رابرت گیتس، وزیر دفاع امریکا، طی مصاحبهای با مجله فارن پالیسی خبر از کنارهگیری خود در سال آینده میلادی داد. گیتس که در سالهای دور سابقه مدیریتسازمان سیا را در پرونده کاری خود دارد، توسط جورج بوش در دسامبر 2006 به جای دونالد رامسفلد به وزارت دفاع امریکا گماشته شد و بعد از انتخاب باراک اوباما به ریاست جمهوری در این مقام ابقا شد. برخی از تحلیلگران ابقای رابرت گیتس از سوی باراک اوباما به عنوان قابلیت نرمش رئیسجمهور جدید ارزیابی میشد به این معنا که او برای اداره پست مهمی همانند وزارت دفاع حتی حاضر است با فردی از حزب رقیب جمهوریخواه همکاری کند، اگر که او را مناسب چنین مقامی بداند و البته تشخیص اوباما نیز چنین بود. با وجود اعتماد اوباما به وی در مدیریت جنگ در خاورمیانه و به خصوص جنگ با طالبان در افغانستان به نظر میرسد که گیتس کم کم در فکر خروج از پنتاگون و تنها گذاشتن وی است که این موضوع بعد از ماجرای ژنرال مک کریستال و تصمیم اوباما به کنار گذاشتن وی از مقام فرماندهی نیروهای امریکایی در افغانستان اهمیت ویژهای دارد.
از مصاحبه گیتس با فارن پالیسی پیدا است که او موضوع کنارگیری خود را در ارتباط با دو مسأله اساسی بیان کرده؛ اول جنگ افغانستان و دوم مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری امریکا در سال 2012. او در مورد موضوع نخست وعده داد که در سال آینده بر سر کار خواهد بود تا مأموریت خود را در مورد افزایش نیروها در افغانستان به انجام برساند و پیشبینی کرد که در ماه دسامبر ارزیابی لازم برای تعیین کارآمدی استراتژی امریکا در این جنگ انجام خواهد داد و پس از آن است که در 2011 وقت لازم برای کنارهگیری خواهد داشت. این اظهارات وی دال بر این است که او برای مدت زمان باقیمانده تا کنارهگیری از مقام وزارت برنامهای مشخص را برای مأموریت اصلیاش، جنگ افغانستان، در نظر گرفته به نحوی که قبل از شروع مبازرات انتخاباتی ریاست جمهوری امریکا در اوایل 2011 فرصت کافی برای خروج از پنتاگون داشته باشد. به عبارت دیگر، او در برنامه متصور خود ماه دسامبر امسال را برای ارزیابی کلی از وضعیت جنگ افغانستان در نظر گرفته تا بنابر آن بتواند خود را برای کنارگیریاش آماده کند اما خواه نا خواه نقطه محوری این برنامه جولای 2011 به عنوان ضربالاجل خروج نیروهای امریکایی از افغانستان است که اوباما در دسامبر سال گذشته با ضمن بیان خطوط کلی استراتژی خود در افغانستان اعلام کرده بود.
اکنون این پرسش بسیار جدیتر از گذشته در محافل و رسانههای امریکایی مطرح است که آیا امریکا قادر خواهد بود در ضربالاجل اعلام شده نیروهای خود را افغانستان خارج کند؟ ژنرال دیوید پترائوس، فرمانده نیروهای امریکایی در امریکا، بعد از آن که در ابتدای مأموریت جدیدش و در برابر کمیته نیروهای مسلح سنا سعی کرد تا به نحوی از این ضربالاجل دفاع کند اما گویا چند هفته بعد از ورودش به افغانستان و آشنایی نزدیک با اوضاع جنگ نظرش تغییر کرد و در مصاحبهای از یک سو ضربالاجل مذکور را به عنوان یک «فرایند» توصیف کرد و نه یک «واقعه» و از سوی دیگر، حتی حق خود دانست تا در شرایط نامناسب جنگ از اوباما تقاضای تاخیر در ضربالاجل را بکند. اجرای ضربالاجل به شدت مورد تأکید گیتس است که از آن به عنوان نبشته بر سنگ یاد کرده و به همین دلیل بود که درست 24 ساعت بعد از مصاحبه پترائوس بار دیگر بر اجرای آن تأکید کرد. در واقع، گیتس به خوبی میداند تاخیر در این ضربالاجل به معنای بالاتر رفتن هزینه سنگین نظامی امریکا در افغانستان و همچنین تداوم مأموریت او تا پایان این دوره از ریاست جمهوری اوباما است، دو نتیجهای که او به شدت مایل به پرهیز از آن است.
مسأله دوم مد نظر گیتس برای کنارگیریاش انتخابات ریاستجمهوری امریکا در 2012 است که به آن تصریح کرد که در بهار مبارزات انتخاباتی در پنتاگون نخواهد بود. با توجه به آرایش سیاسی سنتی امریکا سخن او معنی روشنی دارد چرا که گیتس به عنوان فردی از حزب جمهوریخواه نمی تواند در آن مبارزات وزیر دفاع رئیس جمهوری از حزب دموکرات باشد. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که جمهوریخواهان به صورت طبیعی علاوه بر موضوعات داخلی، بر مسأله جنگ افغانستان برای انتقاد بر اوباما در آن مبارزات تمرکز خواهند کرد و آن موقع است که اگر گیتس همچنان وزیر اوباما باقیمانده باشد، به نوعی باید در مقابل انتقادهای هم حزبیهای خود ایستاده و از اوباما دفاع کند. از سوی دیگر، اوباما با حفظ او میتواند تااندازه زیادی از حملات جمهوریخواهان جلوگیری کند و به نوعی از او به عنوان سپر دفاع خود در مقابل رقبای جمهوریخواه استفاده کند. این کشمکشها در مبارزات انتخاباتی است که از هم اکنون گیتس را مصمم به کنارهگیری از مقام وزارت دفاع کرده و به نوعی سعی دارد تا در میانه معرکه رندی به خرج دهد، اما همه چیز بستگی به قبول کنارهگیری وی از سوی اوباما دارد.
