ايران اجراي توافق شش مادهاي با آژانس را از ديروز با ورود دو بازرس براي بازديد از تاسيسات آب سنگين اراك آغاز كرد و در حال تدارك اجراي توافق با 1+5 است.
به گزارش «جوان»، دو بازرس آژانس بينالمللي انرژي اتمي ظهر ديروز در چارچوب توافق ماه قبل ايران و آژانس وارد تهران شدند و قرار است امروز ( يكشنبه) از تاسيسات آب سنگين اراك بازديد كنند. بازديد بازرسان آژانس از تاسيسات اراك بر اساس بند(2) توافق روز 19 آبان ماه 1392 بين علي اكبر صالحي با يوكيو آمانو مديركل آژانس انجام ميشود و ارتباط مستقيمي با اجراي توافق ژنو بين ايران و 1+5 ندارد، هرچند ممكن است بر اجرايي شدن اين توافق نيز اثرگذار باشد. بر اساس بند 2 توافق با آژانس، ارائه اطلاعات و دسترسي مديريت شده به رآكتور توليد آب سنگين كه آژانس آن را با عنوان اختصاري «
IR- 40» ميشناسد، مورد توافق دوجانبه قرار گرفت. بازديد از تأسيسات اراك براي امروز ( يكشنبه) برنامهريزي شده، ولي هنوز مشخص نيست كه در سفر جاري بازرسان، بندهاي ديگر توافق با آژانس، از جمله ارائه اطلاعات درباره رآكتورهاي تحقيقاتي جديد و همچنين ارائه اطلاعات در زمينه 16 سايت شناسايي شده براي ساخت نيروگاههاي هستهاي نيز اجرايي خواهد شد يا نه. ايران بعد از ارجاع پرونده هستهاي به شوراي امنيت در سال 2003، اعلام كرده بود كه اجراي داوطلبانه كد اصلاحي «1/3» را متوقف ميكند، ولي حالا در توافق با آژانس قبول كرده كه اطلاعات برخي تاسيسات هستهاي خود را در چارچوب توافق شش مادهاي در اختيار آژانس قرار دهد. اجراي اين كد ايران را موظف ميكند ساخت تاسيسات هستهاي جديد را در مرحله تصميمگيري براي ساخت (و نه شروع يا شش ماه قبل از شروع) به آژانس اعلام كند.
اجراي تعهدات ايران
همزمان با عملياتي شدن توافق آبان ماه ايران با آژانس، از روز دوشنبه تداركات اوليه براي اجراي رسمي توافق ژنو نيز شروع ميشود. كارشناسان گروه 1+5 و ايران فردا به همراه مقامهاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي در وين ديدار و گفت و گو ميكنند تا زمينههاي لازم را براي اجراي مراحل فني گسترش بازرسيهاي آژانس از تاسيسات هستهاي ايران طي شش ماه آينده به بحث بگذارند. بر اساس توافق ژنو، ايران در حوزه بازرسيها چند تعهد مشخص دارد: 1- ارائه اطلاعات مربوط به طرح و نقشههاي ايران براي تأسيسات هستهاي به آژانس 2-توصيف و شرحي كامل از ساختمان هر يك از سايتهاي هستهاي3- توصيف و شرحي كامل از گستره عملياتهاي هر يك از تأسيساتي كه به طور خاص به فعاليتهاي هستهاي مشغول هستند. 4- ارائه اطلاعات در مورد معادن5- ارائه اطلاعات درباره شركتهاي نورد اورانيوم7- ارائه اطلاعات درباره منبع مواد8 - نهايي كردن توافق درباره پادمانها در اراك9- دسترسي به بايگاني دوربينهاي آفلاين10 دسترسي به كارگاههاي مونتاژ11- دسترسي به توليد چرخندههاي سانتريفيوژ.
اين تعهدات، موضوعاتي هستند كه آژانس بايد اجراي آنها را راستي آزمايي كند و چون بخشهايي از آنها در توافق شش مادهاي با آژانس نيز وجود دارند، اين به معناي آن است كه تهران به طور غيررسمي اجراي توافق ژنو را هم شروع كرده است. خبرگزراي آلماني د. پ. آ، همچنين از برگزاري نشستي بين آژانس بينالمللي انرژي اتمي و ايران در روز چهارشنبه هفته جاري خبر داده كه به نوشته اين خبرگزاري در آن نشست مشخص خواهد شد كه گامهاي نظارتي درمورد تاسيسات هستهاي ايران در ماههاي آينده به چه نحوي برداشته خواهد شد.
تعهدات متقابل 1+5
يك روز قبل از نشست چهارشنبه اين هفته، قرار است يك نشست كارشناسي هم بين ايران با 1+5 طي روزهاي دوشنبه و سه شنبه ( فردا و پس فردا) در وين برگزار شود تا طرفين درباره اجرايي شدن اقدامات توافق شده در ژنو گفتوگو كنند. هنوز مشخص نيست كه توافق ژنو دقيقاً از چه تاريخي اجرايي خواهد شد، ولي رويترز ديروز از قول ديپلماتهاي غربي گزارش كرد كه اجراي توافقنامه ممكن است در ماه ژانويه پس از مشخص شدن جزئيات آن انجام شود. «مايكل مان» سخنگوي خانم اشتون در مصاحبه با روزنامه لبناني «النهار» گفته كه ظريف و كاترين اشتون به زودي يك بار ديگر براي اتخاذ تدابير لازم براي توافق سياسي ژنو و اجراي آن در شهر وين ملاقات خواهند كرد. به گفته مايكل مان، اتحاديه اروپا همزمان با نشست وين اقدامات خود را در سطح قانونگذاري براي تغيير قطعنامههاي تحريم ايران كه شامل رفع تحريمها از برخي از بخشهاي اقتصاد ايران از جمله پتروشيمي، تجارت طلا و سنگهاي گرانبها ميشود، شروع خواهد كرد. او در عين حال گفت كه برداشتن تحريمها در حوزههاي مشخص شده، تنها زماني اجرايي ميشود كه كارشناسان آژانس نيز گزارش خود را براساس اينكه ايران معيارهاي لازم براي توقف برنامه هستهاياش بنابر توافق ژنو را اجرا كرده، منتشر كنند. در حالي كه المانيتور روز جمعه از قول ديپلماتهاي غربي ابراز اطمينان كرده ايران به مفاد توافق ژنو عمل خواهد كرد، عباس عراقچي معاون وزير امور خارجه و عضو تيم مذاكره كننده ايران روز جمعه در گفتوگو با بخش خبري صدا و سيماي ملي هلند در حاشيه هجدهمين كنفرانس سالانه سازمان منع سلاحهاي شيميايي در لاهه گفته كه شخصاً به آينده مذاكرات خوش بين است.
اوباما: تحريمهاي شديد مانده است
رئيسجمهور امريكا روز جمعه در مراسمي براي بزرگداشت يكي از اعياد يهوديان، ضمن دفاع از توافق هستهاي با ايران گفت كه براي اولين بار در يك دهه ما پيشرفتهاي برنامه هستهاي ايران را متوقف كرديم و بخشهاي كليدي برنامه هستهاي ايران حتي با اينكه شديدترين تحريمها برجاي خود باقي مانده است، به عقب بازگشته است. جان كري، وزير امور خارجه امريكا قرار است روز سهشنبه همين هفته در كنگره حاضر شود و درباره توافق ژنو به آنها توضيح بدهد. سناتورهاي امريكايي همچنين روز جمعه در نامهاي از مقامات اطلاعاتي اين كشور خواستند از تاريخ 30 ژانويه هر 45 روز يك بار جلساتي را درباره اينكه آيا ايران به مفاد اين توافق موقتي عمل ميكند يا خير برگزار كنند. با اين حال، برخي نمايندگان سناي امريكا قصد دارند طي هفته جاري طرح جديدي را براي تشديد تحريمها عليه ايران به رأي بگذارند.
