
علي طالبزاده| يادش به خير زماني مسئولان ميگفتند اگر جلوي واردات موز يا آناناس گرفته شود چه مشكلي براي كشور پيش ميآيد؟ اين سخنان زماني مطرح ميشد كه نه مشكل واردات بود و نه مشكل كمبود ارز و دلار. اما بازهم وعده داده شد و ميوههاي خارجي از چندين قاره جهان وارد كشور شد. ميوههايي كه بعضاً نامشان آنقدر گنگ است كه نميتوان به راحتي به فارسي تلفظ كرد. حال در كنار واردات برخي ميوههاي خارجي كه برخي از اين ميوهها سند وارداتشان دست چند نفر يا چند شركت خاص بوده و هست، ورود ميوه قاچاق نيز رونق گرفته است.
به گزارش جوان، برخي ميوههاي قاچاق كه بدون كنترل دولت وارد كشور ميشود با تغيير ذائقه و ايجاد نياز كاذب در مردم، كشور را به واردكننده صرف اينگونه محصولات تبديل ميكند. در حالي كه بازار مملو از انواع ميوه انبه، آناناس، نارگيل و غيره است، مدير كل بازرگاني وزارت جهاد كشاورزي ميگويد: «از خرداد سال 90 تاكنون هيچ مجوزي براي واردات ميوه صادر نشده است».
در همين حال فارس گزارش ميدهد ميوههايي مانند انبه، آناناس و نارگيل در كشور توليد نميشود بنابراين وجود اين قبيل ميوهها در كشور نشانگر اين است كه يا از طريق رسمي يا قاچاق وارد شده است.
مدير كل بازرگاني وزارت جهاد كشاورزي معتقد است: محمولههاي انبه كه امسال به كشور وارد شده از طريق بازارچههاي مرزي و نيزمبادي غيررسمي به صورت قاچاق آمده و وزارت جهاد كشاورزي هيچ مجوزي براي واردات آن صادر نكرده است.
از سوي ديگر نيروي انتظامي نيز بارها اعلام كرده است كه كنترل مرزها را كامل در اختيار دارد و اجازه ورود كالاي قاچاق را به كشور نميدهد.
دولت براي اعضاي تعاونيهاي مرزنشين مانند سيستان و بلوچستان مجوز داده است كه هر نفر ميتواند تا حدود 25 كيلوگرم محصولات و ميوههاي گرمسيري را وارد كند.
مجوز از سوي دولت به دو دليل حمايت از مردم استانهاي مرزي به نيازي كه مردم اين استانها ذاتاً براي ويتامينهاي ميوههاي گرمسيري دارند و در كشور هم توليد نميشود انجام شده است.
تخلف از كجا ناشي ميشود؟
ظاهراً تخلف از آنجا ناشي ميشود كساني كه مجوز واردات محدود دارند با دور زدن قانون در سطح بالايي وارد ميكنند.
البته گزينه قاچاق نيز منتفي نيست، اخيراً رئيس اتحاديه واردكنندگان و صادركنندگان محصولات كشاورزي به خبرنگار فارس گفت: جعبههاي چوبي انبه حاكي از قاچاق اين محصول است و گرنه در واردات رسمي به دليل رعايت مسائل قرنطينهاي و بهداشتي از جعبههاي چوبي استفاده نميشود.
ورود اين گونه محصولات قاچاق به چند دليل بايد هر چه سريعتر از سوي دولت كنترل شود.
اول اينكه در ورود محصول قاچاق مسائل قرنطينهاي رعايت نميشود و احتمال ورود بيماري و آفات به كشور وجود دارد كه براي از بين بردن آن درصورتي كه از وجود بيماري و آفت آگاهي داشته باشيم ميلياردها ريال بايد هزينه شود.
از سويي بيوتروريسم (از بين بردن انسانها با انتشار بيماريها گياهي) امروزه بيشتر رايج شده است و قاچاق محصول راه را براي چنين اقداماتي هموار ميكند.
همچنين محصول قاچاق روي قيمت محصول داخل تأثيرگذار است و توليد را به مخاطره مياندازد.
محصول قاچاق ذائقه ايراني را عوض ميكند و واردكننده صرف ميشويم و مهمتر از همه ذائقه ايراني را به سمت مصرف اينگونه ميوهها تغيير ميدهد و بعد از مدتي به دليل نياز كاذبي كه در فرد ايجاد ميشود بايد مدام اينگونه ميوهها به كشور وارد شود.
اين در حالي است كه خداوند بسته به شرايط آب و هوايي هر منطقه نيازهاي مردم آن سرزمين را با گياهاني كه در آنجا خلق كرده تأمين كرده است.
اگر در كشوري مانند ايران انبه به عمل نميآيد مفهوم آن اين است به دليل جايگزيني ساير ميوهها نياز نبوده است. مثالهايي از اين دست زياد است كه ميوههايي مانند موز، انبه و آناناس اول به عنوان محصول تفنني و لوكس وارد كشور شده بعد ذائقه مردم را عوض كرده و اكنون واردكننده صرف اين گونه محصولات شدهايم. ميتوان نتيجه گرفت كه رشد بيرويه واردات نه تنها به مهار قيمتها كمكي نكرده، بلكه تورم قيمت مواد خوراكي در توازن با رشد نقدينگي در سطح جامعه كه از تبعات مخرب توزيع نقدي يارانههاست، همچنان سير صعودي دارد. البته امروز با توجه به كاهش ارزش ريال و گراني دلار، توليدكنندگان ايراني تمايل به فروش محصولات خود به مشتريان خارج از مرزهاي ايران دارند.
قيمت ميوه در بازار
مشاهدات ميداني نشان ميدهد قيمت اغلب ميوهها در روزهاي اخير روندي با ثبات را طي ميكند. براساس اين گزارش قيمت هر كيلوگرم گيلاس تك دانه در سطح شهر 6 هزار و 500 تومان، خيار ۲ هزار تومان، گوجه فرنگي ۱۷۵۰ تومان، سيب گلاب ۳هزار تومان، موز خارجي ۴۵۰۰تومان، هندوانه هزار و 200 تومان، شليل 3 هزار و 500 تومان، زرد آلو۳ هزار تومان و آلبالو 4 هزار و 500 تومان گزارش ميشود. ضمن اينكه قيمت ميوهها در ميادين وتره بار مانند قيمت آلبالو 2 هزار و 900 تومان، خربزه هزار و 259 تومان، خيارهزار و 250 تومان، سيب گلاب ۲ هزارتومان، زردآلو2 هزار و 900 تومان، شليل 2 هزار و 800 تومان، گيلاس تك دانه 4 هزار و 500 تومان، موز خوشهاي 3 هزار و 700 تومان و هندوانه ۷۷۰ تومان گزارش ميشود. لازم به ذكر است با آغاز فصل گرما به دليل افزايش عرضه ميوههاي تابستاني در ميادين ميوه و تره بار قيمت آنها افزايشي نداشته است.