همزمان با سالگرد شهادت استاد مطهری صورت گرفت

تقدیر از اساتید برتر بزرگ‌ترین سازمان حوزوی

سید علی اصغر حسینی | عظمت مقام استاد و معلم در حوزه به میزانی است که با گذشت ده‌ها سال از شاگردی یک طلبه نزد یک استاد، هنوز می‌توان با دیدن تواضع فوق‌العاده شاگرد در نزد استاد، از رابطه شاگردی و استادی آنان مطلع شد، حضور مراجع تقلید و اساتید برجسته حوزوی در مراسم تقدیر از اساتیدی که زمانی نزد آن پایین‌ترین دوره آموزشی حوزه را گذرانده‌اند، یک رسم رایج در میان حوزویان است. ‌ احترام حوزویان به اساتید خود به مقداری است که حتی گروهی از آنان پا گذاشتن روی «سایه استاد» را نیز نوعی بی‌احترامی می‌دانند! این احترام فراوان در کنار آزاد‌اندیشی فکری از ویژگی‌های اختصاصی حوزه است که می‌توان این گونه که در هیچ نهاد علمی یافت نمی‌شود، احترام به استاد در کنار نقد مؤدبانه نظرات او از ویژگی‌های درسی در حوزه‌های علمیه است، براین اساس اگر هر روز حوزه را روز تقدیر از استاد بنامیم، سخن به خطا نگفته‌ایم، اما روز معلم در حوزه را باید تنها بهانه‌ای بیشتر برای تقدیر از اساتید دانست. نهاد آموزشی حوزه شاید تنها نهاد آموزشی باشد که در آن کتابی با موضوع «آداب تعلیم و تربیت» با موضوع شیوه حضور در کلاس درس و احترام به استاد می‌توان یافت، ‌ اگر چه این تقدیر نیز مانند برخی از سنت‌های حوزوی روزآمد شده است و می‌توان در روز معلم شاهد اهدای گل! به مراجع تقلید و اساتید برجسته حوزه بود. آنچه می‌خوانید گزارش کوتاه از مراسم تقدیر از اساتید برگزیده سازمان حوزوی «جامعه المصطفی العالمیه» است؛ بزرگ‌ترین سازمان حوزوی شیعی که در بیش از 60 کشور جهان دارای شعبه – به عبارت دیگر حوزه علمیه – است و در شهر قم نیز طلابی از 101 کشور جهان در آن مشغول به تحصیل هستند. در ابتدای این مراسم، حجت‌الاسلام و المسلمین تحریری از اساتید برجسته اخلاق و مدرس درس خارج فقه حوزه با اشاره به مقام استاد گفت: متعلمان و مترّبیان بدانند که معلم حقیقی و بالذّات خداوند متعال است، همواره باید ملتزم و خاضع درگاه الهی و اهل بیت‌(ع) بود. وی در ابتدای سخنان خود با تسلیت فرا رسیدن شهادت حضرت فاطمه‌(س) اظهار داشت: قلب حضرت زهرا‌(س) به حقیقت نبوت و ولایت متصل است. حضرت فاطمه‌(س) خیر کثیر است و یکی از جنبه‌های خیریت آن حضرت، جایگاه علم ازلی الهی است. خدای متعال در دو آیه جایگاه عالمان را در برخورد با دین حق، حمایت از این جایگاه و ترغیب دیگران به این دین، ترسیم کرده است. وی به القائات و دسیسه‌های فراوان شیطان در این مسیر اشاره و خاطرنشان کرد: القائات شیطان فتنه‌ای در مسیر حرکت عالمان علم است که اگر از آن با موفقیت رد نشوند، بدبخت خواهند شد. حجت‌الاسلام و المسلمین تحریری با اشاره به جایگاه استاد شهید مرتضی مطهری گفت: شهید مطهری حتی از کمونیست‌ها مبارز می‌طلبید، اما اینها شانه خالی می‌کردند، اما خود مصمم ایستاده بود. کسانی که نسبت به معارف دین به باورهای خاص رسیده‌اند، می‌توانند خودشان و دیگران را حفظ کنند. وی بر عجین شدن وادی تعلیم با وادی تربیت تأکید‌‌ کرد و با بیان اینکه هیچ‌ فردی دارای علم مطلق نیست، افزود: متعلمان و مترّبیان بدانند که معلم حقیقی و بالذّات خداوند متعال است و همواره باید ملتزم و خاضع درگاه الهی و اهل بیت‌(ع) بود. تغییر در سرفصل‌های نظام آموزشی دیگر سخنران این همایش حجت‌الاسلام و المسلمین زارعان معاون فرهنگی - آموزشی جامعه‌‌المصطفی العالمیه بود، وی در سخنانی از مهم‌ترین مؤلفه‌های فضاهای آموزشی را اساتید برشمرد و گفت: ‌تأثیرگذاری اساتید و معلمان مربوط به ارگان و نهاد خاصی نیست و اساتید در هر مجموعه آموزشی با هر رویکردی مهم‌ترین تأثیر را بر دانش‌آموختگان دارند. وی ادامه داد: معلمی انتقال ارزش‌های الهی و اسلامی به دانش‌آموختگان است و هر فردی نمی‌تواند تعالیم و ارزش‌های انسانی و اسلامی را با رویکردی مناسب و دلسوزانه به مخاطبان خود ارائه دهد. در تعابیر و روایات نیز معلمان و اساتید از این‌رو دارای ارزش و اهتمام هستند که نقش تأثیرگذاری بر دانش‌آموختگان دارند. معاون فرهنگی - آموزشی جامعه المصطفی العالمیه در ادامه سخنان خود گفت: بحث نظم در گروه‌های علمی تربیتی جامعه المصطفی العالمیه باید با جدیت و اهتمام پیگیری شود تا رشد و ارتقای بیش از پیش را رهنمون سازد. وی با اشاره به برگزاری نشستی با حضور اساتید و مدیران جامعه المصطفی العالمیه در سال گذشته یادآور شد: برگزاری این نشست فضایی برای بهره‌گیری علمی اساتید از‌ اندوخته‌های یکدیگر و تصمیم‌گیری‌های علمی و نظم‌بخشی به امور مختلف تحصیلی و آموزشی را فراهم ساخت. تشکیل چهار کارگروه که ستاد آموزشی به منظور نظم‌بخشی به فعالیت‌های گوناگون آن را دنبال می‌کند، از دیگر برنامه‌های صورت گرفته در سال گذشته است. بررسی، بازنگری و اصلاحات آیین‌نامه‌های آموزشی از ابتدای تأسیس مرکز جهانی علوم اسلامی تا به امروز، راه‌اندازی سایت آموزشی به منظور اطلاع‌رسانی به طلاب و ارتباط با مخاطبان، بررسی فرآیندهای آموزشی طلاب و فعالیت‌های آموزشی در خارج از کشور از وظایفی است که این کارگروه‌ها دنبال می‌کنند. بحث بازنگری و بازبینی مواد و سرفصل‌های دروس جامعه المصطفی العالمیه پس از تجربه‌های چند ساله دنبال خواهد شد و ترکیب و چینش دروس و رشته‌ها با استفاده از تجارب جدید و راهنمایی اساتید با نگرشی نو دنبال می‌شود. در پیام حجت‌الاسلام والمسلمین علیرضا اعرافی به هفدهمین اجلاس سالانه اساتید، وی برگزاری چنین مراسمی را فرصتی برای تجلیل از مقام شامخ استاد و سپاسگزاری از خدمات بی‌شائبه و ارزنده آنان دانسته است. وی با بیان اینکه جامعه‌المصطفی‌ به خیل عظیم استادان و معلمان گرانقدر خود در ایران و سایر کشورها می‌بالد و از خدمات خالصانه یکایک آنان تقدیر و تمجید می‌کند، آورده است: «المصطفی نقش بی‌بدیل و سهم شما آموزگاران دین و دانش را در نشر معارف الهی در عرصه جهانی می‌ستاید.» رئیس جامعه‌المصطفی العالمیه در بخش دیگری از پیام خود تصریح می‌کند: طلاب و فضلای ارجمند و سازمان و دستگاه اداری و آموزشی باید محوریت علم و عالم و معلم را باور و در همه نظام‌ها و تعاملات به آن تجسد بخشند.در این مراسم از حجج اسلام محمد رضاپور، مهدی قائمی، محمدحسین بهرامی، سیدکمال مسعود ذبیح، محمد جنتی‌فرد، احمد ملایی و رضا نورمحمدی از مجتمع آموزش عالی امام خمینی‌(ره) با اهدای لوح تقدیر تجلیل شد. همچنین حجج اسلام جعفر یوسفی، حسان صویدان، محمدباقر مرتضوی‌نیا، حسن ستوده و سیدسلمان حسینی از مجتمع آموزش عالی فقه و حسین غلامی از مؤسسه زبان و فرهنگ‌شناسی تقدیر شدند. حجج اسلام حسن خیری، علی زینتی و محمدجواد محقق‌نیا از مؤسسه آموزش عالی علوم انسانی و حجج اسلام محمدصادق روشن‌دل، امیر امیری و خانم‌ها منصوره زالی، طاهره کریمی و منصوره سلیمانی از مؤسسه آموزش عالی شهیده بنت الهدی دیگر تقدیرشدگان این مراسم بودند. حجت‌الاسلام احمدفاضل سعدی، مسعود هاشم‌بیگی محلاتی و مرتضی مداحی از مؤسسه آموزش‌های کوتاه‌مدت و مرتضی نوروزی، سیدایرج رزاقی، سهیلا پیروزفر و صدیقه موسوی از واحد مشهد مقدس جامعه‌المصطفی نیز با اهدای جوایزی تقدیر شدند. همچنین حجت‌الاسلام عبدالرسول پیمانی از واحد اصفهان جامعه‌المصطفی، حجت‌الاسلام حسین صدیق‌اف از واحد گرگان جامعه‌المصطفی و حجت‌الاسلام محمدمهدی سیبوی از دانشگاه مجازی المصطفی به عنوان استاد نمونه معرفی شدند. حجج اسلام مجید امیری و سیدحسین موسوی حرمی از مرکز آموزش زبان و معارف اسلامی، یاسر آتیش از جامعه آل البیت‌(ع)، حجت‌الاسلام سیدکریم النور از مدرسه شهید صدر، حجت‌الاسلام سید‌صالح هاشمی‌گلپایگانی از مدرسه امام کاظم‌(ع) و حجت‌الاسلام امان‌الله جعفری از مدرسه امام علی‌(ع) از دیگر استادان نمونه‌ای بودند که از آنان تقدیر شد. حجت‌الاسلام شیخ محمود الصیف از مدرسه ستین، حجت‌الاسلام یوسف واهی از مدرسه امام صادق‌(ع)، حجت‌الاسلام پهلوان‌زاده از مدرسه امیرالمؤمنین‌(ع)، شیخ علی محسن از حوزه الاطهار‌(ع) و حجت‌الاسلام عبدالله الستری از مدرسه امام مهدی‌(عج) حجازی‌ها نیز در این مراسم با اهدای لوح تقدیر تجلیل شدند. اگر چه در این میان امکان تقدیر از اساتید فعال در دیگر کشورها فراهم نشد اما این موضوع نیز به راحتی قابل درک است که امکان حضور این اساتید در این همایش به آسانی میسر نیست. سازمان حوزوی جامعه المصطفی العالمیه از چهار سال پیش با تلفیق دو نهاد حوزوی «مرکز جهانی علوم اسلامی» و «سازمان مدارس علمیه خارج از کشور» راه‌اندازی شده است که هم اکنون به عنوان بزرگ‌ترین سازمان حوزوی شیعی در جهان فعالیت مختلف آموزشی ویژه علاقه‌مندان به دروس حوزوی را ارائه می‌دهد، اگر چه فعالیت‌های این سازمان مستقل از «شورای عالی حوزه» اداره می‌شود اما تمامی فعالیت آموزشی، پژوهشی و تبلیغی آن را باید محصول «حوزه علمیه قم» دانست، زیرا تمامی مدیران و اغلب اساتید آن در نقاط مختلف جهان تحصیلکرده این شهر نورانی هستند، اکنون به راحتی می‌توان معنای این حدیث را فهمید که «علم از قم به سراسر جهان ارسال می‌شود.»