بدون ترديد معرفي كابينه اساسيترين رويدادي است كه هر دولتي در اوان كار خود با آن روبهرو بوده و دولت يازدهم كه با شعار اعتدال و ميانهروي موفق به جلب آراي اكثريت جامعه شد هم ازاين امر مستثنا نيست. برهمين اساس يكي از چالشيترين مباحث اين روزهاي رسانهها وكارشناسان سياسي بحث تركيب كابينه دولت آينده و ويژگيهاي اعضاي تشكيل دهنده آن است كه تا چندهفته ديگر به مجلس شوراي اسلامي معرفي خواهد شد.
اكثرقريب به اتفاق دلسوزان و وفاداران انقلاب اسلامي اساس انتخاب وچگونگي برگزيدن وزراي دولت يازدهم از سوي رئيسجمهور منتخب را بارزترين معيار اعتدالگرايي دولت يازدهم روحاني ميدانند. «جوان» هم گفت وگوهايي را با برخي از كارشناسان باهمين محوريت انجام داده است كه در ادامه ميآيد.
تركيب كابينه نشانه نوع نگاه به اعتدال
محمد سليماني وزير، ارتباطات وفناوري دولت نهم با تأكيد براينكه طرح گفتمان اعتدال از سوي رئيسجمهور منتخب اميدافزاست، اظهار ميكند:معرفي كابينه مهمترين بحث هردولتي درآستانه روي كارآمدن است چراكه افراد كابينه نقش محوري واساسي در تعيين سياستهاي دولت و پيشبرد اهداف كشور را دارد و انتخاب اين افراد از سوي رئيسجمهور تا حدود بسياري نشان دهنده نوع نگاه وي به مقولههاي مختلف و ازجمله بحث ميانه روي واعتدال است.
وي ادامه ميدهد:انتخاب وزرا وشاخصهاي را كه رئيسجمهور براي افراد كابينه درنظر ميگيرد براي آينده كشوربسيار مهم است، چراكه در يك دولت اسلامي بايد وزير و مسئول عاليرتبه داراي ويژگيهاي عمومي نظير مؤمن بودن، شهرت به اخلاق حسنه داشتن و خوشنام بودن دركنار خصوصيات اختصاصي مانند صاحب تجربه، تخصص، برنامه مدون، پرتحرك وشجاع بودن، باشد. عضو كميسيون صنايع مجلس با بيان اينكه ولايت مداري وزرا به معناي تملقگويي نبوده و بايد در پيادهسازي منويات رهبري نمايان شود، خاطرنشان ميكند:همچنين وزرا بايد توان استدلال بالا، ارائه راهكار مناسب در مواقع ضروري و عبور از موانع وسختيهاي يك وزارتخانه را درهر شرايطي داشته باشد ومي توان گفت كه انتخاب وزرا با ويژگيهاي گفته شده خودعين اعتدال است.
سليماني در ادامه با تأكيد براينكه رئيسجمهور منتخب بايد تعريف مشخص، دقيق و روشني از اصل اعتدال را به جامعه ارائه دهد چراكه واژه اصلاحات هم داراي ابهام بود وآن مشكلات را براي كشور به همراه داشت، افزود: اينكه تنها گفته شود افراد تندرو در كابينه جايي نخواهند داشت كفايت نميكند وتعريف جامعي نخواهد بود چراكه هركسي ادعاي ميانه روي دارد وهيچ كسي نميگويد كه من تندرو هستم؛پس بايد تعريف جامعتر از اعتدال صورت گيرد وبراساس همان كابينه انتخاب شود.
وزير ارتباطات وفناوري دولت نهم با اشاره به شرايط رأي اعتماد مجلس به گزينههاي پيشنهادي رئيسجمهور منتخب، اظهار داشت: يكي از اساسيترين شروطي كه مجلس براي رأي اعتماد به وزراي پيشنهادي دارد، دوري از فتنه 88 است وطبيعي است كه مجلس به گزينههاي حاشيهساز كه در فتنه 88 نقش داشتهاند، رأي اعتماد نخواهد داد.
افراد ناتوان و افراطي رأي نميآورند
عبدالرضا مصري سخنگوي هيئت رئيسه مجلس هم به خبرنگار «جوان» گفت:مجلس نهم هم رويه اعتدال آقاي حسن روحاني كه مبتني بر شعار اعتدال هست را پذيرفته و خواهان آن است كه كساني به مجلس شوراي اسلامي به عنوان وزير دولت يازدهم معرفي شوند كه معيارهاي دقيق يك وزير اعتدالگرا را داشته باشند و بتوانند قدم مؤثري در جهت رفع مشكلات كشور و مردم را بردارند.
نماينده مردم كرمانشاه در مجلس درباره ديدگاه كلي نمايندگان مجلس نسبت به كابينه دولت آينده اظهار داشت: نمايندگان مجلس در مورد مصاديق بحثي ندارند اما فضاي عمومي مجلس براي تعامل وكمك به دولت جهت پيشبرد اهداف نظام و رأي اعتماد به كساني كه در مديريت هر وزارتخانهاي توانمند و باتجربه باشند وجود دارد. وي بيان داشت:بدون ترديد مجلس از ورود افراد بدون تجربه، حاشيهساز، مسئلهدار كه براساس نگاه حزبي به قوه مقننه معرفي شوند جلوگيري ميكند و براين اساس رئيسجمهور منتخب بايد با دقت نظر و براساس اصل شايسته سالاري افراد را به مجلس معرفي كند.
مصري ضمن اشاره به اينكه مجلس به هيچ عنوان نگاه تقابلي با دولت آينده را ندارد خاطرنشان كرد:برداشت من از جو عمومي مجلس به اين نحو است كه افراد ناتوان وافراطي و صرفا سياسي رأي اعتماد نخواهند گرفت ودرعوض به كساني رأي خواهند داد كه توانايي، تعهد وتخصص شان اثبات شده باشد و در مقابل مردم ومجلس پاسخگو باشند. عضو هيئت رئيسه مجلس ادامه داد: به عقيده بنده آقاي روحاني با توجه به تجربه مناسب شان، دسترسي خوبي به افراد توانا وكاردان دارد و بدون ترديد ميتوانند افراد شايسته و لايقي براي وزارتخانهها انتخاب كند واين دور از انتظار نيست.
نماينده مردم كرمانشاه بااشاره به اينكه افراد وجرياناتي در پي سهمخواهي از دولت آينده هستند افزود:آقاي روحاني نشان داده است كه تحت تاثير فشارهاي گروهها وافراد فرصت طلب وتندرو نخواهد رفت و براساس مصالح ومنافع كشور به بهترين شكل ممكن عمل خواهد كرد.
پنج شرط كابينه اعتدال گرا
حجتالاسلام حسين ابراهيمي هم بااشاره به اينكه رعايت كردن اعتدال كاري سهل وممتنع است اظهار كرد:انتخاب وزراي اعتدالگرا كاري ممتنع است اما غيرممكن نيست وآقاي روحاني هم باتوجه به تجربه ومواضع شان در روزهاي اخير نشان دادهاند كه از عهده اين كار برمي آيند اما خب تحقق آن طبيعتاً شرايطي دارد.
عضوجامعه روحانيت مبارز افزود: انتظار داريم دولت و كابينه آقاي روحاني واقعاً اعتدالگرا باشد؛ آقاي روحاني مختار است كه از گروه و جناحي كابينه خود را بچيند اما اين امر منوط به رعايت اصول اعتدال و به معناي مقابله با افراط و تفريط است. وي اظهار داشت:انتخاب افرادي كه وجودشان باعث كشمكش درفضاي سياسي كشور نشود و به عبارتي شايسته و لياقت مديريت وزارتخانه مربوطه باشند و تخصص وتجربه لازم را داشته باشند ميتوان يك گام مؤثر در جهت تحقق اعتدال باشد.
ابراهيمي با اشاره به اينكه افراد شايسته تفكرشان تنها خدمت به مردم ونظام اسلامي است نه كسب قدرت، ادامه داد:افراد خدوم وشايسته پست ومقام دنيايي را امانت الهي ميدانند و معتقند كه بايد تمام شرايط را براي رفع مشكلات جامعه فراهم كرد و دراين جهت حركت نميكنند كه منافع فلان گروه يا جريان را تأمين كنند. وي بااشاره به اينكه اگر پنج شرط در انتخاب وزرا ملحوظ نظر قرارگرفت ميتوانيم آن دولت را اعتدالگرا بناميم، گفت: تجربه، تخصص يا همان دانش تخصصي، اعتقاد به نظام اسلامي، التزام عملي به ولايت فقيه وقانونگرايي در انتخاب هر يك از وزراي دولت يازدهم بايد رعايت شود واين شرايط حداقلي است كه ميتواند ما را اميدوار به آن كند كه دولت يازدهم به شعار انتخاباتي خود وفادار در ادامه راه باقي خواهند ماند.
دولت بايد برآمده از اراده همه مردم باشد
محمدحسين فرهنگي، عضو هيئت رئيسه مجلس هم درهمين باره به «جوان» گفت:اعمال اراده مردم در اداره كشور مستلزم دقت نظرهاي خاصي در چينش افراد كابينه است كه متأسفانه در دورههاي گذشته رياست جمهوري محقق نشده است و امروز جامعه خواهان آن است كه در دولت يازدهم اين خواسته برآورده شود. وي اظهار داشت:كسي كه به عنوان رئيس دولت انتخاب ميشود، نماينده همه مردم تلقي ميشود نه نماينده يك گروه و جريان خاص، بر همين اساس بايد يك نگاه جامعالاطراف به كشور و مردم داشته باشد نه آنكه در حلقه اطرافيان خود گرفتار شود و براساس خواست واراده آنها عمل كند. عضو هئيت رئيسه مجلس خاطرنشان كرد: در روزهاي كه دولتهاي قبلي تصميم داشتند كار خود را شروع كنند بسياري از گروهها و جريانهاي مختلف حتي آنهايي كه مخالف رئيس دولت منتخب بودند اعلام كردند كه هرگونه حمايت و كمكي را از دولت آينده دريغ نميكنند، اما متأسفانه نگاه حزبي و گروهي نگذاشت كه مديريت كشور به سمت اين برود كه گروهها و افراد مختلف در اداره آن دخيل باشند و نظام از اين ظرفيت محروم ماند.
نماينده مردم تبريز با تأكيد بر اينكه رئيسجمهورآينده بايد راهي برخلاف گذشته را كه همان اسير شدن در چنگال اطرافيان تندرو بود طي طريق كند و از افراط و تفريط بپرهيزد، اظهار داشت:استفاده از ظرفيت همه گروهها وجريانهاي سياسي و انتخاب افراد نخبه وكاردان ميتواند كمك فراواني به توسعه و پيشرفت كشور كند و اين همان اعتدال ميتواند معنا شود. وي ادامه داد: افرادي بايد در كابينه دولت آينده نقشآفريني كنند كه اهل افراط و تفريط نباشند و اهل ميانهروي آن هم در عمل باشند و گذشته كاري آنها اين شاخصه را به وضوح نشان دهد؛البته توانمندي افراد براي حل مشكلات جامعه كه مهمترين آن مسائل اقتصادي و معيشتي است هم بايد مورد توجه قرار گيرد.
فرهنگي افزود:قاعدتا وقتي شعار اعتدال سرداده ميشود، انتظار ميرود كه رفتارها، انتخاب ها، موضعگيريها و عملكردها براين اساس پيريزي شود و از زيادهخواهي افراد و جريانها جلوگيري شود و نمونه بارز آن ميتواند معرفي وزراي دولت يازدهم باشد. عضوهئيت رئيسه مجلس خاطرنشان كرد: مثلثي كه از آقاي روحاني در ذهن نيروهاي انقلابي و نمايندگان مجلس به وجود آمده است نشانگر اعتماد به آقاي روحاني است، لذا اميدواريم كه او به اين اعتماد، پاسخي مناسب بدهد.
نماينده مردم تبريز بيان داشت: انتظار داريم دولت و كابينه آقاي روحاني واقعاً اعتدالگرا باشد؛ آقاي روحاني مختار است كه از گروه و جناحي كابينه خود را بچيند اما اين امر منوط به رعايت اصول اعتدال و به معناي مقابله با افراط و تفريط است.