آرزوها و دعاهای هم‌میهنان مسیحی و زرتشتی، پای سفره هفت سین

دست‌های دعا برای سعادت ایرانیان می‌شکفد

«هنگام سال نو اگر به آسمان خیره شوی می‌بینی که درهای آن باز می‌شود و اگر در آن لحظه آرزویی کنی حتماً برآورده می‌شود!»، «اگر هنگام شنیدن صدای توپ تحویل سال نو در آینه خیره باشی و نیتی کنی حتماً به آرزویت می‌رسی!»، «در هنگام خانه‌تکانی، آینه را تمیز نکنید و بعد از لحظه تحویل به سراغ آن بروید و پیش از آنکه آینه را تمیز کنید هر آرزویی که در دل دارید را بازگو کنید و بعد به تمیز کردن آینه بپردازید تا آرزویی که در دل پروراندید به واقعیت تبدیل شود!» و....شما هم حتماً برخی از این جمله‌ها و یا نظایر آن را شنیده‌اید؛ جملاتی که یا بار معنایی خرافه دارند و یا با وجود تکرار در بیان و عمل به آنها به بخشی از فرهنگ عامه ما بدل شده‌اند که البته صرفاً از نظر روانی تأثیرگذار هستند و کارکرد حقیقی و واقعی آنها را نمی‌توان در ذهن متصور بود.عید باستانی و سنتی نوروز، همواره در بین ایرانیان و البته سایر کشورهای فارسی‌زبان از مهمترین آئین‌های ملی به شمار می‌رفته و به دلیل تطابق آن با اعتدال بهاری – آغاز اولین روز بهار طبیعت و نفس کشیدن دوباره زمین – مورد احترام فارسی‌زبانان بوده و به دلیل همین اهمیت، بیان آرزوها و رؤیاها در لحظه زنده شدن دوباره زمین یکی از سنت‌هایی است که در لحظه تحویل سال نو انجام می‌شود. از سوی دیگر به دلیل حضور اسلام در ایران و گسترش سریع آن در بین مردم و آشنا شدن نیاکان ما با ادعیه و خواست‌های معنوی بسیار شاهدیم که در هنگام سال نو، دعا و طلب نیازها از معبود یکی از کارهایی است که هرگز فراموش نشده و نخواهد شد و دلیل مهم آن این است که با آگاهی بشر از قدرت مطلق الهی و خواست و اراده نهایی خداوند در هر انجام و پیشامدی در سرنوشت انسان، فاصله مردم با خرافه‌ها و کارهای غیرعقلانی بیشتر شده و دعا و خواست قلبی از خداوند جهان‌آفرین برای تغییر شرایط انسان جای خود را بیش از پیش در فرهنگ غنی ایرانی – اسلامی باز کرده است.شیرینی آرزوهای لحظه سال تحویلایرانیان از دیرباز به خونگرمی و انسان‌دوستی شهره بوده‌اند و همین امر باعث شده که حتی با ورود اسلام به ایران و پذیرش آن به عنوان دین رسمی کشور، سایر ادیان و معتقدان آن از زرتشتی گرفته تا مسیحی، کلیمی، آشوری و... نه تنها از زیستن در ایران احساس غریبی نکنند که به عنوان گروهی از هموطنان‌مان در بخشی از سنت‌ها نیز شریک شوند. این شراکت دامنه وسیعی را دربرمی‌گیرد، از مراسم مذهبی گرفته تا ملی و سنتی، که یکی از آن سنت‌ها، عید نوروز است! اندیشیدن به اینکه اقلیت‌های مذهبی به دلیل متفاوت بودن سال نو کیششان با سال نو ما، هیچ‌گونه همذات‌پنداری با عید نوروز و مراسم آیینی و سنتی آن ندارند دور از ذهن است چرا که به راحتی و با کمی دقت در نگاه و رفتار آنها می‌توان به همراهی آنها در چنین ایامی با خودمان پی‌ببریم.شما در لحظه تحویل سال چه آرزویی کردید؟ چه حرف‌هایی بین شما و معبودتان رد و بدل شد و خواسته‌ها‌یتان چه بود؟ پرس و جو کردن از تعدادی از هموطنان اقلیت دینی درباره آرزوهایشان در هنگام تحویل سال نو خورشیدی و کارهایی که در آن لحظه انجام می‌دهند، بی‌شک خالی از لطف نیست. این مسئله زمانی جذاب‌تر می‌شود که متوجه شویم تعدادی از هموطنان مسیحی‌مان در درون خانواده‌شان، به دلیل ایرانی و جزئی از این آب و خاک بودن حرمت عید نوروز را از عید میلادی بیشتر نگه می‌دارند و برکت آن را در زندگی معنوی و مادی خود بیشتر می‌دانند و پا به پای مسلمانان به برگزاری این سنت از چیدن سفره هفت سین گرفته تا دعا و آرزوی لحظه تحویل سال نو و دید و بازدیدهای ایام تعطیلات، با شور و علاقه خاصی می‌پردازند.برای سلامتی ایرانیان دعا کردم«تمام سال یک طرف و روزهای پایانی سال یک طرف دیگر، 35 سال است که قنادم و کارم با شیرینی و شکلات گره خورده است. باور کنید وقتی چهره‌های شاد مردم را در سال نو می‌بینم که به قنادی من می‌آیند و با اشتیاق خاصی شروع به انتخاب و خرید شیرینی می‌کنند آرزو می‌کنم که این شادکامی و خوشحالی مشتریان و تمام مردم تا پایان سال که دوباره چنین حال و هوایی در مغازه‌ام پیش می‌آید ادامه داشته باشد.» اینها بخش‌هایی از حرف‌های ادوین آرزومانیان، صاحب یکی از قنادی‌های بزرگ تهران است که با شور خاصی آنها را بیان می‌کند. با وجود اینکه تعطیلات رسمی تمام شده است اما ادوین هنوز آلبوم عکس‌های مشتریان خود که در کنار سفره هفت سین قنادی‌اش گرفته‌اند را از پیشخوان جمع نکرده است. در لابه‌لای حرف‌هایش روی عکس‌هایی توقف می‌کند و خاطره‌ای از آنها را بازگو می‌کند.آرزومانیان روی عکس پسر نوجوانی در آلبوم عکس خود انگشت می‌گذارد و می‌گوید: «مهدی – صاحب عکس – امسال غایب بزرگ مشتریان من بود. 4 سال بود که به مغازه من می‌آمد و به همراه پدر و مادرش برای عید نوروز شیرینی می‌خریدند، سرطان داشت و سال 88 که آمد تمام موهایش به خاطر شیمی‌درمانی ریخته بود، هر سال لحظه سال تحویل با همسرم و دو دخترم برای سلامتی او و تمام بیماران و هموطنانم دعا می‌کردیم. اما اسفند سال گذشته نیامد، ما باز هم برای او لحظه تحویل سال 1390 دعا کردیم، من حتی تلفن منزل او را هم دارم اما نمی‌خواهم خبر تلخی بشنوم و برای همین دست و دلم نمی‌رود که به منزلشان زنگ بزنم، پیش خودم فکر می‌کنم که حتماً اسباب‌کشی کرده‌اند و از این محل رفته‌اند. چند لحظه‌ای سکوت می‌کند و اشک حلقه شده در چشمانش را دوباره به کاسه چشمانش باز می‌گرداند، دعا کردن و آرزوی خیر و برکت کردن فقط مخصوص سال نو و لحظه تحویل سال نیست، ما شاید دین‌مان متفاوت باشد اما اول از همه به یک خدا اعتقاد داریم و دوم اینکه ایرانی هستیم و ایرانی نشان داده که همواره پشت و پناه و یاور هم‌میهن خود است.»از او درباره آرزوهایش در لحظه تحویل سال پرسیدم و گفت: «می‌دانم حرف‌هایم تکراری است اما خوبی دعا کردن این است که تو از خداوندی که بزرگ و بخشنده است چیزی بخواهی، من همانطور که گفتم اول از همه برای تمام ایرانی‌ها و به خصوص خانواده‌ام آرزوی سلامتی کردم و بعد هم خواستم در تمام جهان صلح باشد تا مردم از زیبایی طبیعت و جهان در کمال آرامش بهره‌مند باشند. و بعد با لبخندی ملایم ادامه می‌دهد: «و چند تا چیز دیگر که نمی‌توانم بگویم، آخر اگر بعضی از آرزوها را پیش از اینکه برآورده شوند بگویی، دیگر برآورده نخواهند شد.»آرزوی رعایت آموزه‌های حضرت علی(ع)اما شیرینی آرزوها و دعاهای نوروزی هم‌میهنان مسیحی‌مان به قنادی آرزومانیان ختم نمی‌شود! سروژ آوانسیان، 60 ساله و صاحب رستورانی بزرگ در یکی از خیابان‌های مرکزی شهر نیز آرزوهای بسیار شیرینی کرده. او صحبت‌های خود را درباره عید نوروز با یکی از آموزه‌های بزرگ خود در زندگی آغاز می‌کند و می‌گوید: «سال‌ها پیش بود که در ترافیک بزرگراه مدرس به سمت جنوب و نرسیده به پل گیشا در ماشینم نشسته بودم چشمم به یکی از تابلوهای تبلیغاتی کنار بزرگراه افتاد که روی آن نوشته شده بود «هر روز که در آن بنده از خدا نافرمانی نکند عید است.» سخنی گهربار از امام علی(ع)، بود. باور کنید تمام طول راه داشتم به این جمله فکر می‌کردم. جمله بسیار تأثیرگذاری بود! سعی کردم ببینم رعایت این نکته چه تأثیری در زندگی من می‌گذارد و شما هر چه که می‌خواهید پیش خود فکر کنید، فکر کنید، اما واقعاً روزهایی که دقت می‌کردم در طول به پایان رساندن آنها هیچ‌ خطایی از من سر نزند، شب که به مرور رفتار خود می‌پرداختم با حس بسیار خوبی به خواب می‌رفتم. آیا عید در هر فرهنگ و دینی جز گذراندن ایام همراه با رضایت و آرامش است و چیزی جز این است که در دین اسلام و دین مسیح سفارش شده که بندگان خدا در راه اطاعت از آموزه‌های خدا برای سعادت از گناه دوری کنند. همین شد که هر سال چه در ایام کریسمس و چه در ایام سال نو در کنار سفره هفت سینی که همسرم در گوشه اتاق می‌گذارد و می‌گوید برکت به خانه می‌آورد دعا می‌کنم و آرزوی قلبی من این است که چه من و چه سایر مردم روزهایشان را بدون هیچ گناه و خطایی بگذرانند.» وی همچنین به ایام تعطیلات نوروزی رسمی در کشور اشاره می‌کند و می‌گوید: «یکی از مهمترین مزیت‌های عید نوروز، و کلاً هر پیش‌آمدی که همراه با شادی و خوشحالی است سر زدن به اقوام است و دلجویی کردن از آنها، روزی در یکی از برنامه‌های تلویزیون از زبان مجری شنیدم که چه خوب است در این روزهای سال نو اگر کدورتی بین شما با دوستان و فامیل است آن را فراموش کنید و به یاد داشته باشید که بخشش از بزرگان است! در طول سال به دلیل شغلم کمتر فرصت می‌کنم به اعضای فامیل خود سر بزنم و چون بزرگ فامیل هستم بعضی اوقات کوچکترها از دستم ناراحت می‌شوند اما در پای سفره هفت سین به تک تک آنها زنگ می‌زنم و علاوه بر عذرخواهی، یا آنها را به خانه‌ام دعوت می‌کنم و یا به خانه‌شان می‌روم و بعد همان‌جا بهترین چیزها را برایشان آرزو می‌کنم.»شکرگزاری و طلب خیر، در ذات ایرانیدکتر جهانگیر مهرپرست، از اساتید ادبیات فارسی و از هم‌میهنان زرتشتی، دعا و آرزو کردن خانواده‌ها کنار سفره و لحظه تحویل سال را یکی از کهن‌ترین و بهترین سنت‌های ایرانیان می‌داند و می‌گوید: «زرتشتی‌ها که عید نوروز را بسیار محترم می‌شمارند و در برپایی مراسم بسیار تلاش می‌کنند لحظه تحویل سال علاوه بر بیان آرزوهای فردی خود این دعا و آرزو را می‌خوانند که: «خداوندا تنها تو را می‌پرستم که طبیعت را بنیان نهادی، آب‌ها، گیاهان و روشنایی را آفریدی و تمام نعمت‌های نیک را به ما مردمان ارزانی داشته‌ای، آرزو می‌کنم و از تو می‌خواهم که روان یلان و پهلوانان و مردان و زنان نیک‌اندیش را بر ضد بدی‌ها بیدار نگه داری و وجدان آنها را در برابر شیطان حفظ کنی. زندگی پاک را همانند طبیعتی که پاک آفریدی در پیش روی مردم قرار بده و آنها را از هر گزندی در امان بدار.»نیکوخواهی و طلب خیر و مغفرت، سنتی بسیار پسندیده است که در بین تک‌تک ایرانیان رواج دارد و تاریخ هم این نکته را ثابت کرده که ایران و ایرانی همواره صلح‌طلب، خداجو و راست کردار بوده و هست. باشد که در همین آغازین روزهای بهاری، تمام دعاها و آرزوهای شما نیز مورد عنایت درگاه خداوند منان قرار بگیرد و تک تک آنها در کمترین زمان ممکن به بار بنشینند.