راهي ميانبر براي كسب موفقيت

شگرد‌هاي ارتباطات مؤثر در جواني

محمد مهدي نيك ضمير | گاهي وقت‌ها وقتي صحبت از مهارت مي‌شود ناخود آگاه ذهنمان به سمت چكش و آچار و اره و پيچ گوشتي يا چرخ خياطي و قلاب و سوزن نخ مي‌رود. انگار در ذهن بعضي از ما جا افتاده كه مهارت يعني آقا پسرها از پس مكانيكي و تعمير وسايل منزل و لوله كشي و كارهايي از اين قبيل بر بيايند و دختر خانم‌ها هم صد البته بكوشند تا كدبانوي خوبي بوده و نمره آشپزي و خياطي، ‌ گلدوزي و خلاصه كلام هنرهاي دستي شان 20 باشد. صد البته كه داشتن چنين هنر‌ها و مهارت‌هايي مي‌تواند بخش عمده‌اي از مشكلات زندگي ما را برطرف كند. اما در دنياي امروز وقتي صحبت از مهارت به ميان مي‌آيد منظور فقط مهارت‌هاي فيزيكي اينچنيني نيست. در واقع اگر پنچر گيري ماشين را بلد نباشي ممكن است گاهي وقت‌ها خيلي به درد سر بيفتي اما زياد هم لازم نيست نگران باشي چون در هر مكاني كه ماشينت پنچر شود با چند دقيقه اين طرف و آن طرف بالاخره يك مكانيك پيدا مي‌شود كه پنچري ماشينت را بگيرد. اگر هم خياط خوبي نيستي و حتي در صورت سوراخ شدن نوك جورابت به دليل عدم مهارت در سوزن نخ كردن آن را دور مي‌اندازي زياد نگران نباش، ‌ تعداد افراد علاقه‌مند به خياطي كم نيست و تو مي‌تواني براي رفع اين نيازت از آنها كمك بگيري. تنها در يك صورت لازم است تا نگران باشي، ‌خيلي هم نگران و آن در صورتي است كه تو توانايي برقراري ارتباط مناسب و منطقي با ديگران را نداشته باشي. يك واقعيت غيرقابل انكاراين يك واقعيت است تمام انسان‌ها توانايي انجام تمام كارها را ندارند و استعداد‌هاي مختلف به شكل متفاوتي ميان ما آدم‌ها تقسيم شده است و شايد به همين دليل انسان موجودي اجتماعي خلق شده تا در تعامل با ديگران بتواند نيازهاي مختف روحي و جسمي و همچنين نيازهايي كه زندگي در جامعه برايش به‌وجود مي‌آورد برآورده سازد. از نگاه دكترمهنوش محمدي نداشتن توانايي و استعداد بسياري از كارها شايد گاهي برايمان دردسر ساز شود، اما در صورتي كه از توانايي و استعداد لازم براي ارتباط مؤثر و تعامل با ديگران برخوردار باشيد مي‌توانيد خاطر جمع باشيد كه در هيچ زمينه‌اي به در بسته برخورد نخواهيد كرد. به گفته اين روانشناس اين يك اصل غير قابل انكار است، ‌ همه ما اين را از نزديك لمس كرده‌ايم كه افرادي كه در برقراري ارتباط استعداد و توانايي بيشتري دارند با وجود داشتن نقاط ضعف زياد در زندگي اجتماعي خود بسيار موفق تر از كساني هستند كه استعداد بيشتري دارند اما در برقراري ارتباط و تعامل با ديگران ضعيفند. افراد با مهارت و افراد بي مهارتنمي دانم شما جزو كدام دسته از افراد هستيد افرادي با استعداد در برقراري ارتباط يا افرادي كه در اين زمينه كمي ضعيفند؟ اما به هر حال اصلاً نگران نباشيد زيرا به گفته كارشناسان امر بخش مهمي از توانايي تعامل و بر قراري ارتباط با ديگران امري اكتسابي است كه اگر بخواهيد مي‌توانيد اين مهارت را در خود ايجاد كنيد. البته كمي خلاقيت مي‌خواهد كه يقيناً شما خلاقيت لازم را داريد. براي اينكه بتوانيد با اشخاص متفاوت ارتباط برقرار كنيد بايد در برابر هر فرد رفتاري متفاوت از خودتان نشان دهيد. در واقع اگر از شيوه مورد علاقه طرف مقابل استفاده كنيد شك نكنيد كه نظر مثبت وي جلب مي‌شود. شنونده خوب؛ دوست خوببه گفته دكتر محمدي براي آنكه بتوانيد طرف مقابلتان را به خوبي بشناسيد راهكارهايي وجود دارد، ‌ اولين راهكار اين است ؛شنونده خوبي باشيد. «كارل راجرز» در بررسي‌هاي روانشناختي خود به اين نتيجه رسيده است كه ‌ارتباط واقعي زماني ايجاد مي‌شود كه به سخنان مخاطب خود به خوبي گوش فرادهيم، ‌به اين مفهوم كه متوجه شويم او چه منظور و چه احساسي دارد. در واقع او را درك كنيم. بنابراين گوش دادن مؤثر به مخاطب يعني بتوان مانند او ديد، ‌ شنيد و احساس كرد. در واقع اين نوعي همگام شده و برقراري ارتباط مؤثر است. به باور اين روانشناس براي آنكه به مخاطب خود نشان دهيد كه به شكلي كاملاً مؤثر به حرف‌هايش گوش مي‌دهيد با آرامش خاطر و اطمينان بنشينيد و نگاهتان را به چشمان مخاطب خود بدوزيد. واقعاً با دقت به حرف‌هايش گوش دهيد و حتي گاهي از او توضيح بخواهيد، ‌مطمئن باشيد او خوشش مي‌آيد و تصور مي‌كند كه مطالبش براي شما مهم بوده و به آن توجه داشتيد. چگونه سخن گفتناين هم توصيه خانم دكتر است ؛مهم نيست با چه كسي داريد صحبت مي‌كنيد چون در نهايت بايد به سبكي مؤدبانه و شمرده و با جملاتي كوتاه اما گويا و در نهايت اعتماد به نفس حرف بزنيد. اين نكته آخر را فراموش نكنيد چون زماني كه شما با ترديد حرف بزنيد ديگران به شما اعتماد نمي‌كنند. لبخند بزنيد و اگر حس مي‌كنيد طرف مقابل هم مي‌خواهد حرف بزند به او اين فرصت را بدهيد. «همدلي از همزباني بهتر است» اين يك ضرب المثل قديمي است و مثل بسياري از ضرب حرف‌هاي قديمي‌ها بسيار استخوان‌دار است. همراه شدن با روحيه ديگران و به نوعي همگامي و همدلي يكي از راهكارهاي برقراري ارتباط با آنهاست. در واقع وقتي شما با كسي همگام مي‌شويد به او مي‌گويي، من مثل تو هستم و مي‌تواني روي من حساب كني كه وقتي با كسي همگام مي‌شويد، ‌ در قدم بعدي، او همگام با شما شده است. البته براي همگام شدن با ديگران بايد خودتان هم روحيه انعطاف‌پذيري داشته باشيد در غير اين صورت اين روش برقراري ارتباط به دردتان نمي‌خورد. البته نداشتن روحيه انعطاف‌پذيري بخش زيادي از قدرت برقراري ارتباط را از شما سلب مي‌كند. دنيا را از چشم طرف مقابل ببينيديكي ديگر از راهكارهاي برقراري ارتباط اين است كه بدانيم طرف مقابلمان چگونه اطلاعات را پردازش مي‌كند. در واقع اگر بتوانيم مخاطبمان را درست درك كنيم و بشناسيم كه او چگونه بهتر درك مي‌كند برگ برنده ارتباط را در دست داريم. وقتي بدانيد ديگران اطلاعات را چگونه پردازش مي‌كنند،‌ مي‌توانيد اطلاعات خود را به گونه‌اي انتقال دهيد كه با درك آنها همخواني داشته باشد. حتماً اين را مي‌دانيد كه اشخاص بر اساس نوع دركشان به چند دسته پديداري يا تصويري، ‌ احساسي و شنيداري تقسيم مي‌شوند كه به ترتيب دركشان از طريق ديدن، ‌حس كردن و در واقع لمس مسائل و در نهايت شنيدن حاصل مي‌شود پس براي برقراري ارتباط با هر شخص از روش متناسب با روحيه اش بهره بگيريد مطمئن باشيد موفق مي‌شويد. مهم‌ترين اصل موجودو در نهايت و شايد از همه مهم‌تر اين باشد كه سعي كنيد ديگران را دوست داشته باشيد. امام صادق (ع) مي‌فرمايند : «مي‌خواهيد بدانيد ديگران نسبت به شما چگونه قضاوت مي‌كنند به خود بنگريد كه نسبت به آنها چگونه نگاه مي‌كنيد.» پس طبيعي است كه احساسات ديگران نسبت به ما انعكاسي از احساسات ما نسبت به آنهاست.