بهرغم تهديدات غربيها در به رسميت نشناختن نتيجه آراي همهپرسيهاي استقلال طلبان روسگرا در شرق اوكراين ساكنان روستبار در مناطق «دونتسك» و «لوگانسك» شعب اخذ رأي خود را بازگشايي كردند تا سرنوشت بخشهاي ديگري از اوكراين به بوته رأي مردمي گذاشته شود.
شهر بندري 500 هزار نفري ماريوپول در استان دونتسك با برگزاري همهپرسي در شب شنبه عملا پيشتاز همهپرسيهاي استقلال از اوكراين بود. با وجود اين جمعيت تنها چهار حوزه اخذ رأي در اين شهر داير بود و مردم در صفهاي طولاني منتظر رأي دادن بودند. رومان لياجين رئيس كميته مركزي انتخابات اعلام كرده بود با توجه به اوضاع وخيم شهر ماريوپول و درگيريهاي ارتش و استقلال طلبان، همهپرسي اين شهر زودتر از موعد مقرر آغاز شد. در واقع عملا تا يك روز مانده به برگزاري رفراندوم، ماريوپول صحنه درگيري ازتش با استقلال طلبان بود و روسگرايان با هفت كشته و 39 زخمي توانستند ارتش اوكراين را كه توسط نيروهاي امريكايي هدايت ميشوند عقب برانند اما سنگربندي در خيابانها همچنان ديده ميشود.
اما در بيشتر مناطق دونتسك و لوگانسك روز يكشنبه رأيگيري آغاز شد و ساكنان اين نواحي كه به 53 حوزه انتخاباتي تقسيم شدهاند، در 1500 حوزه رأيگيري، نظر خود را در خصوص استقلال از اوكراين و پيوستن به روسيه اعلام خواهند كرد. 3 ميليون نفر از جمعيت ۶ ميليون و 500 هزار نفري دونتسك و لوگانسك براي رفراندوم به پاي صندوقهاي رأي فراخوانده شدهاند. لوگانسك و دونتسك پيشاپيش خود را جمهوري خلق خواندهاند. يك زن كه در دونتسك رأي ميداد به خبرنگار بيبيسي گفته است كه با تمام قلب آرزو ميكند كه شهر او بخشي از روسيه باشد. فردي ديگر هم گفت كه هدف او استقلال از دولت مركزي در كييف است. پونوماريوف، شهردار روسگراي اسلاويانسك اعلام كرده كه هيچ مشكلي بر سر راه برگزاري همهپرسي روز يكشنبه نيست و همه چيز آماده است. او ميگويد: «ما كميسيون انتخابات تشكيل دادهايم. حوزهها، صندوقها و اتاقكهاي رأي نيز همه آماده شدهاند. كليه مشكلات سازماندهي برطرف شدهاند و رفراندوم در هر هوايي برگزار خواهد شد. با اين وجود فضاي شكننده امنيتي بر اسلاويانسك حاكم است به گونهاي كه خبرگزاري فرانسه صبح روزيكشنبه از شنيده شدن صداي چند انفجار پياپي حوالي اسلاويانسك در شرق اوكراين گزارش داد. استلا خوروشِوا سخنگوي فعالان هوادار روسيه از اسلاويانسك به اين خبرگزاري گفت: پس از تيراندازيهايي كه صداي آن يك شب قبل ازهمهپرسي به گوش رسيد، درگيريها روز يكشنبه در روستاي آندري ايوكا و در ورودي جنوبي اين منطقه با 110هزار نفر جمعيت محاصره شده توسط نيروهاي اوكرايني از سر گرفته شد. نظرسنجيهاي انجام شده در هفتههاي گذشته نشان ميدهند كه مردم منطقه به حفظ وحدت اوكراين تمايل دارند، اما جداييخواهان از پيروزي خود مطمئن هستند. اين يقين تا آنجاست كه لژاگين، مسئول همهپرسي دونتسك گفته است كه انتخابات رياست جمهوري اوكراين ۲۵ مي در اينجا برگزار نخواهد شد؛ به اين معنا كه تا آن موقع دونتسك ديگر جزو اوكراين نيست.
۴۰۰ نظامي امريكايي در ارتش اوكراين
يك روزنامه آلماني از حضور ۴۰۰ نظامي امريكايي در شرق اوكراين براي كمك به نظاميان اين كشور خبر داد. روزنامه آلماني «بيلدامزونتاگ» با انتشار اين خبر نوشت كه اين اطلاعات را از سرويسهاي اطلاعاتي به دست آورده است. اين افراد از يك شركت نظامي آمدهاند كه پيش از اين به عنوان «بلكواتر» شناخته ميشد و اكنون موسوم به «آكادمي» هستند. بر اساس اين گزارش، اين نظاميان از نيروهاي اوكراين در شهر اسلاويانسك حمايت ميكنند و همچنان مشخص نيست كه چه كسي دستور استفاده از اين مزدوران را صادر كرده است.
واكنش كييف و غرب
الكساندر تورچينف، رئيسجمهور موقت اوكراين، شامگاه شنبه در وبسايت خود نوشت كه جدايي لوگانسك و دونتسك «گامي به سوي پرتگاه» خواهد بود. تورچينف همچنين تصريح كرد: «كساني كه به دنبال جدايي هستند، متوجه نيستند كه اين تصميم به معناي نابودي كامل زندگي اقتصادي و اجتماعي اكثريت سكنه در منطقه خواهد بود. » وي اعلام كرد كه آماده مذاكره براي دادن خودمختاري بيشتر به منطقه از طريق تغيير در قانون اساسي است. او در عين حال تأكيد كرد كه اين آمادگي به معناي گفتوگو با تروريستها نيست، چراكه «با افراد سلاح به دست نميتوان به دنبال راهحل گشت.» تورچينف افزود كه گفتوگو مشمول كساني نميشود كه دست به قتل، خشونت و شكنجه زدهاند. جداييطلبان هم متقابلا براي مذاكره با كييف، شرطعقبنشيني سربازان اوكرايني از شرق اين كشور را طرح كردهاند. از آن سوي جهان جن ساكي، سخنگوي وزارت خارجه امريكا در بيانيهاي اعلام كرد كه اين همه پرسيها ناقض قانون اوكراين بوده و باعث چنددستگي و بينظمي بيشتر در اين كشور ميشود. به گفته ساكي، اگر اين رفراندومها برگزار شوند، ناقض قوانين بينالمللي و يكپارچگي ارضي اوكراين هستند، پس واشنگتن نتايج آنها را به رسميت نخواهد شناخت. ساكي همچنين در اين خصوص كه روسيه از نفوذ خود براي جلوگيري از برگزاري اين همه پرسيها استفاده نكرده، ابراز نااميدي كرد. اين در حالي است كه ولاديمير پوتين، رئيسجمهوري روسيه در روز هفت مي با اعلام عقب نشيني نيروهاي روس از مرز اوكراين اعلام كرده بود كه بهتر است جدايي طلبان حامي كرملين در شرق اوكراين برگزاري همه پرسي را به تعويق بيندازند اما ظاهر ادامه عمليات نظامي عليه روسگرايان سبب شده تا آنها راديكالتر شده و به سخنان پوتين توجهي نكنند. در چنين شرايطي آندرس فوگ راسموسن دبير كل سازمان پيمان آتلانتيك شمالي، ناتو روز يكشنبه بازهم عمليات ارتش اوكراين را در جنوب شرقي اين كشور توجيه كرد و گفت كه اوكراين حق دارد از اراضي خود دفاع كند.
