيه
جلوي هجوم موج آوارگان را بگيرد. آوارگاني تلاش ميكنند به صورت غيرقانوني وارد
اروپا شوند؟ انگلا مركل صدراعظم آلمان در هشتم فوريه براي ديدار با احمد داوداغلو
نخست وزير تركيه به آنكارا رفت. نخست وزير تركيه از نياز بيشتر به پول حرف زد.
دليل ديگر براي توضيح سكوت آنكارا ميتواند اين باشد: اعمال فشار
اخلاقي ( كه بعضيها آن را باج خواهي خواهند ناميد) به ايالات متحده تا يك منطقه
امن براي شورشيان مخالف و آوارگان فراهم آورد.
تركيه و متحدانش در خليج فارس، قطر و عربستان سعودي، از زمان اغاز جنگ
سوريه اصرار داشتند كه تنها راه خارج كردن بشار اسد از قدرت ايجاد منطقه امن است.
دولت اوباما هيچ وقت بودجهاي براي آن اختصاص نداد و نخواهد داد. در بالاترين سطوح
بحثها، علاقهاي به تكرار فاجعه عراق وجود ندارد و مقامات آمريكايي درباره خطر برخورد
واقعي با جنگندهاي تاكتيكي سوخو34هاي روسي كه حريم هوايي غرب حلب را فرماندهي مي
كنند، هشدار دادهاند. باوجود اين، هيچكدام از اين دلايل آنكارا را راضي نخواهد
كرد. كه پيش از نيز به دليل حمايت آمريكا از «يگانهاي مدافع خلق» ناراحتي خود را
نشان داده بود. شبه نظاميان كرد سوري دشمن موثري عليه داعش بر روي زمين هستند.
تركيه يگان هاي مدافع خلق را به خاطر اينكه روابط نزديكي با حزب
كارگران كردستان تركيه دارند تروريست مينامد. حزب كارگران كردستان يك گروه مسلح
است كه براي حاكميت خود در داخل تركيه مبارزه ميكند. تصاوير برت مكگرگ نماينده
ويژه اوباما در ائتلاف جهاني عليه داعش كه در حال خوش و بش با فرماندهان يگان هاي
مدافع خلق در جريان سفر برق اساي خود به مناطق تحت كنترل كردهها در شهر كوباني است،
صداي اعتراض ارودغان را در آورد: « با چه كسي شراكت ميكنيد با تروريستهاي پي اي
دي (شاخه نظامي يگان هاي مدافع خلق) يا تركيه»
در دوم فوريه، ارتش سوريه و متحدانش مسير حياتي بين شهر حلب و تركيه
را كه به مسير عزاز معروف است، قطع كردند. در هشتم فوريه، آنها روستاي كفين را پس
گرفتند كه در نتيجه آن به 27 كيلومتري مرز تركيه رسيدند. فابريك بالانج، محقق در
دانشگاه ليون و موسسه واشنگتن براي سياست گذاري شرق نزديك ميگويد اين ممكن است
نقطه عطفي در جنگ باشد: « اين تحولات ميتواند تمامي مرزهاي سوريه و تركيه را در
عرض چند ماه تحت كنترل نيروهاي طرفدار بشار اسد قرار دهد و يا كردها را به اين
مناطق گسيل كند كه با اسد همزيستي دارند.»
هر
چند كردها در مقابل هاي فشارهاي تركيه براي ملحق شدند به شورشيان مخالف بشار
مقاومت كردند و در عوض براي تقويت خودمختاري خود تلاش كردند_ كردها همچنين نميخواهند
با اسد همزيستي داشته باشند و اگر نيروهاي دولتي موفق شوند كنترل خود را همانطور
كه بالانج ميگويد بر مناطق مرزي تركيه دوباره احيا كنند روياي كردهاي براي
خودگرداني مستقل در شمال سوريه فرو ميپاشد. كردها ممكن است در نهايت با دولت
سوريه وارد درگيري شوند.
سم خود را انتخاب كن: اسد يا كردها
مسئله اينجاست كه براي تركيه بازگشت دولت سوريه به مناطق مرزي راحت تر
قابل هضم است. اين كاملا قابل درك است كه مجبور كردن تركيه براي انتخاب بين دو
گزينه _ يعني سركوب كردها از طريق حمايت از گروههاي شورشي و يا قبول آنها به
عنوان يك دولت خود مختار كوچك_ چيزي بود
كه اسد با عقب كشاندن نيروهاي خود در مناطق كردنشين به دنبال آن بود.
مقامات يگانهاي مدافع خلق ميگويند آنها آماده هستند تا به شورشيان _
و تركيه_ كمك كنند تا از شدت پيشرويهاي تحت حمايت روسيه كم كنند.آنها مدعي هستند
اين كار را ميتوانند از طريق وصل كردن عفرين با سد تشرين در غرب انجام دهند. در
هر دو مورد داعش به عقب رانده خواهد شد. پاداش يگان هاي مدافع خلق دستيابي به هدف
استراتژيك خود يعني وصل كردن مناطق كردنشين در غرب رود فرات است. اما اگر نيروهاي
طرفدار دولت سوريه به پيشروي خود ادامه بدهند كردها در آستانه از دست دادن همه چيز
قرار خواهند گرفت.
اين مسله به نوبه خود به معناي باز بودن راه براي مصالحه نه تنها با
تركيه بلكه همچنين با شورشيان خواهد بود.در كوتاه مدت، هيچ وقت معامله كردها با
تركيه به اين حد از پختگي نرسيده است؟ ايا تركيه شجاعت تصاحب آن را خواهد داشت؟ا
اسد و دوستهاي روسي اش شرط ميبندند كه اينكار را انجام نخواهد داد. در هر صورت
سياست تركيه درباره سوريه در حال غرق شدن است.
نويسنده: امبرين زمان
مترجم: محمد بابایی
منبع: مركز ودور ويلسون
