
روزهای داغ تابستانی که از راه میرسد دغدغه تکرای سالهای اخیر باز هم سر بر میآورد؛ خشکسالی که چندسال اخیر گریبان کشور را گرفته شرایطی را پدید آورده که تامین آب در تابستان به ماموریتی دشوار تبدیل شود.
سال گذشته با همه دشواریهایی که بخش آب کشور برای مدیریت منابع محدود آبی داشت، مسائلی مانند جیرهبندی آب یا سهمیهبندی منابع آبی در کشور پدید نیامد؛ امسال هم باوجود دشواریهایی که از هماکنون سر برآورده، مسئولان میگویند از جیرهبندی یا سهمیهبندی آب خبری نیست.
وزیر نیرو همچنین درباره آخرین وضعیت تامین آب و برق در تابستان سال جاری اعلام کرده بود که وزارت نیرو همواره در تابستانها آماده باش است و اگر مردم در روزهای اوج مصرف بیشتر رعایت کنند، از بابت تامین آب و برق نگران نیستیم امادر تامین آب در یکی دو منطقه کشور مشکلاتی داریم؛به طور مثال در سد زاینده رود منابع آبی کم است که باید وضعیت در اینجا به خوبی و دقت مدیریت شود که خوشبختانه هم استاندار و هم آب منطقهای اصفهان به خوبی موضوع را مدیریت میکنند و با این شرایط نگرانی از بابت سهمیهبندی آب نخواهیم داشت.
اظهارات وزیر نیرو درحالی مطرح میشود که با توجه به وقوع پديده خشكسالي در استان اصفهان، اين استان در بيسابقهترين بحران آبي در ۴۱ سال اخير قرار گرفته است.
"احتمال جیرهبندی آب شرب در اصفهان " این عنوان خبر جنجالی بود که اواسط فروردین ماه امسال از سوی معاون بهرهبرداری از شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان اعلام شد و ذهن مردم و مسئولان را معطوف خود کرد .
مجتبی قبادیان گفته بود که در صورت عدم صرفهجویی آب در بخشهای مختلف احتمال جیرهبندی آب در اصفهان در سال ۱۳۹۱ وجود دارد.
اما استاندار اصفهان می گوید موضوع جیره بندی آب اصفهان در تابستان اصلا صحت ندارد و حرفهای غیرمسوولانه که برخی افراد در خصوص جیره بندی آب میزنند اصلا کذب است، چرا که استان به خوبی موضوع آب را مدیریت میکند.
ذاکر اصفهانی با اشاره به تشکیل قرارگاه آب در استان، اظهار می دارد: هر خبری در خصوص آب، تنها از ناحیه این قرارگاه و ستاد مدیریت بحران استانداری به مردم اطلاعرسانی میشود.
استاندار اصفهان معتقد است: اگرچه امسال بارش باران نسبت به سال گذشته بیشتر بوده است، ولی متاسفانه همچنان در استان بحران آب داریم. در مقایسه با نسبت سال نرمال آبی، هنوز حجم آب پشت سد زاينده رود بسیار کم است. حجم آب پشت سد نسبت به ۴۰ سال گذشته حدود ۷۰ درصد کاهش نشان میدهد بنابراین با وجود بارشهای بهاری مناسب هنوز در موقعیت بحرانی قرار داریم.
ذاكر اصفهاني می افزاید: امسال حدود ۱۲۵ میلیارد تومان اعتبار توسط دولت به كشاورزان براي آبياري با شيوههاي نوين اختصاص داده شده تا از هدر رفت آب در بخش کشاورزی جلوگیری شود، اما کشاورزان نیز بايد به سمت كشتهای مقرون به صرفه، زراعت و باغداري حرکت کنند.
وضعيت آب درپشت سد زاينده رود نامناسب تر از ۵ سال گذشته است
بر اساس مصوبه ستاد بحران آب، مقررشده براي حفظ باغ هاي منطقه غرب اصفهان ۵۰ درصد سهميه هفتگي آب براي شبكه بالادست اختصاص داده شود .
اين مصوبه در پي عدم اختصاص آب در ۲ سال گذشته به كشاورزان اين منطقه جهت حفظ باغ ها اجرايي شد و كشاورزان منطقه شرق هم درخواست کردند كه سهميه تعلق گرفته آب به صورت دائمي براي آنان انجام شود اما معاون حفاظت و بهره برداري شركت آب منطقه اي استان اصفهان می گوید : با موقعيت نگران كننده اي كه سد زاينده رود دارد انجام چنين كاري ممكن نخواهد بود.
غلامحسين حيدرپور معتقد است بر اساس مصوبه ستاد بحران، امكان هيچ گونه برنامه اي براي افزايش توزيع آب بين كشاورزان بالادست وجود ندارد و زماني كه آبرساني براي شرق به پايان رسيد ديگر در اين زمينه تعهدي براي آبرساني نداريم.
وی وضعيت بارندگي و ذخيره آب درپشت سد زاينده رود را نامناسب تر از ۵ سال گذشته توصیف می کند و تصریح می کند : متوسط بارندگي ها دربالادست رودخانه ۳۰ درصد كمتر از سال قبل بوده است و متاسفانه باران هاي امسال نيز تبديل به روان آب نشده و ۴۰ درصد كاهش متوسط ورودي به سد زاينده رود امسال در اين حوزه وجود دارد.
معاون حفاظت و بهره برداري شركت آب منطقه اي استان اصفهان درپاسخ به اين پرسش كه با افتتاح تونل خندگستان كمبود آب به چه ميزان برطرف شده،بیان می کند: اين تونل فقط به توزيع آب شرب كمك مي كند و در بحث كشاورزي نمي تواند راهگشا باشد؛ ازسوي ديگر وضعيت منابع آب استان بحراني است به طوري كه بر اساس مصوبه قرارگاه آب استان مقرر شده براي حفظ غلات در پائين دست و حفظ باغ ها در بالادست سهميه آب در نظر گرفته شود.
ذخيره برف در استان نداریم
ذخيره سد زاينده رود بايد يك ميليارد و۱۰۰ميليون متر مكعب نسبت به دراز مدت باشد اما به گفته مسئولان ذخيره سد زاينده رود نسبت به متوسط درازمدت ۷۵ تا ۸۰ درصد كاهش داشته و امسال كمترين ميزان آب (متوسط ۴۰درصد) به سد زاينده رود در ۵ سال گذشته وارد شده وشرايط سختي بر سد زاينده رود حاكم است .
به گفته هاشم اميني، مديرعامل شركت آب و فاضلاب استان اصفهان با توجه به تغيير اقليم در چند سال اخير و وقوع پديده خشكسالي در استان اصفهان ميزان ذخاير برف كه يكي از منابع پايدار در سرشاخههاي زاينده رود است به حداقل ميزان در ۴۱ سال گذشته رسيده است به طوري كه در حال حاضر ذخيره برف در استان وجود ندارد.
وي با بيان اينكه در حال حاضر حجم سد زاينده رود نسبت به ميانگين بلند مدت حدود ۷۰ درصد كاهش را نشان ميدهد، عنوان كرد: به رغم اينكه استان اصفهان در اين چند سال اخير با محدوديت شديد منابع آبي مواجه شده بود ولي با اين وجود با تلاشهاي انجام شده مديريت استان و بالاخص توسط آبفاي استان، مردم استان اصفهان در طول اين سالها با هيچ گونه قطعي آب شرب مواجه نبودند.
زاینده رود باز هم حسرت آب میخورد
اما نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی نیز با اشاره به بسته شدن آب زاینده رود در چهاردهم خردادماه سال جاری بعد از آخرین کشت کشاورزان می گوید: درصورتی که اصفهانی ها در مصرف آب حداقل ۱۵ درصد صرفه جویی کنند آب شرب جیره بندی نمی شود.
حمیدرضا فولادگر با تاکید بر این که آب در رودخانه نباید به طور کامل قطع شود بلکه حداقل آب در کف آن برای خسارت نرسیدن به پل های تاریخی باید باقی گذاشته شود اذعان می کند: میزان آب موجود پشت سد زاینده رود پایین است و تهدیدی برای منبع تامین آب شرب می باشد و در صورتی که اصفهانی ها و صنایع در مصرف آب صرفه جویی نکنند آب جیره بندی می شود.
نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی از مردم خواسته تا ۱۵ درصد در مصرف آب با رعایت الگوهای مربوطه صرفه جویی کنند تا نیازی به جیره بندی آب در تابستان سال جاری نباشد.
باتوجه به صحبت های متناقض ارائه شده از سوی مسئولان استان در خصوص جیره بندی آب و نزدیکی فصل تابستان متاسفانه هنوز در خصوص وضعیت آب شرب تصمیم واحدی اتخاذ نشده و به مردم اطلاع رسانی نشده است ؛ از سوی دیگر با توجه به وضعیت فعلی آب در اصفهان می طلبد مسئولان موضوع صرفه جویی مصرف آب در تمام بخشها را فقط در حد شعار رها نکنند و با ارائه راهکارهای سازنده یا اعمال جرایمی در قبوض برای مشترکان پر مصرف برای تحقق این مهم تلاش کنند .