یوکیا آمانو، مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اواخر هفته گذشته اولین سفر خود را به فلسطین اشغالی در حالی به پایان برد که با اهانت آمیزترین برخورد از زمان احراز ریاست این آژانس و شاید هم در طول فعالیت کاری خود مواجه شد. بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی ساعاتی قبل از ورود آمانو به فلسطین اشغالی به تعطیلات تابستانی رفت بدون انکه هیچ توجهی به جدول دیدار خود با آمانو که برای شامگاه دوشنبه پیش بینی شده بود، داشته باشد و به تبع این برخورد دیگر اعضای کابینه نیز از دیدار با وی خودداری کردند و در نهایت نتیجه سفر آمانو به اسرائیل به دیدار با شائول شورف، دبیرکلسازمان انرژی اتمی رژیم صهیونیستی و شیمون پرز رئیس این رژیم محدود شد. پرز هم با توجه به نقشی که در دستیابی رژیم صهیونیستی در راهاندازی نیروگاه دیمونا و انرژی اتمی داشت به عنوان پدر هستهای این رژیم شناخته میشود اما در حال حاضر نقش وی در ریاست جمهوری بیشتر تشریفاتی است؛ با این برخورد حداقل دو سؤال در خصوص سفر آمانو به فلسطین اشغالی مطرح است. نخست اینکه چرا این سفر در این مقطع زمانی انجام شد و دوم اینکه چه چشماندازی را میتوان برای دورنمای روابط رژیم صهیونیستی و آژانس تصور کرد ؟در پاسخ به سؤال اول باید گفت با توجه به اینکه این سفر بنا به دعوت مدیر کلسازمان انرژی اتمی رژیم صهیونیستی صورت گرفت لذا باید دید هدف یا اهداف این سفر چه بود ؟در این زمینه سه هدف قابل تصور است؛ نخست تقویت روابط و اعتماد بین آژانس بینالمللی انرژی اتمی و مسئولان این رژیم بود، زیرا روابط تلآویو با سلف آمانو یعنی محمد البرادعی متشنج بود. مسئولان صهیونیستی معتقدند که آمانو همکاری بیشتری را در مسائل مطروحه با آنها مثل برنامه هستهای ایران خواهد داشت. هدف دوم رژیم صهیونیستی این بود که از آمانو خواستار اتخاذ سیاستی بسیار قاطع در قبال برنامه هستهای ایران شود، زیرا تلآویو این برنامه را تهدید راهبردی درجه یک علیه خود تلقی میکند. هدف سوم که برای تلآویو اهمیت زیادی دارد، این است که آمانو را قانع کند که به هر نحو ممکن تلاشهای بینالمللی برای قرار دادن تاسیسات هستهای اسرائیل تحت نظارت و بازرسی آژانس و تلاش برخی طرفهای بینالمللی و به خصوص بعضی دولتهای عربی برای عضویت اسرائیل در پیمان منع گسترش را تضعیف کند. این در حالی است که آمانو تحت فشارهای فزاینده کشورهای منطقه و جامعه جهانی برای الزام رژیم صهیونیستی برای پیوستن به معاهده ان پی تی قرار دارد و همین امر از دیگر عوامل موثر در سفر آمانو به اسرائیل با وجود برخورد اهانتآمیز نتانیاهو بوده است. هر چند تاکنون رژیم صهیونیستی به کمک لابیهای ذی نفوذ خود در آژانس و دیگر مراجع بین المللی و یا کشورهای غربی توانسته بود به سیاست پنهانکاری هستهای خود ادامه دهد اما پس از آنکه جمهوری اسلامی ایران به پشتوانه جنبش غیر متعهدها اعتراض گسترده ای را علیه تبعیضات هستهای موجود در جهان به راهانداخت،این رژیم برای ادامه پنهانکاریهای هستهای خود با چالشهای روبه تزایدی روبرو شده است، زیرا مقاومت هستهای ایران،فضایی ایجاد کرد که کشورهای عربی منطقه این جرأت و جسارت را به خود دادند که سکوت خود را در قبال زرادخانههای هستهای رژیم صهیونیستی بشکنند و همانند ایران خواستار اقدام عاجل جامعه جهانی برای مقابله با فعالیتهای پنهان هستهای این رژیم شوند و کشورهای غربی نیز تحت این کشورها مجبور شدنداندکی در سیاستهای جانبدارانه هستهای خود از اسرائیل تعدیل کنند که نتیجه آن سفر آمانو به فلسطین اشغالی برای پیگیری زمینههای اجرایی قطعنامه اجلاس گذشته آژانس درباره عاریسازی خاورمیانه از سلاحهای هستهای و لزوم شفافسازی فعالیتهای هستهای این رژیم از طریق پیوستن آن به معاهده انپیتی است.
اما در پاسخ به سؤال دوم باید گفت که برخورد اهانتآمیز نخست وزیر رژیم صهیونیستی با یوکیا آمانو، مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی از ادامه مقاومت و سرسختی این رژیم در قبال درخواستهای موجود در جامعه جهانی بخصوص در کشورهای منطقه برای شفافسازی فعالیتهای هستهای مخفیانه خود حکایت میکند. با وجود اینکه بیش از 40 سال از آغاز فعالیت اولین نیروگاه اتمی این رژیم در دیمونا واقع در جنوب فلسطین اشغالی میگذرد که طبق برخی منابع به علت پایان عفر مفید این نیروگاه خطر نشت تشعشعات هستهای نیز از آن وجود دارد و از طرف دیگر طبق برخی منابع در این مدت رژیم صهیونیستی به بیش از 200 کلاهک اتمی نیز دست یافته است، اما با این حال این رژیم هیچ یک از موافقتنامههای بینالمللی را در خصوص منع گسترش سلاحهای هستهای موسوم به ان پی تی و یا لزوم نظارت از اماکن هستهای به وسیله بازرسان آژانس را امضا نکرده است که این امر نگرانیها را درباره ابعاد خطرات فعالیتهای اتمی غیرمجاز تلآویو دو چندان کرده است. آنچه کار را برای این رژیم دشوار کرده است اجماعی است که در جهان، بخصوص در منطقه برای مقابله با پنهانکاری هستهای رژیم صهیونیستی شکل گرفته است و حتی دیگر امریکا نیز همچون گذشته نمیتواند از ادامه این روند دفاع کند. از اینرو میتوان گفت که روز به روز فشارها در منطقه و جهان برای شفافسازی فعالیتهای هستهای این رژیم بیشتر خواهد شد.
