به گزارش جوان، افشاريان با كنار هم قرار دادن بازيگراني مانند سيامك صفري، بهاره رهنما، ناهيد مسلمي و هوتن شكيبا به دنبال روايتي نو از دروغي بود كه اين روزها گريبان جامعه را گرفته و انگار دستبردار هم نيست.
نمايش در بخش توليدات «نگاه نو» جشنواره سي ام فجر هم حاضر شد و در نخستين اجراي خود توانست با استقبال مخاطبان روبهرو شود و ماجراي دو اجرايي شدن اين كار در زمان جشنواره فجر هم اتفاق افتاد. نمايش با حضور سه مهماندار هواپيما آغاز شد كه از زمان ورود تماشاگران به سالن روي سن حضور داشتند و به تماشاگران لبخند ميزدند و تماشاگران در ابتدا علت حضور آنها را نميدانستند.
مهمانداران از همان ابتدا به دروغ كه محتواي اصلي نيايش است اشاره ميكنند و با كنار رفتن مهمانداران، هواپيماي اسباب بازي از بالاي سر تماشاگران ميگذرد و خبري از سقوط آن شنيده ميشود.
پس از اين صحنه ما با حضور نمادين پينوكيو و فرشته مهربان روبهرو ميشويم و پس از آن، مونولوگهاي فرشته مهربان كه خطاب به تماشاگران از دروغ ميپرسد. اينكه آيا كسي هست كه در طول روز دروغ نگويد و اينكه اگر قرار بود براي هر دروغ، يك ميليمتر بر اندازه و حجم بيني آدمها اضافه ميشد، در حال حاضر دماغ آدمها چه حجم و وزني داشتند. پس از اين مطلع، كار وارد ماجراي آدم و حوا و چيدن سيب و رانده شدن از بهشت ميشود و سپس ماجرا با داستان هابيل و قابيل ادامه پيدا ميكند، البته بار طنز موقعيتها آنقدر پر رنگ است كه ديگر مؤلفههاي اثر كمتر به چشم ميآيند.
«هوتن شكيبا» كه در صحنه اول نقش درخت سيبي كه حوا از آن سيب ميچيند را دارد، در صحنه بعدي در قامت قابيلي موتور سوار ظاهر ميشود و حسادتهاي او به برادرش در قالب كمدي بيان ميشود. به طور كلي نمايش «گروتسكي بر تبار شناسي دروغ و تنهايي» از كنار هم قرار گرفتن موقعيتهاي طنز پياپي با محوريت دروغ ساخته شده است.
نمايش داراي ۱۲ صحنه و موقعيت متفاوت است كه اين مسئله بيش از هر چيز باعث ريتم تند و پر كشش كار ميشود و مخاطب در حالي كه هنوز درگير يك صحنه است، با صحنه و موقعيت جديد روبهرو ميشود و مسئله غافلگيري در تمام نمايش حضور پررنگي دارد، البته صحنه خانه كه پدر و پسري بيكار در كنار مادري كه با خرد كردن سبزي خرج خانه را تهيه ميكرد در كنار موقعيتهاي كميكي كه با «هوتن شكيبا» و «سيامك صفري» ايجاد شده بود، يكي از جالبترين صحنههاي كار بود.
استفاده از رنگ و نور را ميتوان از ديگر مولفههاي نمايش «گروتسكي بر تبار شناسي دروغ و تنهايي» دانست. هر صحنه از اين كار با لباس و رنگهاي جديد جان ميگرفت و نور پردازي متمايز كار در القاي مفاهيم موفق ظاهر شد، البته حضور بازيگراني محدود در نقشها و صحنههاي متفاوت از هم به واسطه طراحي لباس مناسب و البته بازيهاي خوب، بسيار ملموس از آب درآمده بود، به نحوي كه در مواردي تماشاگران حتي متوجه نميشدند كه نقشهاي متفاوت در اين نمايش توسط تنها چند بازيگر ايفا ميشود!
تشويق تماشاگران در پايان نمايش، پس از حضور بازيگران روي صحنه نشان داد كه در كنار بهاره رهنما، هوتن شكيبا و سيامك صفري بسيار بيشتر از سايرين مورد تشويق قرار گرفتند كه اين نشان از رضايت تماشاگران از بازيها به خصوص بازي «هوتن شكيبا» بود كه در اين نمايش بسيار خوب ظاهر شد، البته يكي ديگر از دلايلي كه باعث استقبال دور از انتظار از اين كار و در ادامه دو اجرايي شدن آن شد، تم طنزي است كه از ابتداي كار كليد خورد و هر چه از طول نمايش گذشت بر ميزان آن افزوده شد.
عبارات و موقعيتهاي كميك آخرين كار افشاريان بيش از هر چيز توانست مخاطب را راضي و با لبي خندان از سالن بيرون بفرستد، به طوري كه تماشاگران به دوستانشان هم پيشنهاد ديدن اين نمايش را بدهند، البته در تمام طول نمايش مشخص نميشود كه واژه تنهايي به چه دليلي در نام نمايش آمده است، چون جز پرداختن به مسئله دروغ، در نمايش با مؤلفهاي مواجه نيستيم كه گوياي مسئله تنهايي باشد، البته در قسمتي از نمايش ما با اين مسئله روبهرو ميشويم كه گاهي اگر همه راستها گفته شود، بسياري از زندگيها از هم پاشيده ميشود و اينكه براي بقاي رابطهها، دروغ گفتن لازم است و بسياري از آدمها گنجايش شنيدن راست را ندارند و ترجيح ميدهند با شنيدن دروغ راضي بشوند. افشاريان در معرفي كار گفته است كه «گروتسكي بر تبارشناسي دروغ و تنهايي»، نمايش بسيار ساده فارغ از تمام سبكها و مكتبهاي قراردادي است و محصول مشترك تمام آدمهاي غمگين جهانِ. گفته است كه: اين روزها طعمي بيشتر از دروغ و تنهايي اطرافش مزه مزه نكرده است، به هر حال طبق آمارهاي داده شده تمام مردم دنيا به صورت ميانگين روزي دو مرتبه دروغ ميگويند، ميخواستم نمايشم از همين مردمي باشد كه روي آسفالت و سنگفرشهاي همين شهر زندگي ميكنند.
از ديگر شاخصههاي نمايش تبارشناسي، حضور مخاطبان در طول اجراست. از همان ابتدا كه فرشته، حاضران در سالن قشقايي را مخاطب قرار ميدهد و از آنها كيفي با بند بلند براي استفاده در نمايش ميخواهد تا جايي كه پس از زنگ خوردن تلفن با اشاره به يكي از حضار از او ميخواهد كه روي صحنه بيايد و پاسخ تلفن را بدهد.
خود افشاريان در اين باره معتقد است كه تماشاگر در تئاتر هايش جايگاه ويژهاي دارد و همواره به بازيگرانش ميگويد كه پارتنر اصلي تماشاگر است و بايد علاوه بر بازيگر مقابل، تماشاگر را هم با كار همراه كرد.
گفتني است نمايش گروتسكي بر تبار شناسي دروغ و تنهايي تا پايان خرداد ماه، هر روز غير از شنبهها ساعت ۱۹:۳۰ و ۲۱ در سالن قشقايي تئاتر شهر روي صحنه ميرود.
