آلسعود ترجيح ميداد كه اين اجلاس يك تهديد و اعمال فشار تمامعيار براي سوريه و متحد هميشگياش يعني جمهوري اسلامي باشد، اميدوار هم هستند كه بتوانند تعليق عضويت سوريه در سازمان كنفرانس اسلامي را در اين اجلاس به تصويب برسانند. با اين همه، وقتي قرار است سران كشورهاي اسلامي اجلاسيهاي در مكه داشته باشند، هر قدر هم جمهوري اسلامي در سوي مخالف آن سران باشد، نميتوانند آن را به عنوان يكي از كشورهاي قدرتمند اسلامي ناديده بگيرند. حالا رئيس جمهوري اسلامي ايران در عربستان است و اميد ميرود كه بتواند از تريبون مخالف، حرفهاي موافقين اسد را بگويد و از حقوق ملت و دولت سوريه دفاع كند. تعدادي از اعضاي كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي در گفتوگو با روزنامه جوان به بيان نقطهنظرات و نگرانيها و اميدواريهاي خود پيرامون حضور دكتر احمدينژاد در اجلاس مكه پرداختند.
تريبوني براي بيان مواضع جمهوري اسلامي
اينكه رئيسجمهور بايد براي دفاع از سوريه در اين اجلاس حضور مييافت، امري است كه ميتوان گفت همه بر آن متفقالقول هستند. انفعال و دوري ما از اين اجلاس، يقيناً سودي نه براي ما داشت و نه براي سوريه. حالا اما حداقل آن است كه از كثرت افراد باطل، در موضع انفعال نيفتادهايم و حرفهايمان را زدهايم.
دستغيب، نماينده شيراز در مجلس شوراي اسلامي در اين زمينه ميگويد: «ما ميتوانيم دو حالت به عنوان پيشفرض داشته باشيم؛ يك حالت اينكه اصلاً جمهوري اسلامي در اين جلسات شركت نكند و طبيعتاً آنها تصميماتي را خواهند گرفت كه برخلاف سياستهاي خارجي ماست. حالت دوم اين است كه ما ميتوانيم حضور داشته و ديپلماسي فعالي را به كار گيريم و با افراد و گروههاي مختلف رايزنيهايي را داشته باشيم و حتيالمقدور از شدت برخي تصميمات بكاهيم.» دستغيب البته دليل ديگري را هم براي مثبت ارزيابي كردن اين حضور عنوان ميكند و آن اينكه: «حضور رئيسجمهور در مكه به همگرايي و تقويت اجلاس تهران (غيرمتعهدها) كمك خواهد كرد.» عوض حيدرپور، نماينده شهرضا نيز درباره اصل حضور جمهوري اسلامي در عاليترين سطح در اجلاس مكه ميگويد: «جمهوري اسلامي به عنوان كشوري كه دوست و متحد استراتژيك سوريه است، حتماً بايد در اين اجلاس شركت و مواضع جمهوري اسلامي را با قدرت بيان كند، حالا ممكن است برخي از افراد حاضر، اين مواضع را قبول نداشته باشند. ما معتقديم دشمن بيروني سوريه بر موج مطالبات مردم سوار شده است و آقاي بشار اسد بايد مطالبات مردمياش را پاسخ دهد و آن كوتاهي را كه تاكنون در مسير اصلاحات داشته، جبران كند.»
رئيسجمهور مواضع نظام را بگويد
اعضاي كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس البته انتظاراتي را هم از رئيسجمهور دارند. نشست دوستان سوريه در تهران، در حالي هفته گذشته با سخنراني رئيسجمهور برگزار شد كه عملاً در سخنراني دكتر احمدينژاد هيچ خبري از سوريه نبود و رئيسجمهور در مورد هر موضوعي صحبت كرد الا سوريه! همين امر موجب نگراني خواهد بود كه آيا رئيسجمهور در اجلاس مكه هم قرار نيست به بيان مواضع بپردازد؟
منصور حقيقتپور، نماينده اردبيل در اين زمينه ميگويد: «من بعيد ميدانم در اجلاس مكه اينطور باشد، چون بالاخره وي با يك دستور كاري عازم عربستان شده است. قطعاً سران نظام و شوراي عالي امنيت ملي نظرشانبر انجام اين سفر بوده است و حتماً آنچه آنجا قرار است بگويند، اينجا مورد بررسي قرار گرفته است و ملاحظاتي كه مسئولان داشتند به ايشان منتقل شده و من اميدوارم همانطور كه از ايشان توقع ميرود، از حقوق مردم مظلوم و دولت قانوني سوريه دفاع كند.»
محمدحسن آصفري، دبير كميسيون امنيت ملي اما انتظاراتش از رئيسجمهور را در اين زمينه با گلايه از دولت آغاز ميكند: «ما اين گلايه را نسبت به دولت داريم كه در خصوص سوريه بايد مسائل به صورت شفاف مشخص شود. استراتژي اصلي نظام را مقام معظم رهبري تعيين ميكنند و ايشان هم مواضعشان در مورد دولت سوريه را صراحتاً فرمودند كه عدهاي از آن سوي دنيا ميآيند و وارد كشوري ميشوند و ميخواهند براي آن كشور تصميمگيري كنند اما هنوز مواضع دولت براي ما معلوم نيست!»
آصفري در ادامه توقعاتش از دولت را چنين تشريح ميكند: «ما توقع داريم دولتي كه ادعاي ولايتمداري دارد، مواضع و برنامهاش براساس اصل ولايت باشد و توقع داريم آقاي احمدينژاد به صورت شفاف در حمايت از دولت سوريه موضعگيري داشته باشد و در اجلاس مكه اين فرصت را مغتنم شمرده و مواضع جمهوري اسلامي را به صورت شفاف براي دولتمردان حاضر در اجلاس بگويد.»
آصفري ادامه ميدهد: «متأسفانه اطرافيان آقاي رئيسجمهور مواضعي درباره علائم ظهور امام زمان(عج) و وقايع سوريه دارند كه درست نيست، البته ما آقاي احمدينژاد را آدم زيرك و باهوشي ميدانيم كه مطمئناً توجهي به اين مباحث نخواهد كرد. ما توقعمان اين است كه مواضع رهبري براي ايشان فصلالخطاب و نگاهشان، نگاه ولايت باشد.»
اين عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس البته اين نكته را هم تذكر ميدهد كه چنانچه مواضع آقاي احمدينژاد در اجلاس مكه، آني كه بايد، نباشد، يقيناً ما در مجلس موضع خواهيم گرفت و كوتاه نخواهيم آمد. عوض حيدرپور نيز انتظار از رئيسجمهور در اجلاس مكه را اينطور بيان ميكند: «آقاي رئيسجمهور دوست روزهاي سخت جمهوري اسلامي و نقشآفرين كليدي در حمايت از خط اول مقاومت عليه رژيم صهيونيستي را مورد پشتيباني قرار داده و در آستانه روز قدس يادآوري كنند كه يكي از اهداف به هم ريختن سوريه، تضعيف خط اصلي مقاومت و شكستن آن است.»
حيدرپور تذكر ميدهد: «رئيسجمهور در مكه بايد مواضع جمهوري اسلامي را بگويد و نه مواضع خودش را و صراحتاً مواضع اصلي نظام را بيان كند.»
منصور حقيقتپور همچنين در نقد عملكرد دولت در مورد سوريه ميگويد: ما درخواستمان از دولت و دستگاه ديپلماسي در جلساتي كه با آقاي وزير داشتيم، تحرك بيشتر بوده است. تحركات گذشته را ناكافي ميدانيم و در واقع دولت نتوانسته آن چابكي لازم را داشته باشد و نتوانسته تحرك سياسي ايجاد كند كه اخيراً درصدد جبران آن با برگزاري نشست دوستان سوريه در تهران، سفر آقاي جليلي به منطقه و ... است.
اين توقعي هست كه از ما ميرود، چون واقعاً دولت سوريه در يك مقطع بسيار حساس دفاع مقدس از ما دفاع كرده است. از مقاومت هم حمايت كرد و مثل ساير كشورهاي ديگر به خط سازش نرفت، بنابراين حق است است كه ما از اينها دفاع كنيم.
مثبت ارزيابي كردن گفتوگو با معارضان سوري
منصور حقيقتپور نظر دولت درباره باز كردن باب گفتوگو با معارضان سوري را مثبت ارزيابي ميكند و ميگويد: «هر چه قدر ما بتوانيم به معارضان نزديك شويم و مطالب آنها را بتوانيم در يك فضاي امن به دولت سوريه برسانيم و بتوانيم دولت و معارضان را بر سر يك ميز نشانده و به يك تفاهم بينابيني برسانيم، مثبت و به نفع مردم سوريه خواهد بود.»
عوض حيدرپور هم اين موضع دولت را خوب توصيف كرد و معتقد است: «معارضان هم حرفهايي براي گفتن دارند كه اگر بشنويم خوب است و بهتر ميتوانيم از مواضع خودمان و دولت سوريه دفاع كنيم.»
