در آموزههاي اخلاقي و ديني به ويژه در دين اسلام، همواره گرفتن دست مؤمنان و گرفتاران مورد تأكيد قرار گرفته است و اين جهادگران نيز با اقدامات خود در شهرها و روستاهاي دورافتاده تلاش مضاعفي را انجام ميدهند تا به هر نحوي خدمتي به هموطنان خود داشته باشند.
سبك اردوهاي جهادي و اخلاص و يكرنگي كه در آن وجود دارد بيشك ميتواند رويكرد زندگي شركتكنندگان در اين اردوها را تغيير دهد. آشنا شدن با مشكلات ريز و درشت ساير هموطنان و سادهزيستي در زندگي روستاييان بيترديد نقش بيبديلي را در تغيير سبك زندگي به جا خواهد گذاشت.
اين جهادگران بيادعا كه تنها براي خدمترساني به هموطنان خود راهي شهرها و روستاها ميشوند از معاينات پزشكي و روانپزشكي رايگان توسط اعضاي كانونهاي جهادي به شهروندان گرفته تا ويزيتهاي پزشكي و روانپزشكي رايگان به منظور مقابله با آسيبهاي اجتماعي و ارتقاي بهداشت و سلامت افراد به ويژه جوانان براساس شاخصهاي موجود را در شهرهاي مختلف انجام ميدهند.
همچنين مقابله با آسيبهاي اجتماعي، آموزش و پژوهش، ارتقاي بهداشت و سلامت، فعاليتهاي خيريه، گسترش فضاي سبز شهري، پاكسازي و زيباسازي شهر و انجام فعاليتهاي فرهنگي در حاشيه طرحهاي عمراني، تقويت روحيات معنوي در راستاي ايجاد آرامش روحي و اعتماد به نفس (كه زمينه ابتلا به بسياري از بيماريهاي شهري را از بين ميبرد) شناسايي و حمايت از نوسازي واحدهاي مسكوني فرسوده و تجميع ريزدانههاي شهري، توزيع و كاشت نهال در سطح منطقه و آموزش نگهداري از آنان، شناسايي بيسوادان و داوطلبان تحصيلكرده در سطح منطقه و معرفي هر دو قشر به واحد آموزش شهروندي شهرداري، شناسايي و ثبت تصويري آثار باستاني و تاريخي شهر، برگزاري كلاسهاي آموزشي با موضوعاتي همچون تفكيك زباله، آموزش فرهنگ آپارتمان نشيني و تقويت سبك زندگي روستانشيني، طرح مقاومت سازه (آموزش ايمنسازي در برابر زلزله ويژه دانشآموزان)، آموزش و جذب مشاركتهاي مردمي براي رفع مشكلات احتمالي ناشي از بارش برف و باران در محلات و توزيع كيسههاي شن و نمك در سطح محلات در فصول سرد سال، تجهيزكتابخانهها و مبادله كتاب تهيه محصولات فرهنگي در جهت كاهش مصرف دخانيات و آموزش چهره به چهره به شهروندان و رنگ آميزي و تصويرسازي مفهومي در مدارس از جمله مواردي است كه توسط اين جهادگران انجام ميشود.
اردوهاي جهادي مقدمهاي است براي سبك زندگي جهادي حميدرضا كاظمي جامعهشناس در اين باره ميگويد: اردوهاي جهادي ميتواند پلي باشد به سمت سبك زندگي جهادي كه نياز امروز جامعه ماست. اردوهاي جهادي نقش مهمي در پيشبرد سبك زندگي جهادي دارند كه به عنوان نياز اصلي امروز به حساب ميآيند و هرگاه در جامعه به سمت سبك زندگي جهادگونه رفتهايم موفق بودهايم. دوران دفاع مقدس و ابتداي انقلاب و جهاد سازندگي يكي از نقاط قوت و صحنههاي بزرگي بود كه ما در طول تاريخ شاهد آن بودهايم. روحيه و سبك زندگي جهادي در سالهاي نخست انقلاب تأثير فراواني روي جوانان داشت و ما با همين روحيه موفق شديم كمبودها و فشارهاي دشمن را از سر راه برداريم. سازندگيهاي خوبي در نقاط محروم و كم برخوردار كشور به وسيله همين سبك زندگي كه توأم با روحيه ايثار، فداكاري و گذشت است اتفاق افتاد و در دوران دفاع مقدس هم جوانان با همين روحيه گذشت و ايثار توانستند بر دشمن بعثي فائق آيند. اين نوع اردوها براي قشر جوان جامعه بسيار مهم است اما متأسفانه امروز جوانان ما در شرايطي نيستند كه مستقيما با مشكلات و سختيهاي زندگي آشنا شوند به همين دليل وجود چنين اردوهايي براي آنها بسيار مهم و كارساز است، چون ميتوان آنها را در همين سنين با اين سختيها آشنا كرد و از زندگي ماشيني كه با آن درگير هستند نجات داد.
آشنايي جوانان با نوع زندگي محرومين و مستضعفين هم يكي ديگر از فوايد اردوهاي جهادي است. بسياري از جوانان در شهرها و نقاطي زندگي ميكنند كه از نوع زندگي محرومين و مستضعفين آگاه نيستند و مشكلات مردم محروم را با تمام وجودشان درك نميكنند ولي اردوهاي جهادي اين فرصت را به آنها ميدهد كه اين نقيصه را جبران كنند و در واقع اين اردوها باعث ميشود كه با ديدن اين نوع زندگي قدر زندگي خود را بدانند و بابت آن شكرگزار خدا و سپاسگزار پدر و مادرشان باشند. جوانان با مشاركت در سازندگي و ساختن مدرسه و حمام يا تأمين ديگر نيازهاي مردم محروم و مستضعف اعتماد به نفس پيدا كرده و باور ميكنند كه با توكل بر خدا و كار و تلاش ميتوانند هر كار نشدني را جامه عمل بپوشانند. مصادف شدن اين اردوها با ماه رمضان را هم بايد به فال نيك گرفت و آن را مهم و تأثيرگذار دانست و اميدوارم كه جوانان با استفاده از اين اردوها بتوانند به همان تذهيب نفسي كه براي اين سنين لازم است دست پيدا كنند.
روح ايثار و گذشت را در جوانان زنده ميكندحجتالاسلام تهراني كارشناس مذهبي و يكي از حاميان گروه جهادي ظفر معتقد است كه اردوهاي جهادي روح ايثار و گذشت را در جوانان زنده ميكند: اردوهاي جهادي تأثير فراواني در شكلگيري روحيه كار و تلاش و باورهاي مذهبي در جوانان و نوجوانان دارد. در اين اردوها كار و فعاليت مثبت انجام ميشود و اوقات فراغت جوانان به شكل مثبتي طي ميشود. اثر ديگر اين اردوها اين است كه جوانان با زندگي طبقه محروم جامعه آشنا ميشوند و شرايطي فراهم ميشود كه طبق فرموده پيامبر زندگي پايين دست خود را ببينند. نهادينه كردن روح ايثار و گذشت در بين جوانان بسيار مهم و تأثيرگذار است. جوانان در اين اردوها و سختيهايي كه در آنها وجود داشته است به دنبال اين هستند كه چيزي را ياد بگيرند پس مهمترين چيزي كه آنها ميتوانند از اين اردوها ياد بگيرند ايثار و فداكاري است. من به شخصه در يكي از اين اردوها حضور داشتم و كار و فعاليت نوجوانان 14، 15 ساله را كه از بسياري از تفريحات خود گذشته بودند را ميديدم و اثر اردوهاي جهادي را از نزديك حس ميكردم. در سالهاي دفاع مقدس و اوايل انقلاب مردم ما با همين روحيه بر سختيها فائق آمدند و امروز هم وضعيت به همين شكل است و نياز كشور به سازندگي و تلاش بيشتر است.
«نسل» كارآمد فداكار تربيت ميكندعليرضا جمشيدي، جامعهشناس شهري نيز معتقد است اردوهاي جهادي در تربيت نسل آينده مؤثر است و يك نسل كارآمد و فداكار تربيت ميكند: اردوهاي جهادي تأثير فراواني در شكلگيري روحيه كار و تلاش و تحمل سختيهاي زندگي در جوانان و نوجوانان دارد. نسل آينده به حضور در چنين اردوهايي براي تمرين مقابله با سختيهاي زندگي واقعاً نياز دارد. متأسفانه زندگي ماشيني امروز اجازه نميدهد كه جوان و نوجوان با سختيهاي زندگي مواجه شود به همين دليل اين اردوها تمرين مقابله با سختيهاست. نهادينه كردن روح ايثار و گذشت در بين جوانان بسيار مهم است و جوانان در اين اردوها و سختيهايي كه در آنها وجود داشته به دنبال اين هستند كه چيزي را ياد بگيرند پس مهمترين چيزي كه آنها ميتوانند از اين اردوها ياد بگيرند ايثار و فداكاري است. ايجاد روح توانستن و اعتماد به نفس و خودباوري از ديگر اثرات اردوهاي جهادي است. اين اردوها ميتواند در ايجاد روحيه اعتماد به نفس در جوان تأثيرگذار باشد، امري كه امروز در جوانان ما كمتر ديده ميشود.
