يمن مانند بسياري از كشورهاي عربي در اوايل سال 2011 با حركتهاي مردمي براي تغيير نظام سياسي و پايان دادن به سه دهه حاكميت علي عبدالله صالح روبهرو شد. در نهايت نيز اين امر محقق شد اما با دخالت شوراي همكاري خليجفارس و مديريت امريكا به جاي تشكيل دولتي مردمي، منصور هادي معاون صالح براي دو سال جانشين وي شد. يمن در طول دو سال گذشته همچنان با چالشهاي امنيتي روبهرو است. در اين ميان، نوع رفتار امريكا و برخي كشورهاي اروپايي از جمله انگليس در قبال اين كشور قابل توجه است.
در طول هفتههاي اخير امريكا حملات بسياري به يمن داشته است به گونهاي كه منابع خبري از كشته شدن دهها نفر در حملات هواپيماهاي بدون سرنشين امريكا به برخي از مناطق اين كشور خبر دادهاند. منابع خبري از طرح اعزام نيروهاي ويژه انگليس به يمن خبر دادهاند و اعلام كردهاند كه براي مقابله با القاعده و حفظ امنيت اتباع خود در اين كشور اين اقدام را صورت ميدهند. هر چند كه در گذشته نيز اين حملات صورت گرفته اما شدت گرفتن آن در يك هفته اخير امري قابل توجه است.
در باب دلايل و اهداف اين حملات ديدگاههاي متعددي مطرح است. برخي بر سياستهاي قديمي امريكا و انگليس مبني بر حضور گسترده نظامي در يمن تأكيد دارند چراكه آنها تلاش دارند تا از اين طريق سلطه بر تنگه بابالمندب ميان درياي سرخ و خليج عدن را محقق سازند. امريكا در طرف ديگر اين منطقه طرح سلطه بر سومالي را نيز دارد كه تاكنون از تحقق آن ناتوان بوده است. امريكاييها ميخواهند از اين طريق سلطه بر يكي از اصليترين شاهراهها را اجرايي سازند كه نتيجه آن نيز سلطه بر اقتصاد جهان و حتي اعمال فشار بر ساير كشورها در حوزه اقتصادي ميباشد.
نكته مهم ديگر در تحركات امريكا تلاش براي حمايت از دولت منصور هادي و مقابله با تحركات تجزيهطلبانه مناطق جنوب يمن است.
اين تحليل زماني تقويت ميشود كه حملات امريكا و انگليس به يمن پس از سفرهاي منصور به اين كشورها و رايزني با مقامات اين كشور براي حمايت از وي در برابر مخالفان و اعتراضهاي مردمي بوده است. اين احتمال وجود دارد كه وي در تباني با غرب، در ازاي حفظ قدرت، تأمين منافع آنها را وعده داده باشد.
نكته مهم ديگر آنكه امريكا و عربستان تمايل چنداني براي تجزيه يمن ندارند چراكه اجراي اين طرح را برابر با نفوذ تفكر جداييطلبي در عربستان ميدانند كه با منافع اين كشورها تناسب ندارد.
برخي بر اين عقيدهاند كه امريكا و عربستان با حملات هدفدار به برخي مناطق يمن به دنبال تأمين منافع خود با حذف مخالفان منصور هادي رئيسجمهور موقت يمن ميباشند.
نكته بسيار مهم در تحولات يمن تقارن آن با ادعاهاي امريكا درباره حملات تروريستي به سفارتخانههاي امريكا در 22 كشور است كه البته انگليسيها نيز چنين ادعايي داشتهاند. دو هفته پيش امريكا و برخي از كشورهاي اروپايي با ادعاي شنود مكالمات تلفني سران القاعده و آگاهي از طرح آنها براي حمله به سفارتخانههاي اين كشورها تدابير شديد امنيتي را برقرار و چنان ادعا كردند كه در جنگي بزرگ با القاعده قرار دارند. اين اقدامات در حالي صورت گرفت كه بررسي كارنامه اين كشورها نشان ميدهد كه اين رويكرد تبليغاتي نه براي مقابله با القاعده بلكه در چارچوب پنهانسازي رسوايي شنود مكالمات شهروندان يا همان افشاگريهاي اسنودن كارمند سابق سازمان سيا بوده است.
آنها با ادعاي القاعده برآن بودهاند تا حذف حريم خصوصي شهروندان را توجيه و حتي دامنه آن را افزايش دهند. نكته مهم در اين حوزه آنكه براي مستندسازي ادعاهاي خود نياز به مستندات و شواهد عيني داشتهاند. با توجه به موقعيت جغرافيايي يمن و زمينه لازم براي انجام عمليات نظامي، غربيها تلاش كردهاند تا يمن را قرباني سياستهاي خود سازند هر چند كه اهدافي نظير حفظ دولت منصور و منافع عربستان را نيز در نظر داشتهاند. آنها با هدف قرار دادن يمن تلاش دارند تا قدرت خود را به رخ افكار عمومي جهان و ساير كشورها كشيده تا ضمن سرپوش نهادن بر رسواييهايي مانند پرونده اسنودن، خود را به رخ جهانيان بكشند.
در نهايت ميتوان گفت كه غرب يمن را قرباني منافع و سلطهگريهاي خود ساخته است چنانكه در حملات روزهاي اخير امريكا به خاك اين كشور دهها نفر قرباني تروريسم دولتي امريكا شدهاند در حالي در ظاهر ادعاي مبارزه با تروريسم را مطرح ميسازند. آنها برآنند تا از اين كشور به عنوان مؤلفهاي براي رسيدن به منافع خود بهرهبرداري كنند در حالي كه همچنان ادعاي مقابله با تروريسم و القاعده را سر ميدهند در شرايطي كه همان القاعده امروز معبري براي ورود اين كشورها به يمن شده است.
