نفيسه ابراهيم زاده انتظام- زمزمه استقلال بودجه دانشگاه ها از وزارت علوم چند روزي است از حوالي بهارستان به گوش مي رسد. اگر چه تاکنون نيز بودجه دانشگاهها با تصويب مجلس به خود دانشگاهها پرداخت شده و با تصويب هيات امناي دانشگاهها صرف ميشود و وزارت علوم هيچ دخالتي در اين زمينه نداشته است؛ ...اما اصرار برخي از اعضاي کميسيون آموزش در تغيير روند بودجه ريزي دانشگاهها و خارج کردن آن از بودجه مجموعه وزارت علوم و تخصيص بودجه دانشگاهها از سوي مجلس در جامعه دانشگاهي چند صدايي ايجاد کرده است. اين تعدد آرا در ميان اعضاي کميسيون آموزش نيز نمود دارد.
به گزارش «جوان»، در حالي که عده اي اين طرح كميسيون آموزش را که بدون تصويب در کميسيون به هيات رئيسه مجلس ارائه شده پيگيري خنثي كردن طرح هاي جديد وزارت علوم از جمله بومي سازي علوم انساني و ساماندهي هيئت علمي در كشور مي دانند. گروهي ديگر نيز طرح چنين پيشنهاداتي را در راستاي کاهش نظارت همه جانبه وزارت علوم بر واحدهاي دانشگاهي و دخالت قوه مقننه در امور مربوط به قوه مجريه عنوان و اجرايي شدن آن در كشور برخلاف قانون اساسي مطرح مي کنند.
سلب نفوذ بودجه اي از وزارت علوم!
طبيعي است که دولت مجري اداره كشور و طبعاً وزارت علوم مسئول اداره امور مربوط به دانشگاه و سيستم آموزشي كشور است و ميزان تخصيص بودجه و ساماندهي آموزش عالي كشور زير نظر وزارت علوم بايد انجام پذيرد و بنابراين، بودجه مسائل وزشي، تربيتي و فرهنگي دانشگاه ها بايد هماهنگ با سياست هاي نظام از طريق وزارت علوم به همه دانشگاه هاي كشور تزريق تا سيستم يكپارچه علمي و فرهنگي دركشور برقرار شود. در حالي که به نظر مي رسد حاصل طرح پيشنهادي تعدادي از اعضاي کميسيون آموزش تكثر آموزشي - فرهنگي در دانشگاه ها و سيستم آموزشي به دنبال خواهد داشت.
چنانچه روال جاري در آموزش عالي بسياري از کشورهاي دنيا نيز هست، دانشگاه ها بايد زير نظر يك نهاد رسمي اجرايي باشند تا در مورد بودجه، سياست ها و نحوه عملكرد و پژوهش هايشان پاسخگو باشند. آخرين بروز اين مساله که البته نه به احسن وجه اما به حد ما تيسر در آموزش عالي کشور ما ديده مي شود، ارائه گزارش مالي وزارت علوم از سوي معاون مالي و اداري اين وزارتخانه به کميسيون آموزش در دي ماه گذشته بود.
طرحي براي جزيره اي کردن دانشگاه ها
اگر مركزيت و محوريت وزارت علوم بر دانشگاه ها از بين برود، در اين صورت دانشگاه ها به جزيره هاي خودمختاري تبديل مي شوند كه از اصول علمي واحدي تبعيت نمي كنند و دانشگاه ها با مديريت وزارت علوم است که چارچوب ها و نيازهاي كشور را برآورده مي كنند.
علاوه بر اين طرح تخصيص بودجه دانشگاه ها كميسيون آموزش موجب كاهش اختيارات وزارت علوم و تعطيلي بخش اعظمي از اين وزارتخانه مي شود. از سوي ديگر برخي از صاحب نظران بر اين باورند که قوه مقننه با مشغله و وظايف خطيري كه دارد نمي تواند اين بخش از كار را به خوبي انجام دهد.
آسيب به نخبه پروري و بومي سازي علوم
در اين رابطه مسئول نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه صنعت آب و برق به «جوان» گفت: اين طرح به بومي سازي علوم انساني و نخبه پروري بومي آسيب مي رساند و موجب هرچه ضعيف تر شدن دانشگاه هاي كوچك تر مي شود.
مجلس با امكاناتي كه دارد نمي تواند از كار نظارت به خوبي برآيد با اين كار دانشگاه از وزارت علوم تبعيت نمي كنند و درگيري بين وزارت علوم مجلس و دانشگاه ها پيش مي آيد و كارها به درستي و روال خويش انجام نمي گيرند.
دبير عقيدتي سياسي انجمن اسلامي دانشجويان سمنان در گفت و گو با «جوان» خاطرنشان كرد: وقتي بودجه بندي دانشگاه ها در دست وزارت علوم نباشد تنها سيستم و دستگاهي كه در اين بين ضرر مي كند سيستم آموزشي و دانشگاه ها خواهند بود .
وي يادآور شد: اگر اين مصوبه با طرح رتبه بندي امتياز دانشگاه ها به دانشگاه ها ارجاع شود بي عدالتي گسترده اي در حق اساتيد و دانشجويان دانشگاه هاي شهرهاي كوچك مي شود زيرا دانشگاه هاي كوچك از اساتيد و امكانات ، مراكز علمي بزرگ برخوردار نيستند.
مجلسيان موافق نيستند
گفت و گوي «جوان» با تعدادي از اعضاي کميسيون آموزش مجلس همچون حجت الاسلام و المسلمين موسوي و سليمي نشان داد که
نگاه تخصيص بودجه دانشگاهها از سوي مجلس در کميسيون آموزش اکثريت را با خود همراه نکرده است. حجت الاسلام و المسلمين موسوي در اين رابطه گفت: اتفاقا راي مجلس بر افزايش اختيارات وزير علوم در مديريت مراکز آموزش عالي است. در اين راستا خارج ساختن بودجه دانشگاهها و اعتبارات آنها از زير مجموعه استانداري ها در اين راستا بوده است.
به هر رو بودجه دو هزار و صد ميليارد توماني دانشگاههاي کشور چند روزي است که وجه المصالحه نيات سياسي عده اي قراار گرفته است و اين گروه سعي دارند در عرصه هاي مختلفي ميان صف و ستاد تشکيلات آموزش عالي کشور شکاف ايجاد کنند. آزمون دکترا، بودجه دانشگاهها و بورسيه دانشجويان دکتراي داخلي از سرفصل هاي تحت پيگيري اين گروه است.
