ورود ايران و 1+5 به مرحله دشوار نگارش

عراقچي: امريكا بايد تصميم سخت بگيرد نه ايران

مذاكرات هسته‌اي ايران و پنج كشور عضو دائم شوراي امنيت از روز چهارشنبه براي تنظيم سند‌نهايي آغاز شد، هرچند طرفين پس از پايان نشست اول خود نسبت به موفقيت اين گفت‌وگوها ابراز اميدواري كردند، ‌اما گزارش‌ها حاكي از برخي اختلافات حل نشده جدي بين تيم مذاكره كننده ايراني با 1+5 در بعضي موارد است، مسئله‌اي كه يكي از مذاكره‌كنندگان ارشد كشورمان نيز آن را تأييد كرد. برخي منابع تعداد موارد حل نشده را 13 مورد گزارش كردند ولي عراقچي ترجيح داد بدون اشاره به تعداد اختلافات، فقط از وجود اختلافات در برخي موارد صحبت كند.

به گزارش «جوان»، اولين نشست چهارمين دور مذاكرات ايران و گروه 1+5، پس از توافق برنامه اقدام مشترك در وين صبح روز چهارشنبه آغاز شد و پس از يك ساعت پايان يافت. در اين نشست ايده‌هاي كلي از سوي طرفين در خصوص چارچوب توافق و نحوه نگارش آن مطرح شد. پس از اين ديدار مايكل مان، سخنگوي مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا در حساب توئيتري خود با مفيد خواندن دور اول مذاكرات ميان ايران و گروه 1+5 از برگزاري جلسات داخلي خبر داد. هر چند طرفين به جزئيات بيشتري از مذاكرات خود اشاره نكرده‌اند اما گزارش‌ها از وجود اختلافات قابل توجه بين دو طرف حكايت دارد. اختلافاتي كه روزنامه جوان در گزارش روز دوشنبه 22 ارديبهشت ماه خود به صورت مفصل به آنها پرداخته است.

عباس عراقچي سه شنبه شب بعد از ديدار و شام كاري محمد جواد ظريف و كاترين اشتون در گفت‌وگو با خبرنگاران دستيابي به توافق نهايي در پايان تيرماه را دور از انتظار ندانست اما تأكيد كرد كه موضوعات مختلفي براي مذاكره وجود دارد كه برخي از آنها آسان و تعدادي هم سخت هستند و در مورد هركدام ازآنها گزينه‌ها و نظرات مختلفي مطرح شده تا به ديدگاه مشترك برسيم. عراقچي توضيحات بيشتري درباره موارد آسان و سخت مذاكرات ارائه نكرده ولي منابع آگاه و رسانه‌اي مسئله رآكتور آب سنگين اراك را از موارد آسان و حل شده و دامنه غني‌سازي و تعداد سانتريفيوژها را از موارد سخت و چالشي مذاكرات عنوان مي‌كنند. نفر دوم تيم مذاكره كننده ايراني در پاسخ به اين سؤال كه گفته مي‌شود اختلافات سيزده‌گانه در مذاكرات براي توافق نهايي وجود دارد، گفت: «موضوعات مورد مذاكره‌ ما بيشتر اينهاست و در طول مذاكرات گذشته جلسات متعدد داشتيم. در برخي به هم نزديك و در برخي دورتر هستيم و براي برخي راه‌حل پيشنهاد شده و براي برخي يا گزينه كم است يا هنوز پيدا نشده است. ما از روز چهارشنبه نگارش متن را آغاز مي‌كنيم و اين يعني توافق بايد در حين نگارش متن به دست آيد.»

نگارش؛ فعلاً فقط آب سنگين و بازرسي‌ها؟

بعضي گزارش‌هاي تأييد نشده حاكي از آن است كه در اين دور از مذاكرات ايران و گروه 1+5 فقط دو مسئله حل شده يعني رآكتور آب سنگين و بازرسي‌ها را مكتوب خواهند كرد و ساير مسائل در مراحل بعدي مذاكرات مكتوب مي‌شود. عراقچي نيز سه شنبه درباره رآكتور آب سنگين گفت: درمورد تأسيسات آب سنگين اراك نيز همان طوري كه آقاي صالحي رئيس سازمان انرژي اتمي بيان كردند، با ايجاد تغييرات فني در برخي از بخش‌هاي رآكتور اراك، ميزان توليد پلوتونيوم را براي رفع نگراني‌هاي موجود كاهش مي‌دهيم كه البته با حفظ ماهيت آب سنگين اراك خواهد بود. درباره جزئيات توافق بر سر مسئله بازرسي‌ها گزارشي منتشر نشده است اما ظاهراً دو طرف در اين مسئله اختلافات خود را حل كرده‌اند. از ديگر موارد مورد اختلاف بين دو طرف بحث موشك‌هاي بالستيك ايران و بحث تحقيق و توسعه است، مواردي كه ايران آنها را جزو خطوط قرمز خود اعلام كرده است. در همين خصوص عراقچي در اظهارات خود تأكيد كرد كه نظر قاطع ما اين است سيستم‌هاي دفاعي و برنامه دفاعي كشور ما به هيچ عنوان قابل مذاكره نيست. ظريف نيز پس از شام كاري خود با اشتون گفت كه مباحث دفاعي ايران و امكانات دفاعي ما موضوع مذاكره نخواهد بود. با اين حال بعضي مقامات امريكايي مدعي شد‌ه‌اند موشك‌هاي بالستيك ايران جزو مباحث مورد بحث در مذاكرات هسته‌اي ايران و 1+5 است. عراقچي همچنين درباره بحث تحقيق و توسعه گفته است: «موضع ما در اين رابطه از ابتدا روشن بوده و تأكيد كرده‌ايم كه در زمينه تحقيق و توسعه از آنجا كه به علم، دانش و فناوري مربوط مي‌شود هيچ محدوديتي را نخواهيم پذيرفت. »

امريكا دست از توهم بردارد

عراقچي در پاسخ به اظهارات جان كري مبني براينكه ايران بايد تصميمات سختي درمورد برنامه هسته‌اي خود اتخاذ كند، اظهار داشت: به طرف امريكايي نيز توصيه مي‌كنيم كه از تصميم‌گيري بر اساس توهمات دست برداشته و آن را رها كند و در واقع اين امريكايي‌ها هستند كه بايد در مذاكرات تصميم سختي بگيرند و دست از تهديد و تحريم‌ها بردارند زيرا اين يك تصميم تاريخي براي دولتمردان امريكايي خواهد بود. هرچند از روز چهارشنبه مذاكرات مربوط به نگارش سند نهايي توافق آغاز شده است و تا روز جمعه ادامه خواهد يافت اما اين به معناي پايان نگارش كامل اين سند نخواهد بود به همين دليل ظريف در پاسخ به سؤالي درباره موضوعات مورد اختلاف طرفين گفت: وقتي شما وارد نگارش متن مي‌شويد ممكن است حتي يك نقطه يا ويرگول هم نقطه اختلاف باشد و نمي‌توان اينها را پيش بيني كرد. براي همين است كه ما به غير از اين جلسه سه جلسه لااقل برنامه‌ريزي كرديم. ضمن اينكه طرفين نيمه دوم تير ماه را در برنامه‌هايشان خالي گذاشتند تا بتوان از آن فرصت استفاده كرد. آن زمان اگر نياز باشد تمام آن را براي مذاكره مي‌گذاريم.