در ابتدا خودتان را معرفي كنيد و برايمان بگوييد كه چند سال است به كار رانندگي اتوبوس شهري اشتغال داريد؟
من «علي فرامرزي » هستم و راننده شركت واحد اتوبوسراني تهران. 17 سال هم سابقه رانندگي در شركت واحد را دارم.
در صحبت هايي كه قبل از ضبط گفتوگويمان داشتيم، درجايي گفتيد كه در آستانه بازنشستگي هستيد. حالا با 17 سال چطور بازنشسته ميشويد؟
من در شركت واحد 17 سال سابقه دارم و با احتساب سابقه كاريام در جاهاي ديگر شرايط بازنشستگي برايم مهيا ميشود. با اين حساب نهايتا تا يك ماه ديگر از شركت واحد خداحافظي ميكنم.
شما فكر ميكنيد اخلاق خوب و برخورد اخلاقي و انساني با مسافر يكي از الزامات كاري يك راننده اتوبوس واحد است، يا نه؟
اينقدر كه ما رانندگان واحد با مسافر زندگي ميكنيم، با خانوادههايمان زندگي نميكنيم! به نوعي شركت واحد خانه اول ماست چون قسمت اصلي وقت ما در شبانهروز در خيابان و در ارتباط با مردم ميگذرد. براي همين بايد كاري كنيم كه اين زندگي برايمان شيرين شود. چون اگر راننده واحد نتواند با مردم، به ويژه با مسافران خود، ارتباط خوبي برقرار كند، زندگي برايش جهنم ميشود.
شايد بتوان دستگاههاي كارتخوان را عصاي دست رانندگان واحد فرض كرد؟ با اين حال تا چه حدي روي كار شما تاثير گذاشته؟
خيلي كمك حال ماست و خيلي كار ما را راحت كرده، وقتي كار ما در حساب و كتاب كرايه راحتتر شود تمركز بيشتري روي هدايت اتوبوس خواهيم داشت و حتي موقعيت مناسبي براي برخورد خوب با مسافر برايمان فراهم ميشود. اگر كاري صورت بگيرد كه همه مردم كارتهاي اعتباري تهيه كنند، نور علي نور ميشود و يقيناً در سرويس دهي رانندگان هم تاثيرخوبي خواهد داشت.
شيوه عملكرد دستگاه كارتخوان چگونه است ؟
اين دستكاه يك حافظه داخلي دارد كه هر كارتي كه به آن معرفي ميشود را به حافظه ميسپارد و وقتي كه ما ميخواهيم گزارش كارمان را به شركت واحد بدهيم از آن پرينت ميگيريم و به اداره ميدهيم. ضمن آنكه قبلا ما براي رفت و آمدهايمان بايد كارت ميزديم، در حالي كه الان به محض اينكه سر كار ميآييم آغاز و پايان كارمان و تعداد دفعاتي را كه در ساعت كاريمان رفت و آمد كردهايم، ثبت ميكند.
يعني شيوه كنترل شما تنها از اين طريق انجام ميشود؟
نه. به جز اين روش، به وسيله دستگاه « جي. پي. اس » كه روي ماشينهايمان سوار است، از طريق مسئولان شركت واحد كنترل ميشويم. يعني تمام اتوبوس ها، چه خصوصي و چه بليتي از طريق «جي. پي. اس» كنترل ميشوند.
گران شدن كرايههاي تاكسي بر افزايش مسافر اتوبوسهاي شركت واحد تاثيري داشته يا خير؟
بله. در يك سال گذشته، مسافران اتوبوسهاي واحد در تهران خيلي زياد شدهاند. اين هم طبيعي است. مردم وقتي در ضروريات زندگي كم ميآورند، ديگر نميتوانند، از تاكسي و آژانس براي انجام كارهاي خود و سر كار رفتن استفاده كنند.
چرا بعضي از رانندگان شركت واحد، جواب سلام مسافران را نميدهند و طوري رفتار ميكنند كه انگار طلبكار مسافر هستند ؟
قبول دارم كه بعضي از همكاران من انگار از مسافران طلبكار هستند و خودم هم با چنين افرادي برخورد كردهام كه تعدادشان كم است و ممكن است در بين 100 نفر چند نفر هم اينطور رفتار كنند. اما اين از روي خصومت و منظور بد نيست. اين رفتار به خاطر مشكلات اين افراد است. يكي ممكن است قرض داشته باشد، يكي شايد مشكل عصبي و درگيري خانوادگي داشته باشد، ديگري شايد آدم تند و تيزي باشد اما هيچ چيزي در دل نداشته باشد. بنابر اين نميشود اين مسئله را ناشي از بيادبي اين آدمها دانست. در مجموع رانندگان شركت واحد به خاطر سختي كارشان كمي عصبي هستند. چون بايد در سرما و گرما و در اين شلوغي و ترافيك سنگين در تهران، مسافران را جابهجا كنند.
اين شرايط براي همه است. در عوض رانندگان مودب و شريفي هم در اين شهر و شرايط تهران كار ميكنند كه تحت هيچ شرايطي رفتاري نميكنند كه موجب ناراحتي مردم شود. با اين وجود چنين رانندگاني بايد پرخاشگر شوند، يا رانندگان پرخاشگر خودشان را اصلاح كنند و همرنگ رانندگان شريف شوند؟
[ميخندد] معلوم است كسي كه مؤدب و درستكار باشد به هيچ طريقي نميتواند آدمي منفور و بياخلاق شود. اما اميدوارم همكاراني كه در شركت واحد زحمات زيادي ميكشند، مشكلاتشان حل شود و به اصلاح اخلاق خودشان بپردازند.
بعضي از رانندگان معتقدند كه مسافران بايد مراعات حال آنها را بكنند و از كاري كه منجر به عصبانيت راننده شود، بپرهيزند. با اين اوصاف كدام يك از طرفين «راننده» و « مسافر» بايد به اصطلاح نيم من باشد و كدام يك از اين طرفين بايد هواي ديگري را داشته باشد؟
نميشود به اين راحتي يك طرف را محق دانست و يك طرف را محكوم. اما بارها پيش آمده كه ممكن است يك مسافر مشكلاتي داشته باشد كه با يك كلام حرف منجر به فحاشي مسافر شود. دراين صورت من معتقدم كه اگر ما جواب ندهيم هيچ مشكلي پيش نميآيد.
اين اعتقادي كه گفتيد در مورد خودتان هم صدق ميكند يا خير؟
بله تلاش كردهام اينطور باشم.
تا به حال در وقت انجام وظيفه عصبي شدهايد؟
بارها. من هم مثل همه آدمهاي ديگر عصبي ميشوم.
فكر ميكنيد چقدر ناني كه در ميآوريد پاك است؟
خدا وكيلي ناني كه رانندگان شركت واحد در ميآورند حلال است مثل شير مادر. البته قواعدي هم دارد كه بايد رعايت كنيم؛ مثلاً پس دادن مابقي پول مسافران.
آيا در مورد اختيار و انتخاب شغل رانندگي اتوبوس واحد، به خودتان انتقاد داريد ؟ مثلاً بگوييد كه اي كاش درس ميخواندم و شغل ديگري انتخاب ميكردم.
نه، اصلاً به چنين موضوعي فكر هم نكردهام. من اگر صد بار ديگر به دوره جواني بر ميگشتم و در آستانه انتخاب شغل قرار ميگرفتم، باز همين شغل را انتخاب ميكردم. من حتي اگر دكترا هم ميگرفتم، باز رانندگي اتوبوس را انتخاب ميكردم. چون عشق من رانندگي بوده و هست!
