سپیده آماده- آخرین آمارهای منتشره نشانگر وجود 18 فرزند به ازای هر 10 زوج ایرانی است. این خبر نگران کننده می تواند زنگ خطر کاهش تولید نسل در کشور را به صدا درآورد.
به گزارش «جوان»، بنابر آخرین پژوهش ها هر زوج ایرانی دارای کمتر از دو فرزند است که ادامه این روند باعث رشد منفی جمعیتی و تبعات ان خواهد شد.
به گفته شهلا كاظمیپور معاون پژوهشی مرکز جمعیت شناسی آسیا و اقیانوسیه، شاخص تعداد كل فرزندان با محاسبه تعداد كل فرزندان در طول دوره باروری محاسبه میشود. در اوایل انقلاب، این شاخص یعنی میانگین تعداد فرزندان یك خانواده در طول سنوات باروری 5 الی 6 فرزند بوده است همچنین تعداد فرزندان معمولاً بین یك تا هشت فرزند نوسان داشت.رقم 5 الی 6 فرزند در اوایل انقلاب به تدریج كم شده و در سالهای اخیر به 8/1 فرزند رسیده است.
سابقه تنظیم خانواده در ایران
در ایران كنترل جمعیت و تنظیم خانواده به صورت پراكنده در سال ???? شروع شد. از سال ???? این كار به صورتی متمركز ادامه یافت. پس از پیروزی انقلاب این سیاست ها از سوی برخی دست اندركاران به دلایل مختلف تعطیل شد. مرحله دوم سیاست های تحدید موالید و برنامه های تنظیم خانواده در ایران، از سال ???? (پس از جنگ تحمیلی ایران و عراق) اتخاذ و جهت اجرا ابلاغ شد.
احمدی نژاد: «شعار دو بچه کافی است» فرمول انقراض یک ملت
از سوی دیگر، محمود احمدینژاد رئیس جمهور چندی است در سخنرانی های متعدد با انتقاد از شعار دو بچه کافی است، این شعار را فرمول انقراض یک ملت می داند. به اعتقاد وی، این موضوع سیاست نادرست غربیها بود که با رشد منفی جمعیتی باعث انقراض نسل، هویت و فرهنگ خو شده اند و ما نیاید پا در مسیر ناصحیح آنها بگذاریم.
احمدی نژاد همچنین معتقد است، روزی از سوی خداوند است و هر كس روزی دارد و این روزی با تلاش و كوشش به دست میآید. ما نباید به دلیل مصرف بیشتر خودمان دست به نسل کشی بزنیم.
رییس جمهور در راستای افزایش موالید، برای همه كودكانی كه از اول فروردین سال جاری متولد شدهاند وعده گشایش حساب سرمایهگذاری داده که ازین طریق هزینه های زندگی آینده آنها تأمین شود.
آسیب شناس: سونامی سالمندان در دهه های اخیر
به گفته مجید ابهری رفتار شناس و آسیب شناس اجتماعی، شاید برخی از افراد به دلیل ایجاد مشکلات آموزشی، بهداشتی از افزایش موالید انتقاد کنند اما در پاسخ به این افراد باید گفت به بسیاری از دلایل رشد موالید در کشور ما باید افزایش پیدا کند و شعار دو فرزند کافی است در جامعه امروز ما کاربردی ندارد.
ابهری معتقد است از پیامدهای کاهش باروری، سیل جمعیت سالمند در دهه های آینده و مشکلات مربوط به کاهش نیروی کار، بیمه و خدمات پزشکی مربوط به قشر عظیم کهنسال جامعه است.
روش های تشویقی برای افزایش زاد و ولد
به گفته مشاور کمیسیون اجتماعی مجلس، برای مقابله با این روند کاهش موالید در کشور باید از موارد تشویقی برای والدینی که بیش از 2 فرزند دارد در نظر گرفته شود تا کشور ما به شرایطی که امروزه کشورهای جهان صنعتی مانند سوئد، نروژ و هلند با آن دست به گریبانند روبرو نشود.
اشتغال زنان و باروری های متعدد
بنابر اظهارات ابهری، یکی از مشکلات خانواده ها برای باروری های متعدد، اشتغال زنان است. دولت می تواند با افزایش مرخصی زایمان، کاهش ساعات حضور بانوان در محیط های کار از طریق دورکاری در سال های ابتدایی تولد فرزندان، مشکل زنان برای باروری های متعدد را برطرف کند.
کاهش باروری داریم نه کاهش موالید سالانه
از سوی دیگر امان الله قرائی مقدم جامعه شناس و استاد دانشگاه با اعلام مخالفت با موضوع افزایش باروری به «جوان» می گوید، آمارهای جدید گویای کاهش باروری زنان است و نه کاهش موالید سالانه. بدین معنا که در گذشته تعداد زنان در سنین باروری بسیار کمتر از این جمعیت حال حاضر بود. امروزه ما با تعداد چندبرابری زنان در سنین باروری روبرو هستیم که تعداد زایمان کمتری نسبت به گذشته دارند. بنابراین کاهش باروری این تعداد بسیار زیاد زنان در سنوات باروری به معنای کاهش موالید سالانه نیست.
افزایش سطح تحصیلات؛ عامل کاهش باروری
قرائی مقدم همچنین با اشاره به افزایش سطح تحصیلات که باعث کنترل جمعیت در سال های اخیر شده است اظهار می دارد: جمعیت کشور ما در سرشماری سال 55، 35 میلیون نفر بود که این میزان در سال 85، به 75 میلیون نفر رسید که این آمارها نشانگر رشد دو برابری جمعیت طی 30 سال است. اگر روش های کنترل جمعیت رعایت نشده و این روند افزایش جمعیت کماکان ادامه پیدا کند، 30 سال دیگر ما با جمعتی 150 میلیونی روبرو هستیم که تأمین تحصیلات، اشتغال، ازدواج و سایر خدمات رفاهی آن ها کاری غیر ممکن است.
در جدول ذیل دلایل کاهش میزان باروری در سال های اخیر و پیامدهای آن را بیان شده است.
10 عامل کاهش میزان باروری10 پیامد کاهش موالیدافزایش تحصیلات به ویژه در زنانکاهش نیروی کار فعالافزایش اشتغال زنانکاهش ظرفیت علمی دانشگاه ها و مراکز علمیافزایش امکانات بهداشتی، تنظیم خانواده و جلوگیری از بارداری های ناخواستهرکود در پیشرفت های علمی و ورزشیافزایش سن ازدواج و کاهش سنوات باروریافزایش جمعیت سالمند افزایش طلاقکاهش قدرت کشور در مجامع بین المللیحساسیت وسواس گونه خانواده ها در موارد تربیتی و رفاهی فرزندانزوال تدریجی فرهنگ و هویت جامعهتأثیر فرهنگ جهانی در تغییر دیدگاه های خانوادگیلزوم مهاجرت پذیری به دلیل کمبود نیروی کار و پیامدهای آنافزایش شهرنشینیآسیب های تک فرزندی مانند سردی کانون خانوادهبهبود وضعیت اقتصادی(فقر سبب افزایش جمعیت می شود)کاهش امید به زندگی در زوجین تک فرزندتغییر ساختار خانواده و افزایش خانواده ها هسته ایمشکلات تربیتی و روحی تک فرزندان در جامعه
