شهرها و سازههاي شهري در حالي گسترش مييابند كه آتشسوزي و حوادث شهري هم اتفاق ميافتد. وقوع سالانه ۱۱۲هزار آتشسوزي و 55 هزار حادثه ديگر در كشور مؤيد اين مطلب است كه ايمني در سازههاي شهري و فعاليتهاي شهري همچنان جدي گرفته نميشود و شهرها همچنان آبستن حوادثند و در آتش ميسوزند و خسارتهاي جاني و مالي فراواني را بر شهر و شهروندان تحميل ميكنند.
بافت متراكم شهري از يكسو و احداث بيضابطه سازههاي بلندمرتبه و فضاهاي عمومي بدون در نظر گرفتن وسايل و تجهيزات فني و ايمني در شهرها سبب شده است حوادث مختلفي مانند آتشسوزي خيابان جمهوري، ريزش آوار ساختمان در منطقه يوسفآباد، آتش گرفتن انبارهاي كالا و صدها حادثه ديگر جان و مال شهروندان را در معرض تهديد جدي قرار دهد. ساختمانها در حالي قد به آسمان ميكشند كه مسائل ايمني و حفاظتي در اولويت آخر سازندگان اين سازهها قرار دارد. در اين زمينه معاون امور شهرداريهاي سازمان شهرداريها و دهياريها در حاشيه نخستين همايش ملي ايمني و آتشنشاني گفت: شهرداريها به عنوان سازماني مردمي، مسئول حفاظت شهر از آتشسوزيها، سيل و. . . است كه اين نهادها با اتخاذ تدابير لازم، اقدامات اساسي براي حفاظت شهر را انجام ميدهند ولي بنا به وظيفه ذاتي آتشنشانيها در مقابله با آتش سوزيها و حوادث، اين مسئوليت از طرف شهرداريها به سازمانهاي آتشنشاني سپرده شده است كه هماكنون ۹۰ سازمان آتشنشاني در شهرهاي كشور فعاليت ميكنند.
تهيه سند آسيبپذيري آتشنشانيها علي نوذرپور تأكيد كرد: درحال حاضر ۱۹ هزار نيروي حرفهاي آتشنشان، قريب ۱۳ هزار نيروي داوطلب مردمي در هزار و 700 ايستگاه آتشنشاني در شهرهاي كشور مشغول فعاليتند و پوشش ايمني شهرها را برعهده دارند. با اين وجود سالانه ۱۱۲ هزار آتشسوزي و ۵۵ هزار حادثه ديگر در شهرها رخ ميدهد كه مهار اين حوادث به تجهيزات بهروز نياز دارد.
وي افزود: با وجود هزاران نيروي حرفهاي و تجهيزات مدرن و جديد در ايستگاههاي آتشنشاني شهرها، در وضعيت كنوني آتشنشانيهاي كشور در چند حوزه اساسي با مشكلات مهمي مواجه است.
وي با اشاره به تهيه سند آسيبشناسي ۱۱ بندي آتشنشانيهاي كشور از سوي وزارت كشور، خاطرنشان كرد: در اين سند در۱۱ حوزه مختلف به بررسي و رفع مشكلات موجود آتشنشانيهاي كشور پرداخته شده است كه كمبود اطلاعات صحيح قابل اطمينان براي برنامهريزي، يكپارچگي مديريت ايمني شهري، حفظ آمادگي آتشنشانان و توليد و پخش برنامههاي آموزشي از طريق صدا و سيما براي ارتقاي فرهنگ ايمني از آن جملهاند.
ضرورت حساس كردن بدنه دولت به مسائل ايمني همچنين مديرعامل سازمان آتشنشاني و خدمات ايمني شهرداري تهران در اختتاميه اولين همايش بينالمللي آتشنشاني و ايمني شهري كه در روزهاي پاياني هفته گذشته برگزار شد با تأكيد بر اينكه آتشنشاني نه موضوع سياسي است و نه اقتصادي، خاطرنشان كرد: تقويت بدنه آتشنشاني بايد مورد توجه برنامهريزان در سطح كلان قرار گيرد چراكه ارتقاي سازمان آتش نشاني به منظور ارتقاي سطح خدماترساني است.
سعيد شريفزاده با اشاره به اينكه موضوعات و مشكلات آتشنشاني به سطح دولت كشيده شده گفت: تاكنون شش جلسه با هيئت دولت داشتهايم كه حاكي از حساس شدن بدنه مديريت كشور به فرهنگسازي و اصلاح رفتار مردم است.
وي تأكيد كرد: تحقق شعار شهر ايمن و زندگي آرام بسيار سخت است، چراكه بايد پيشگيري را سرمشق قرار دهيم و در تلاش باشيم تا حريق و ساير حوادث رخ ندهد كه اين امر تلاش مستمر و زمان زيادي را ميطلبد. مديرعامل سازمان آتشنشاني و خدمات ايمني شهرداري تهران مهمترين خلأ موجود را همراه نكردن مردم با آتشنشاني عنوان كرد و گفت: هنوز اين باور وجود ندارد و وقتي آتشنشاني در جريان ساختمانسازي به سراغ مردم ميرود تا ايمني را رعايت كنند و به عنوان مثال از درهاي مقاوم به حريق استفاده كنند، با اين جمله مواجه ميشوند كه يك دكان جديد باز شده در حالي كه بايد مردم به اين باور برسند كه رعايت ايمني در محل سكونت، كار و شهر يك ضرورت است.
ساخت پدهاي غيراستاندارد بالگرد بسياري از سازهها و مكانهاي عمومي تازه احداث شده بدون در نظر گرفتن مسائل ايمني و فني همچون پد بالگرد و سيستمهاي اطفاي حريق و پلههاي فرار در شهرهاي بزرگ ساخته شده است كه در اين زمينهچندي پيش نايب رئيس كميسيون معماري و شهرسازي شوراي شهر تهران اعلام كرد: 90 درصد پدهاي بالگرد پايتخت غيراستاندارد هستند. محمدمهدي تندگويان به «ايسنا» گفت: هر روز تعداد ساختمانهاي بلندمرتبه در تهران افزايش مييابد، اين در حالي است كه امكانات سازمان آتشنشاني به هيچ وجه براي ساختمانهاي بيش از هفت طبقه پاسخگو نيست. وي با بيان اينكه پدهاي ساخته شده استاندارد فرود بالگرد امدادي را ندارد، افزود: پد فرود بالگرد امدادي از لحاظ ابعاد و سازه متفاوت است كه اين مسئله در پدهاي پايتخت رعايت نشده است. در حقيقت توجه به ضوابط و قوانين ايمني در تمامي سازهها سرمايهگذاري بلندمدتي است كه ضامن سلامت شهر و شهروندان خواهد بود، به شرط آنكه بازنگري اساسي در ايمني سازههاي فرسوده و قديميساز صورت گيرد و در سازههاي نوساز نيز قوانين و ضوابط موجود رعايت شود و همچنين تجهيز و به روزرساني امكانات و وسايل، تربيت نيروهاي متخصص و اولويت دادن به آموزش شهروندان ميتواند از دامنه حوادث ناگوار شهري بكاهد.
