یک مجله آمریکایی در گزارشی که با موضوع بررسی سیاست هستهای هند بهویژه در قبال ایران تأکید کرد که دهلی نو نیز همان راه آنکارا و برازیلیا را در برابر غرب در پیش گرفته که بهعقیده کارشناسان بهمنزله خروج از ائتلاف ضدایرانی آمریکاست.
به گزارش فارس، تصویب دور چهارم قطعنامه تحریمها علیه ایران که بدون اجماع در شورای امنیت سازمان ملل یعنی با مخالفت برزیل و ترکیه صورت گرفت پیامی روشن مبنی بر از بین رفتن اتفاق نظر کشورهای عضو شورای امنیت در خصوص برنامه هستهای ایران و علاوه بر آن از بین رفتن هژمونی آمریکا و همپیمانانش خبر داد.
به نظر میرسد هند نیز که یکی از مصرف کنندگان انرژی ایران و طرفهای معاملههای کلان اقتصادی است منافع خود را بر قدرتطلبی قدرتهای غربی ترجیح داده و جا پای ترکیه و برزیل گذاشته است.
بر همین اساس مجله آمریکایی "نیوزویک " در گزارشی تحت عنوان "چرا دهلینو سعی در جلب حمایت تهران دارد " تأکید کرد که هند نیز راه ترکیه و برزیل را در قبال ایران در پیش گرفته است و سعی دارد در برابر غرب بایستد.
هند + ترکیه و برزیل
این نشریه آمریکایی در ادامه به بررسی دلایل این موضوع پرداخت و گزارش خود را اینگونه آغاز کرد: درسال جاری میلادی هنگامی که برزیل و ترکیه درست پیش از رأیگیری سازمان ملل متحد در خصوص تحریمهای ایران اعلام کردند که قراردادی را برای فرآوری مجدد اورانیوم با درصد غنای پائین ایران به امضا رساندند، خشم دولت "باراک اوباما " رئیس جمهوری آمریکا را برانگیختند. این مسئله برای واشنگتن همچون بازگشت به روزهای بد جنبش عدم تعهد در گذشته بود: دو کشور بزرگ درحال توسعه در تلاش برای جلوه بخشیدن به تلاشهای ضدغربی خود به قیمت عدم اشاعه هستهای بودند. آنها حتی از طریق رأی منفی به تحریمهای جدید به غرب کجدهنی کردند.
این مجله نوشت: هم اکنون بسیاری این سؤال را مطرح میکنند که آیا هند نیز کشور بعدی خواهد بود که سعی دارد به حامیان ایران بپیوندد؟
شکایت هند از تحریمهای ایران
بر اساس این گزارش، ماه گذشته میلادی پس از اینکه اوباما قانون تحریمهای جدید و شدید یکجانبه علیه ایران را به امضا درآورد، «نیروپاما رائو» دیپلمات ارشد هند گلایه کرد که این نوع ابتکار عملها میتواند تاثیر نامطلوب و مستقیمی بر شرکتهای هندی و مهمتر از آن بر امنیت انرژی این کشور و تلاشهای دولت هند برای تحقق نیازهای توسعهای مردم این کشور داشته باشد. دهلینو همچنان به اعلام حمایت خود از حق ایران برای برخورداری از انرژی هستهای غیرنظامی ادامه میدهد و مقامات این کشور صراحتا اعلام میکنند که تصور نمیکنند تحریمها بهترین راه برای متقاعد کردن ایران به کنار گذاشتن برنامه تسلیحات هستهای این کشور باشد.
نیوزویک ادامه داد: هند از زمانهای دور هنگامی که ایران، سرزمین پارس و پادشاهی ایران بود و هند نیز تحت حاکمیت خاندان مغول بود، از روابط نزدیکی با ایران بهرهمند بوده است.
وابستگی اقتصادی هند به ایران
اما در سالهای اخیر هند به دنبال تقویت روابط خود با تهران برآمده است، آن هم فقط به دو دلیل. نخست اینکه، شکوفایی اقتصادی هند - رشد اقتصادی که این کشور برای بالا کشیدن صدها میلیون نفر از مردمش از ورطه فقر روی آن حساب میکند - نیازمند انرژی است و ایران در حال حاضر حدود 15 درصد از واردات نفت هند را تامین میکند؛ رقمی که طی 5 سال آینده در حالی که هند به طرحهای افزایش قابل توجه ظرفیت پالایشی خود برای نفت خام خاورمیانه ادامه میدهد، قرار است به طرز چشمگیری افزایش یابد. شرکت نفت "هندوستان پترولیوم " که شرکت نفت دولتی هند است میزان واردات نفت از ایران را سه برابر کرده است. هند همچنین قصد دارد گاز طبیعی ایران را نیز خریداری کند و به شدت نیز سرمایهگذاری کرده است تا به ایران کمک کند که میدانهای گازی خود را توسعه بخشیده و در کنار آن نیز تأسیسات بندرگاهی چابهار واقع در دریای عمان را که نزدیکترین محل برای ارسال نفت و گاز با کشتی به هند است، ارتقاء ح بخشد.
همکاری ایران و هند در افغانستان
هفتهنامه آمریکایی فوق در ادامه نوشت: دوم اینکه، هند به تهران به عنوان یک شریک بالقوه در افغانستان مینگرد. و با این احتمال رو به افزایش که سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) احتمالا بدون شکست قاطعانه طالبان از افغانستان عقبنشینی خواهد کرد، دهلینو قصد دارد از اینکه افغانستان به کشور نیابتی پاکستان تبدیل شود، جلوگیری به عمل آورد. تهران میتواند در این زمینه به دهلی نو کمک کند. در طول جنگ داخلی افغانستان، تهران از اقوام هزاره افغانستان که مسلمانان شیعه بودند، در مقابل طالبان پشتون که تحت حمایت پاکستان بودند، حمایت کرد. در این میان، هند نیز از سرکردههای قومی و اقلیت ازبک و تاجیک حمایت مالی کرد. دهلینو ممکن است به دنبال ایجاد اتحاد میان این گروههای غیر پشتون در افغانستان باشد تا طرحهای اسلامآباد برای کابل را خنثی کند.
بر اساس این گزارش، علاوه بر این، هند به حفظ روابط خوب با تهران نیازمند است تا بتواند تجهیزات و امکانات مورد نیاز برای نیروهای کمکی خود در افغانستان را از طریق ایران ارسال کند، چرا که پاکستان اجازه نمیدهد کمکهای هند از طریق این کشور عبور داده شود.
نتیجهگیری نیوزویک
پیگیری استراتژیک روابط نزدیکتر با ایران توسط هند با مانعی اساسی در قالب برنامه هستهای ایران مواجه شده است. هند تاکنون برای حفظ روابط حیاتی خود با غرب، دو مرتبه در آژانس بینالمللی انرژی اتمی علیه ایران رأی داده است. "نیروپاما رائو " وزیر امور خارجه هند متعهد شده است که هند به تمامی تحریمهای سازمان ملل علیه ایران پایبند خواهد بود، حتی اگر این سری تحریمها به طور خاص سرمایهگذاری مشترک 35 ساله هند و ایران در بخش کشتیرانی را هدف قرار داده باشد؛ سرمایهگذاری که به واسطه آن 8 نفتکش، نفت خام ایران را به هند میبرند. شرکت "ایرانو هند " که محصول این سرمایهگذاری مشترک است تعطیل خواهد شد و چندین شرکت دیگر نیز چنانچه به تجارت با ایران ادامه دهند، ارتباط آنها با بازارهای بینالمللی قطع خواهد شد.
راهکار نیوزویک برای مقابله با پیوستن هند به جمع مخالفان آمریکا
نیوزویک نوشت: برای حل این مسئله، هند ممکن است سعی در وقتکشی داشته باشد. این کشور میتواند چالشهای قانونی برای تحریمهای یکجانبه و جدید غرب را افزایش دهد.
این مجله در ادامه نتیجهای را که قابل جمع با موارد ذکر شده فوق نیست ارائه میکند و در آن تلاش میکند مسیر هند را متفاوت از مسیر برزیل و ترکیه جلوه دهد. نیوزویک مینویسد: اما چنانچه دهلینو توسط واشنگتن و بروکسل تحت فشار قرار گیرد، احتمالا تسلیم خواهد شد. بعید است که هند نیز همان راه برزیل و ترکیه را در پیش گیرد و با تلاشهای غیرنظامی [شورای امنیت] برای وادار کردن ایران به پایبندی به پیمان منع گسترش تسلیحات هستهای (انپیتی) مخالفت کند. با وجود همه اینها، هند آرزوی کسب نفوذ، قدرت و شناخت بینالمللی به عنوان یک قدرت جهانی را در سر میپروراند. هند با امضای توافقنامه هستهای غیر نظامی هند و آمریکا در سال 2005 گامی مهم در رسیدن به این هدف برداشت؛ توافقنامهای که ضرورتاً هند را به عنوان یک کشور تسلیحات هستهای قانونی به رسمیت شناخت. هند قصد ندارد این مسیر را از طریق اتحاد با یک کشور منزوی هستهای نظیر ایران خراب کند.
این گزارش در ادامه با قلمی که نشان از خشم از ناکارآمدی تحریمها دارد، به ارائه توصیههایی به دهلینو مبنی بر عدم همکاری با تهران میپردازد و میافزاید: هند همچنین به دنبال یک نشان افتخار دیگر نیز هست: کسب کرسی دائم شورای امنیت سازمان ملل. بعید است در صورت تخریب سیاستهای اتحادیه اروپا و آمریکا در قبال ایران، به این هدف دست یابد. هند میتواند سوخت فسیلی را از طریق بسیاری کشورهای دیگر نیز بهدست آورد. اما تنها یک جا است که کرسیهای دائم شورای امنیت را توزیع میکند و آنجا قطعا تهران نیست.
