حادثه آتشسوزي مسجد ارك تهران 26 بهمن سال 1383 مصادف با شب پنجم محرم هنگام اقامه نماز مغرب رخ داد كه 300 نفر در اين حادثه كشته و زخمي شدند. قربانيان حادثه 78 نفر، شامل 56 آقا و 22 خانم و مجروحان هم 222 نفر بودند كه جراحت بسياري از مصدومان آن التيام نيافته است. سردار مرتضي طلايي، فرمانده وقت پليس تهران ساعتي بعد از حادثه اعلام كرد كه آتشسوزى در اثر افتادن بخارى در قسمت زنانه و مشتعل شدن آن روى داده است. اين بزرگترين حادثه آتشسوزي است كه تاكنون در هيئتهاي مذهبي اتفاق افتاده است. يكي از مهمترين مؤلفههاي ايمني اماكن تجمعي، مسير خروج است كه در اين مكان مورد توجه قرار نگرفته بود؛ حادثهاي كه با رعايت كردن نكات ايمني به سادگي ميشد از وقوع آن پيشگيري كرد.
همه ساله با شروع ماه محرم حوادثي از اين دست اما نه با اين ميزان تلفات در هيئتهاي مذهبي اتفاق ميافتد و خسارتهاي جاني و مالي برجاي ميماند. كارشناسان سازمان آتشنشاني، اتصال سيمهاي برق و نزديك بودن مواد قابل اشتعال كنار وسايل گرمايشي را اصليترين علت وقوع حوادث آتشسوزي در هيئتها اعلام كردهاند. مراسمهاي عزاداري همواره به صورت سنتي از سوي مردم برگزار ميشود. شيوه برگزاري سنتي مراسمها هم نشان ميدهد كه رعايت نكات ايمني در هيئتها مورد توجه قرار نميگيرد، بنابراين سازمانهاي امدادي نظير سازمان آتشنشاني و جمعيت هلال احمر بايد موظف شوند كه ضمن بازديد از هيئتهاي مناطق استحفاظي خود، با توصيه به متوليان برگزاري هيئتها، آنها را از آسيبهاي احتمالي باخبر و بخشي از عواقب حوادث احتمالي را متوجه آنها كنند تا ملزم به رعايت اصول ايمني شوند. براي ايمني مساجد، تكايا و حسينيهها بايد علاوه بر تجهيز امكات اوليه اطفايي، مسيرهاي خروج مناسب در نظر گرفته شود تا در صورت وقوع حادثه امكان خارج شدن از محل فراهم شود.
كارشناسان سازمان آتش نشاني اعلام كردهاند كه بهكارگيري فيوزهاي غير استاندارد يا تقويت فيوزها با سيمهاي برق، كشيدن بار بيش از حد از سيمهاي برق، استفاده از لامپهاي برق با توان بالا، نصب لامپهاي مدادي پرقدرت كه گرماي زيادي توليد ميكنند، اخذ انشعاب براي چندين مصرفكننده برقي از يك پريز برق، استفاده از اجاق گاز و بخاري بدون دودكش براي گرم كردن فضاي اماكن، استفاده از شيلنگهاي گاز غير استاندارد و ضعيف، گرفتن انشعابات متعدد از يك دودكش، قرار دادن محل طبخ غذا در مسير تردد دستهها و هيئتها از جمله بياحتياطيهايي است كه منجر به بروز حادثه شده است.
توصيههاي ديگر كه همواره از سوي پليس اعلام شده است درباره رعايت كردن اصول ايمني، پيش از حضور در هيئتها ميباشد. خالي ماندن خانه در اين ايام، مجالي را براي سارقان فراهم ميكند تا به خانههاي مردم دستبرد بزنند بنابراين تنها توجه به هشدارهاي پليس است كه ميتواند سارقان را از رسيدن به اهداف خود ناكام بگذارد. تنها گذاشتن كودكان و سالمندان در خانه ميتواند به حادثهاي جنايي هم منجر شود. حادثهاي كه سال گذشته در جريان آن كودكي 9 ساله در شهرستان مهريز يزد در راه هيئت از سوي مردي شيطانصفتی ربوده شد و بعد از تعرض به قتل رسيد، بنابراين با رعايت اصول ايمني و توجه به هشدارهاي پليس در اين ماه ميتوان به ايجاد امنيت كمك كرد.
