
داشتن اماکن تاریخی و باستانی و همچنین مناطق بکر و طبیعی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی بسیار مهم است اما در کنار این امکانات سخت افزاری باید به امکانات نرم افزاری نیز توجه ویژه ای شود، چرا که هر گردشگر به عنوان یک سفیر از طرف مردمان کشورش به راه می افتد و در بازگشت به وطنش، علاوه بر تعریف دیده هایش از اماکن و مناطق تاریخی و طبیعی، حتما در مورد آداب و کردار و رفتار مردمان اقوامی که با آنها به معاشرت پرداخته نیز حرف خواهد زد.
در بسیاری از کشور های اروپایی و آنهایی که جذب توریست را به عنوان یکی از اصلی ترین برنامه های خود در دستور کار دارند و بخشی از اقتصادشان را با درآمدهای این صنعت پیش می برند، بر این باورند که رانندگان تاکسی و متصدیان و کارمندان هتل ها حتما باید به یک زبان بین المللی مسلط باشند زیرا مسافران و گردشگران در همان ابتدای ورود به کشورشان با راننده تاکسی و بعد از آن با افرادفعال در هتل ها برخورد می کنند. موضوعی که به نظر می رسد تا به امروز در کشور ما مغفول مانده و این اواخر در برخی از شهرهای گردشگرپذیر مثل شیراز مورد توجه قرار گرفته است.
***
با اینکه بسیاری از استانها و شهرهای ایران مانند اردبیل و آذربایجان در بحث توریست درمانی از شهرت خوبی برخوردارند، شیراز نیز از دیرباز به عنوان قطب پزشکی های کشور به شمار می آمده و بسیاری از بیماران، شیراز را به عنوان شهر درمانی خود برمی گزینند و در این میان، نکته قابل تامل اینکه شیراز توانسته در مبحث پیوند اعضای بدن رتبه نخست خاورمیانه و رتبه سوم دنیا را از آن خود کند.
حال سوال این است که اگر این همه توانمندی را به عنوان زیرساخت های شیراز جهت ورود توریست و مسافر در نظر بگیریم، در راستای حفظ و بازگشت دوباره این گروه به استان فارس چه اقداماتی صورت گرفته است؟
*کسی عقب نماند
بی شک یک بیمار به تنهایی وارد شیراز نمی شود. بیمار چه ایرانی بوده و از یکی از استانهای داخلی آمده باشد و چه از کشورهای همسایه و یا از اروپا وآمریکا، حتما چند نفر همراه خواهد داشت که به نوعی در مسیر تقویت صنعت توریسم استان فارس نقش موثری ایفا خواهند کرد. صنعتی که در مقایسه با کشاورزی و صنعت با کمترین سرمایه گذاری، بیشترین میزان اشتغالزایی و بهره رسانی به اقشار مختلف را به همراه دارد.
اگر از یک طرف قرار باشد به غیر از بیماران، برای همراهان آنان نیز هتل و مهمانسرا و اماکنی جهت اسکان ساخته شود، باید به رفت و آمد کم خرج و مطمئن این گروه نیز توجه شود تا مبادا در اولین حضورشان در استان فارس بدست افراد سودجو گرفتار شوند و علاوه بر تحمیل هزینه های سنگین، بدترین خاطرات نیز در ذهنشان شکل بگیرد.
البته نباید فراموش کرد با اینکه شیراز در بحث پزشکی و زیرمجموعه هایش از توانایی های خوبی برخوردار است اما اگر اوضاع و احوال به همین منوال پیش برود، استانهای دیگر و حتی کشورهای همسایه بیکار ننشسته و حتما تلاش خواهند کرد تا این نیروی بالقوه را به نفع خود و در شهر و کشور خودشان فعال و به شغل و درآمد تبدیل نمایند و شاهد این ادعا همین که بدانیم مشهد و اصفهان و اردبیل در بحث «توریسمدرمانی» در حال ربودن گوی سبقت از شیراز هستند.
*رانندگان آموزش دیده
وقتی مسافر، گردشگر و یا بیماری از یک کشور خارجی وارد یکی از شهرهای ایران می شود قبل از هر چیز به یک راهنما و یا حداقل کسی که زبان و حرف هایش را بفهمد، نیاز دارد که تا مقصد او را هدایت کند. در گام اول کسی بهتر از راننده تاکسی نمی تواند این کار را بر عهده بگیرد.
این مهم در شهر شیراز مد نظر قرار گرفته و قرار است در این شهر، رانندگان تاکسی آشنا به زبان انگلیسی برای تبدیل به تاکسی گردشگری در اولویت قرار گرفته و در کلاس ها و دوره های تکمیلی شرکت نمایند.
یک توریست از بدو ورود خود با راننده تاکسی تعامل دارد و اگر راننده بداند که این افراد سرمایههایی برای شهرش و کمک بزرگی برای افزایش درآمدهایش هستند، حتما با جان و دل در خدمت او خواهد بود. البته این امر مستلزم این است که رانندگان بتوانند در حد ابتدایی به زبان انگلیسی به گردشگران خوشامدگویی و با آنها صحبت کنند.
چندی پیش و با تشکیل کمیسیون گردشگری در شورای شهر شیراز قرار شد تا این کمیسیون در راستای ایجاد فرهنگ گردشگرپذیری و ترویج آن اقداماتی را در دستور کار خود قرار دهد و پیگیر مسائل مرتبط باشد.
بهرام پارسایی رئیس کمیسیون گردشگری شورای اسلامی شهر شیراز در این رابطه می گوید: قصد داریم برای بالا بردن میزان خدمات به توریست ها و ساماندهی نحوه جابجایی آنها، تاکسی های گردشگری را از تاکسیهای عادی تفکیک کرده و در این زمینه دورههای آموزشی برای این رانندگان برگزار و در پایان کارت ویژه ای به آنان اعطا شود. بر همین اساس کمیسیون از تاکسیرانی و بخش خصوصی خواسته است تا طرح جامعی را در زمینه تاکسی گردشگری به صحن شورا ارائه دهند.
*دست های خالی و فکرهای عالی
«ماهاتیر محمد» که به نابغه اقتصاد اسلامی مشهور است در فاصله سال های ۱۹۸۱ تا ۲۰۰۳ بر مسند قدرت مالزی بود و تلاش های بسیاری برای مدرنیزاسیون این کشور انجام داد. وی در سال های نخست وزیری اش مالزی را تبدیل به یک قطب بازرگانی، صنعتی و ارتباطی کرد و سیاست های اقتصادی وی با عنوان «همکاری ملی»، مالزی را از یک کشور عقب مانده به کشوری در حال توسعه بدل کرد. دولت مالزی مدعی است که فقر در زمان ماهاتیر محمد از ۵۰ درصد به ۶ درصد کاهش یافته است.
وی در خاطراتی که از سفر خود به ایران به رشته تحریر درآورده، نوشته که اگر امکانات فارس و اصفهان را داشتیم درب چاههای نفتی را میبستم.
این حرف ها را کسی زده که کشورش تا همین چند سال پیش در زمینه گردشگری و جذب توریست به هیچ عنوان حرفی برای گفتن نداشت که بخواهد بر روی آنها مانور بدهد، اما امروز جزو چند کشور برتر در این عرصه قرار گرفته است.
چرا راه دوری برویم. در همین جنوب کشور خودمان و در حاشیه خلیج همیشه فارس، خرده کشورهای عربی ای قراردارند که بدون کمترین امکانات تاریخی و طبیعی، شرایطی را مهیا کرده اند که مقصد بسیاری از توریست ها شده.
به عنوان مثال کشور امارات متحده عربی که مساحتش از استان فارس نیز کمتر است در سال 2012 حدود 10 میلیارد دلار درآمد گردشگری داشته است. حال مقایسه کنیم تاریخ کهن و تعداد اماکن تاریخی و طبیعت ناب و دل انگیز فارس در فصل های مختلف و شهرت جهانی اش را با کشور کوچک و بدون اماکن تاریخی و طبیعت گرم و خشک امارات.
به هر حال شیرازی ها عزمشان را جزم کرده اند تا پله های جذب و حفظ توریست را یکی یکی طی نمایند و در گام نخست معتقدند رانندگان تاکسی، مسئولان و پرسنل هتل ها، نگهبانان اماکن گردشگری، توریستی و درمانی باید بتوانند در حد یک گفتوگوی اولیه به زبان انگلیسی با توریستها صحبت کنند.
رئیس کمیسیون گردشگری شورای شهر شیراز در این باره می گوید: با نظارت کامل و آموزش صحیح رانندگان تاکسی گردشگری و نگهبانان اماکن گردشگری، توریستی و درمانی باید شرایطی ایجاد شود که توریستی که وارد شیراز میشود یک خاطره خوب از این شهر و فرهنگ ایرانی اسلامی با خود ببرد و سفیری برای ترغیب دیگر هموطنانش برای سفر به این شهر تاریخی باشد.
پارسایی یادآور می شود: ساماندهی اقدامات گردشگری در حوزه شهری با یکی دو ماه انجام شدنی نیست اما در همین شروع کار گامهایی برداشته و جلساتی با مسئولان میراث فرهنگی برگزار شد همچنین طرح جامع گردشگری شهر شیراز و استان فارس در شورا مورد بررسی قرار گرفت و بنابر نظر مشاوران و کارشناسان زبده بنا شد تغییراتی در طرح جامع داده شده و کاملتر شود. با توجه به آن که در این استان بیکاری دغدغه بزرگ خانوادهها است رونق گردشگری بهترین گزینه برای برونرفت از این وضعیت است چرا که ورود هر گردشگر به طور میانگین پنج شغل ایجاد میکند.