مذاكرات وين4 در شرايطي برگزار شد كه به رغم صعوبت نگارش متن كه به عنوان دستوركار عادي آن طرح شده بود، آغاز نگارش متن حداقل در مورد مسائلي كه پيش از آن «تفاهم شده» به نظر ميرسيدند، مسجل به نظر ميرسيد. اما مذاكرات بر اساس آنچه انتظار ميرفت و با وجود برگزاري گفتوگوهاي متعدد در سه سطح كارشناسان، معاونان و روساي هيئتهاي هفت كشور و در قالبهاي دوجانبه و چندجانبه، پيش نرفت و بدون نتيجهاي ملموس در اين زمينه، خاتمه يافت. بدين ترتيب، بازهم سرنوشت گام پاياني و توافق نهايي به آينده موكول شد.
اين دور از گفتوگوها، ويژگيهاي خاصي داشت كه آن را از مذاكرات گذشته در وين، نيويورك و ژنو متمايز ميساخت. رسمي بودن جو مذاكراتي به معناي عبور طرفين از تبادل نظر و طرح يا بررسي ديدگاهها و مواضع، نخستين ويژگي اين گفتوگوها بوده است. در واقع، طرفين در مورد برخي از مسائل از كلي گرفته تا جزئي، قبلاً به تبادل نظر پرداخته و موارد قابل تفاهم سريع را از موارد نيازمند بحثهاي سخت، تفكيك كرده بودند. در وين4 طرفين درصدد به نگارش درآوردن تفاهم حول محورهايي بودند كه مرحله تبادل نظر و بررسي ديدگاههاي متفاوت را طي كرده بودند. بازطراحي رآكتور اراك و وضعيت نظام بازرسي بينالمللي از آن، عمدهترين مواردي بودهاند كه حصول تفاهم در خصوص آنها را برخي مقامات هستهاي كشورمان نيز پيش از اين تأكيد كرده بودند. از اين رو، كارويژه عادي وين4 بر اساس دستوركار نشست نيويورك اين بود كه تفاهمهاي حاصله در اين خصوص، به متن تبديل شده و به تدريج در نشستهاي آتي، دو نشست در خرداد و يك نشست در تيرماه، موارد ديگر نيز به آن افزوده شود.
دومين ويژگي وين4، «جديت و اصرار بر مواضع» بود. البته در صورتي كه تفاهمهاي قبلي و تدريجي بودن نگارش متن مورد احترام امريكا قرار ميگرفت، جديت و اصرار تنها بر مواضع «مشترك و تفاهمي» انجام ميشد و نگارش متن در مورد آنها نيز امكان پذير گرديد. خطوط كلي اين تفاهم را پيش از اين، آخرين بخش از توافق نوامبر 2013 مشخص كرده بود كه حقوق و تعهدات دولتهاي عضو
ان.پي.تي و چند مسئله مرتبط با برنامه هستهاي ايران (رآكتور اراك، برنامه غنيسازي و نظارتهاي آژانس) در كنار لغو كامل تحريمها و بهرهمندي ايران از فناوري توسعه صلحآميز، اركان اصل آن را تشكيل ميدهند. اگر وين4 به تفاهمهاي حاصله در مورد جنبههاي حل شده اين موضوعات تكيه ميكرد، اين ويژگي مذاكرات اخير به عنوان قوام بخش ويژگي نخست عمل ميكرد و اهداف مرتبط با دستوركار نشست هم محقق ميگرديد. اما امريكا به عنوان تنها بازيگري كه نظم تفاهم شده قبلي را به هم زد، جديت و اصرار را از «مواضع مشترك» به سمت مواضع خود حول مسائلي به پيش برد كه طرح آن بايد در نشستهاي آتي صورت ميگرفت. مطرح كردن مسائل تفاهم نشده و تا حدودي اختلافي، موجب شد كه حتي نگارش متن در مورد مسائل تفاهم شده نيز ناممكن گردد.
ماري هارف، معاون سخنگوي وزارت امور خارجه امريكا هم «جديت، صراحت بيان و بيپروايي» را از ويژگيهاي گفتوگوي سه ساعته هيئتهاي ايران- امريكا در اين دور از گفتوگوها عنوان كرد اما به علل عدم توافق آن كشور براي آغاز نگارش متن اشارهاي نكرد. تلاش امريكا براي بردن گفتوگوها به كنجهاي تقابل زا، بدين معنا بود كه پيش از وين4، تفاهمي حتي در زمينه يك يا چند مورد هم صورت نگرفته است يا اينكه نگارش متن منوط به اين باشد كه همه مسائل ديگر نيز به تفاهم منجر شوند. امريكا با به تعويق انداختن نگارش متن، همان قاعده «توافق بر سر همه يا نبود هيچ گونه توافق» را دستاويز قرار داد تا با خودداري از تدوين متن در زمينه رآكتور اراك و حفظ ماهيت آب سنگين آن (و برخي موارد ديگر)، از مواضع انتقادي احتمالي عليه دستاوردهاي سياست خارجي اوباما تا نشست آتي جلوگيري نمايد.
حضور وندي شرمن در ملاقات دوجانبه ظريف- اشتون آن هم در آخرين لحظات، نشان دهنده نقش محوري امريكا در حفظ يا برهم زدن نظمي بوده است كه پيش از آن براي بازي در وين4 تدارك ديده شده بود. عدم حضور وزير خارجه در نشست خبري پايان اين دور از گفتوگوها هم از اين حيث، معنادار بود.
نهايتاً اينكه «بحثهاي خوب» هم صورت گرفته باشند يا نه، «مذاكرات بدون پيشرفت محسوس و قابل ملاحظه» پايان يافت تا طرفين در مصافي دوباره در خرداد ماه 1393، بار ديگر مواضع خود را مرور، نگارش متن توافق نهايي و جامع را همچنان به آينده محول كنند. بر اساس توافق ژنو، مهلت شش ماهه گام اول تا پايان 30 تيرماه (20 ژوئيه) بوده و قابل تمديد خواهد بود. بر اساس توافق مذكور، طرفين تا يكسال (24 نوامبر 2014) براي اتمام نگارش متن توافق نهايي و آغاز اجراي آن فرصت خواهند داشت. متن توافقنامه مذكور چنين است: «اعضا قصد دارند مذاكره در خصوص گام نهايي راه حل جامع را در كمتر از يك سال بعد از تصويب اين سند، به پايان رسانده و اجراي آن را شروع كنند». از اين رو، تمديد مهلت اجراي گام اول هم تأثيري بر زمانبندي الزامات طرفين در خصوص توافق نهايي ندارد؛ هرچند عدم تمديد گام اول و تسريع در نگارش توافق جامع، خواسته مشترك و مورد نظر همه طرفين به نظر ميرسد.
تغییر رفتار امریکا از «توافق همه یا هیچ» به «نگارش همه یا هیچ»، تحلیل بسیار درست و البته بدیع و نوآورانه است. این موضوع را باید پی گرفت. 
