
رئیس سازمان امور مالیاتی در پاسخ به سوالات متعدد دانشجویان در خصوص مالیات بر ارزش افزوده به بیان جزئیات بیشتری از ماجرای طلافروشان و توافقات نهایی با آنها برای مستثنی کردن مقطعی دو گروه تولیدکننده و واردکنندگان از پرداخت این مالیات خبر داد.
به گزارش فارس،مالیات بر ارزش افزوده گویا هنوز برای بسیاری از مردم ناشناخته است که صحت این ادعا را میتوان در سؤالات بسیاری از مردم و بازاریان متوجه شد؛ حتی در اینباره میتوان گفت علاوه بر مردم عادی دانشجویان رشتههای اقتصاد نیز در این زمینه اطلاعات چندانی ندارند.
پس از تعویق دو ساله اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده برای اصناف، اجرای آن از ابتدای مهر برای 12 صنف آغاز شد؛ این بار هم اجرای این قانون با واکنش منفی صنف طلافروشان مواجه شد.
به همین دلیل این قانون مورد توجه بسیاری از مردم قرار گرفت و سؤالاتی در این باره به وجود آمد؛
در اینباره شاید دانشجویان رشته اقتصاد به دلیل درگیر بودن بیشتر با این گونه مباحث، به دنبال رفع ابهامات خود در این باره بودند. علی عسکری رئیس سازمان امور مالیاتی البته به عنوان استاد دانشکده اقتصاد در کلاس درس توسعه اقتصادی با سؤالات متعدد دانشجویان در خصوص مالیات بر ارزش افزوده روبرو شد و به همین علت بخشی از زمان کلاس را صرف پاسخگویی به این ابهامات قرار داد.
آنچه میخوانید مشروح صحبتهای وی با دانشجویان در اینباره است.
*به چه دلیل با اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده قیمت طلا افزایش یافته و مبلغ زیادی علاوه بر هزینه خرید طلا تحت عنوان مالیات باید توسط مشتری پرداخت شود؟
عسکری: قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب مجلس است و باید اجرا شود؛ درصورتی که قانون به درستی اجرا شود بسیاری از مشکلات از جمله قاچاق کالا و فرار مالیاتی از بین خواهد رفت.
در این نوع روش اخذ مالیات، از همه زنجیره عوامل مربوط به واردات، تولید، توزیع و فروش مالیات دریافت میشود. به عنوان مثال وارد کننده طلا سه درصد از ارزش افزوده کالای خود را به عنوان مالیات در بدو ورود میپردازد و بعد از آن از فروشنده عمده طلا سه درصد را اخذ میکند؛ در هر مرحله که طلا معامله میشود و ارزش افزودهای از این محل به دست میآید سه درصد بایت ارزش اضافی ایجاد شده مالیات دریافت و به خریدار بعدی منتقل میشود تا در نهایت از مصرف کننده نهایی مالیات دریافت میشود؛ در این روش هرکدام از فعالان اقتصادی مالیات مربوط را در هر مرحله میپردازند و در نهایت مالیات خریدار نهایی مالیات منتقل میشود.
پس فقط زور شما به مردم میرسد؟
عسکری: نه، فلسفه دریافت مالیات بر ارزش افزوده، دریافت مالیات از مصرفکننده نهایی است و این شیوه دریافت مالیات در بسیاری از کشورها انجام میشود؛ هدف اصلی از اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده اخذ درآمد نیست، بلکه شناسایی فعالیتهای اقتصادی از جمله فعالیتهای پنهان در عرصه اقتصاد است؛ لازم به ذکر است که سه درصد کمترین میزان مالیاتی است که در بین کشورهای اجرا کننده این پایه مالیاتی تعیین شده است.
باید توجه داشته باشید که کالاهای اساسی مشمول مالیات بر ارزش افزوده نمیشوند چرا که بسیاری از مردم بخش عمدای از سبد هزینه خود را صرف خرید این کالاها میکنند و بنابراین مشکلی در این زمینه به وجود نخواهد آمد.
در خصوص مشکلات به وجود آمده از سوی صنف طلا فروشان توضیح دهید.
عسکری: علت اصلی مخالفت طلا فروشان این است که آنها به خوبی میدانند اگر مالیات بر ارزش افزوده اجرا شود مالیات بر درآمد آنها نیز مشخص خواهد شد و دیگر نمیتوانند مانند سابق به روش توافقی مالیات پرداخت کنند؛ در واقع آنها کاملا به مزایای اجرای قانون مذکور وافق هستند و به همین دلیل عکسالعمل نشان دادند.
آیا با اجرای این قانون میزان خرید طلا و درآمد طلا فروشان به دلیل افزایش قیمت کاهش نمییابد؟
عسکری: تأثیر چندانی ندارد؛ اگر هم مصرفکننده عکسالعمل نشان دهد مقطعی خواهد بود و پس از مدتی به حالت عادی باز میگردد؛ اگر شما یک حلقه طلای هفت گرمی بخرید، باید 8 هزار و 800 تومان به عنوان مالیات بر ارزش افزوده بپردازید؛
بالاخره با طلافروشان به چه نتیجهای رسیدید؟
عسگری: در ابتدا آنها خواستار معافیت صنف خود از پرداخت مالیات بر ارزش افزوده شدند؛ اما به آنها اعلام کردیم که این قانون مصوب مجلس است و به هیچ عنوان لغو نخواهد شد؛ بعد از آن گفتند اجرای قانون را دو سال به تعویق بیاندازید که با توجه به اینکه یک بار این کار انجام شده بود، آن را هم نپذیرفتیم؛ پس از آن دریافت سه درصد مالیات را از ارزش اجرت طلا خواستار شدند؛ یعنی قیمت طلا که هر گرم حدود 32 هزار تومان است و پس از ساخت به 42 الی 43 هزار تومان میرسد، مالیات از 10 الی 12 هزار تومانی که پس از ساخت طلا ارزش افزوده ایجاد میکند مالیات دریافت شود زیرا این یک کالای سرمایهای است نه مصرفی؛ اما به آنها گفتیم طلا یک کالا است و تمام ارزش آن شامل مالیات میشود.
طلا کالای سرمایهای است نه مصرفی، زیرا بسیاری از مردم طلا خریداری نمیکنند و یک کالای با دوام است.
عسکری: سرمایهای بودن یک کالا ربطی به با دوام بودن و گران بودن آن ندارد؛ به عنوان مثال در حال حاضر کت و شلوار از قیمت 450 هزار تومان تا 6 میلیون تومان فروخته میشود و ممکن است چند سال هم استفاده شود؛ آیا با این توجیه میتوان ادعا کرد کت و شلوار هم یک کالای سرمایهای است؟
بدانید مشکل طلا فروشان پرداخت سه درصد مالیات بر ارزش افزوده نیست، زیرا این مبلغ را در نهایت مصرفکننده میپردازد؛ مشکل آنها مشخص شدن درآمد است زیرا با اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده مالیات بر درآمد واقعی آنها مشخص میشود؛ هماکنون که اطلاعات درستی در زمینه درآمدها وجود ندارد دریافت مالیات به روش توافقی دریافت میشود که به هیچ وجه روش مناسبی برای اخذ مالیات نیست.
با طلا فروشان توافق کردیم که مالیات بر ارزش افزوده را فعلا از فروشنده نهایی دریافت کنیم و مراحل قبلی آن که شامل تولیدکننده و واردکنندگان میشود از پرداخت مالیات سه درصدی مستثنی شوند؛ البته برای یک دوره مقطعی؛ مطمئن باشید در برابر واکنشهای برخی از اصناف هم عقبنشینی نخواهیم کرد.
در حال حاضر مالیات دریافتی از یک کارمندی که در ماه 600 هزار تومان دریافت میکند از رئیس اتحادیه طلافروشان یکی از استانها بیشتر است؛ در بررسی که از یکی از رستورانهای تهران انجام شد مشخص شد که وی در سال باید به جای 6 میلیون تومان 60 میلیون باید مالیات بپردازد و در این مدت یک دهم پرداخت کرده است؛ اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده این نابسامانیها را از بین خواهد برد.
با توجه به اینکه آگاهی مردم از مزیتهای اجرای هر قانونی میتواند زمینه اجرای هر چه بهتر آن را فراهم کند، قبل از آنکه گستره اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده افزایش یابد و همه مشمولان را در بر گیرد، پرداخت کننده مالیات که همان مردم هستند را با اطلاع رسانی مناسب از جزئیات و مزایای اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده مطلع کرد.