رئيسجمهور امريكا، چهارشنبه نهم بهمن ماه در پنجمين سخنراني سالانه خود در كنگره امريكا بار ديگر از تلاشهاي ديپلماتيك خود در برابر ايران دفاع كرد و گفت اين تلاشها، بختي براي حل يكي از مهمترين مسائل امنيتي جهان بدون خطر جنگ به وجود آورده است. وي مدعي شد كه: «ما يكي از مهمترين چالشهاي امنيتي زمان خود را بدون خطر جنگ، حل كردهايم». اوباما در عين حال تأكيد كرده است كه در زمان گفتوگوها با مقامهاي تهران تحريمهاي جديد را وتو خواهد كرد.
تهديدنمايي پرونده هستهاي ايران و ادعاي اينكه ايران به سمت توليد بمب اتم ميرفت و امريكا با توافقنامه ژنو توانست از يك جنگ بزرگ پيشگيري كند، طي هفتههاي اخير بارها تكرار شده است و البته موضوع جديدي نيست. اما اينكه چرا اين استدلال اوباما مورد پذيرش تندروهاي كنگره قرار گرفته وبه تمكين كنگره در برابر كاخ سفيد در عدم تصويب تحريمهاي جديد انجاميده نيازمند اندكي تأمل است.
طي سالهاي گذشته و در حالي كه ايران متأثر از راهبرد دولت اصلاحات در سال 1382تعليق فعاليتهاي صلحآميز هستهاي را پذيرفته و بر تمامي مراكز هستهاي قفل زده و حتي در حل مشكل افغانستان با امريكا همكاري كرده بود، بوش رئيسجمهور وقت امريكا با متهم كردن ايران به محور شرارت، ايران را تهديد به حمله نظامي كرد. او تصورش اين بود كه رهبري معظم انقلاب و نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران همچون عناصر وا داده داخلي كه زمينه تعليق گذشته را فراهم كرده بودند، دستهايشان را در برابر اين تهديد بالا خواهند برد. اما صلابت و ايستادگي رهبري، مردم و نيروهاي مسلح ايران ازآن زمان تاكنون نه تنها سناريوي تهديد نظامي ايران را به شكست كشانده بلكه اقدام نظامي امريكا عليه سرپنجههاي انقلاب اسلامي در منطقه، نظير جنگهاي 33 روزه و 22 روزه و 8 روزه و... را به فرصتي براي دفع تهديدهاي محتمل عليه ايران اسلامي تبديل كرده است. تا جايي كه سال گذشته و در شرايطي كه نيروهاي مسلح امريكا در منطقه خليج فارس از بيم نگراني از برخورد احتمالي با نيروهاي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي درخواست هات لاين (خط تلفن مستقيم ارتباطي) را داشتند، وقتي كه با پاسخ منفي فرمانده نيروي دريايي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي مواجه شدند، به اين باور رسيدند كه نقشه راه آنها در تسليم نظام اسلامي از طريق تهديد نظامي راه به جايي نخواهد برد. به همين دليل در شرايط كنوني كه ايران توافقنامه ژنو را امضا كرده است، وقتي رسانههاي امريكايي اعلام و شنودهاي ميداني نيز تأييد كردند كه امريكا بخشي از ناوهاي خود را از منطقه خارج كرد، به منزله اين است كه سربازان امريكايي از كابوس مواجهه نظامي با نيروهاي قدرتمند ايران در منطقه نجات يافتند.
در روزهاي اخير هم هنگامي كه جان كري، وزير خارجه امريكا در گفتوگو با العربيه مجدداً از گزينه نظامي سخن به ميان آورد وقتي با پاسخ قاطعانه مسئولان ايران و به ويژه فرمانده كل سپاه مواجه شد، حتي رسانههاي امريكايي هم حاضر به بازتاب آن نشدند. فرمانده كل سپاه در واكنش به اين تهديد، «نبرد مستقيم با امريكا» را «قويترين رؤياي مردان مومن و انقلابي در سراسر جهان» دانست و افزود: «تهديدات شما براي اسلام انقلابي بهترين فرصت است.»
جعفري يادآور شد: آقاي كري! تهديدات شما براي اسلام انقلابي بهترين فرصت است. پيشوايان اسلام، سالهاست ما را براي يك نبرد بزرگ و سرنوشتساز آماده كردهاند. بعيد ميدانم مردان عاقل شما، اجازه دارد امريكايي را كه در يك سوي اين نبرد سرنوشتساز قرار ميدهند، گزينه مضحك نظامي را از روي ميز به صحنه عمل بكشاند. فرمانده سپاه پاسداران در ادامه خطاب به جان كري تهديد كرد كه «چند هزار مسلمان انقلابي» كه متحد جمهوري اسلامي ايران هستند «در سراسر جهان در انتظارند تا شما اين گزينه را از روي ميز به صحنه عمل بياوريد».
از اين منظر شايد اين سخن اوباما درست باشد كه توافقنامه محملي براي نجات نيروهاي امريكا از باتلاقي شد كه تبعات آن براي مردم امريكا بسيار دردناكتر از تجاوز به افغانستان و عراق بود و اين تنها محصول ثبات و آمادگي و هوشياري نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران است كه بستري را فراهم كردند تا مسئولان ديپلماسي جمهوري اسلامي بتوانند در چارچوب تاكتيك نرمش قهرمانانه از حقوق مردم ايران در مواجهه با نظام سلطه دفاع كنند. اين روند اگرچه تاكنون نخبگان و افكار عمومي را راضي نكرده است اما انتظار اين است كه در ماههاي آينده كه روند مذاكرات سختتر ميشود، تيم مذاكرهكننده با باور به اقتدار دروني و رعايت سه اصل عزت، حكمت و مصلحت، مطالبات را در عرصه ديپلماسي هستهاي پي بگيرد.
