بیژن تنها: به گزارش «جوان»، افزایش ریزدانههای گرد و غبار در هفتههای اخیر، سلامت شهروندان و محیط زیست را در شهرهای جنوبی و غربی کشور و حتی پایتخت در معرض تهدید و آسیب جدی قرار داده است. به گونهای که در برخی شهرهای استانهای غربی و جنوبی مدارس، مهدهای کودک و برخی مراکز اداری تعطیل شده و مراکز درمانی با وجود امدادرسانی از سوی اورژانس و هلال احمر همچنان مملو از بیماران شده است.
شیوع برخی بیماریها و تشدید یافتن بیماریهای ریوی و قلبی بر دامنه نگرانیها افزوده است و این در حالی است که رئیس سازمان هواشناسی از تداوم و گسترش پدید گرد و غبار در تمام کشور خبر داده است.
مختل شدن زندگی در شهر ایلام
صادق طیبی، مدیرکل مدیریت بحران استان ایلام در گفتوگو با «جوان»گفت: طی هفته گذشته پدید گرد و غبار کاملاً مشهود بوده و به بالاترین میزان رسیده است به گونهای که در شهرهای ایلام، دهلران و سایر شهرهای استان عملاً زندگی مختل شده و افزایش این پدیده سبب شده تا علاوه بر مشکلات بهداشتی و سلامتی، تردد وسایل نقلیه تا حدود زیادی کاهش یابد. از سوی دیگر وجود این پدیده در سالهای متمادی باعث از بین رفتن بخش زیادی از منابع طبیعی این استان شده که بنابر اظهار کارشناسان، خشک شدن یک سوم درختان بلوط و از بین رفتن بخشی از کشاورزی از جمله این تبعات است.
تعطیلی سه روزه مدارس و مهدهای کودک
بنا به گفته این مقام محلی، ریزش خاکستر قرمز، عملاً بخشهایی از شهرهای استان را قرمزپوش کرده است و برخی از شهرها در زیر خاکستر گرد و غبار قرار گرفتهاند. این امر سبب شد در هفته گذشته مدارس برای سه روز تعطیل شود.
بنا به اعلام سازمان هواشناسی هر چند در حال حاضر از شدت گرد و غبار در این استان تا حدودی کاسته شده است با این حال انتظار میرود این مشکل به صورت ملی مورد توجه قرار گیرد و برای رفع آن راهکار اساسی در نظر گرفته شود در غیراین صورت، شهرهای جنوبی و غربی عملاً فلج خواهند شد.
توزیع ماسک رایگان هم کارساز نیست
محمد باقر محمدی، مدیرعامل جمعیت هلال احمر استان ایلام نیز به «جوان» گفت: در روزهای تشدید آلودگی هوا، زندگی شهرهای ایلام، مهران و دهلران مختل و کارها از روال عادی خارج شده بود، به گونهای که در دو مرحله حدود 15 هزار ماسک در میان شهروندان توزیع شد ولی توزیع ماسک و انجام اقدامات بهداشتی و سلامتی تأثیر چندانی در کاهش آسیبهای این پدیده نداشته و ندارد.
ایران میتواند درخواست غرامت کند
علی عزتی، نماینده مجلس شورای اسلامی نیز در این مورد به «جوان» گفت: شدت گرد و غبار در برخی روزها بسیار بالا میرود به طوری که بیمارستان شهرهای درگیر، مملو از بیماران قلبی و ریوی می شود. این پدیده به صورت پنهان اثرات نامطلوب خود را برجا گذاشته و خسارات بسیاری بر شهروندان وارد میسازد. اگر فقط بخواهیم به اقدامات مقطعی توجه کنیم، کاری از پیش نخواهیم برد بلکه لازم است مسئولان در حوزه اجرایی همچون محیط زیست و وزارت امور خارجه به پیگیری و رایزنیها استمرار بخشند. ایران میتواند از مجامع بینالمللی خواستار غرامت در این زمینه شود تا کشورهای مولد این گرد و غبار برای پیشگیری، چاره اندیشی کنند.
مردادماه، اوج پدیده گرد و غبار
هموطنان شهرهای غربی و جنوب غربی در حالی با پدیده گرد و غبار دست به گریبان هستند که بهرام صناعی، رئیس سازمان هواشناسی در گفتوگو با مهر اعلام کرد: پدیده گرد و غبار در مردادماه به اوج خود میرسد و چنانچه کشورهای متعهد بحران را مهار نکنند، کشور ما به شکلهای مختلف زیست محیطی و همچنین سلامت شهروندان دچار خسارتهای جبرانناپذیری میشود.
وی افزود: بروز هرگونه پدیده گرد و غبار در منطقه به دلیل جریانات موسوم به جریانات غربی- شرقی، بیشترین تأثیر را بر ایران میگذارد. کانون اصلی بحران گرد و غبار در شش منطقه در کشورهای غربی ایران، شناسایی شد که چهار کانون آن در عراق، یکی در سوریه و دیگری در عربستان است. کشور عراق که عامل اصلی بیش از 70 درصد این پدیده زیست محیطی است، متعهد شده مناطق بحرانی را کنترل کند و از سوی دیگر جنگ و ناامنی در منطقه به خصوص در عراق و استفاده ناصحیح از منابع آبی دجله و فرات از سوی ترکیه، عامل اصلی بروز این فاجعه زیست محیطی است که کشور ما بیشترین تأثیرپذیری را به دلیل موقعیت جغرافیایی از آن دارد به نحوی که در سال 82 و همزمان با آغاز پدیده گرد و غبار پنج روز در سال گرفتار این مسئله بودیم ولی در سال گذشته 180 روزدر کل کشور با گرد و غبار مواجه شدیم.
مشکلات جدیتر میشود
رئیس سازمان هواشناسی افزود: ذرات معلق این پدیده به دلیل اینکه سبک بوده و کمتر از 5/2 میکرون وزن دارند از ماندگاری و پایداری زیادی برخوردار هستند. این پدیده طی روزهای آینده به مناطق شمال شرق ایران نفوذ کرده و استانهای خراسان شمالی، رضوی، جنوبی و حتی دریای خزر را متأثر میکند و نیمه جنوبی کشور هم به طور کامل درگیر این پدیده است.
حقوق شهروندان، قربانی گرد و غبار
درگیر شدن بخشهای زیادی از شهرهای کشور با پدیده گرد و غبار و اثرات نامطلوب این پدیده و اینکه کشور ایران دریافت کننده آن است سبب شده تا مقابله با پدیده گرد و غبار، یک عزم ملی و فرامنطقهای را طلب کند.
در این راستا کشورهای عامل و درگیر به فکر تدوین آییننامه مقابله برآمدهاند.
ورود نهادهای بینالمللی برای کاهش بحران
هر چند کشورهای عامل پدیده گرد و غبار (عراق، ترکیه، سوریه و عربستان) نیز درصددند تا این مشکل رفع شود ولی در عمل تاکنون اقدام اساسی در این زمینه صورت نگرفته است.
همکاری نزدیک این کشورها با ایران میتواند نقش پررنگی در حل این معضل داشته باشد. ورود نهادهای بینالمللی نیز میتواند بر سرعت مقابله با این پدیده بیفزاید. کارشناسان بر این عقیدهاند که فقط با مالچ پاشی بیابانها که نمیتوان جلوی این پدیده را گرفت بلکه انجام اقدامات پیشگیرانه همچون تثبیت شنهای روان، بیابانزدایی، توسعه فضای سبز و توجه به مسائل زیست محیطی و حوضههای آبخیزداری میتواند از بار مشکلات بکاهد.
در این زمینه محمد جواد محمدیزاده، رئیس سازمان محیط زیست با بیان اینکه کانون پدیده گرد و غبار در عراق شناسایی شده است بر اقدامات اجلاس چهارجانبه ایران، عراق، سوریه و ترکیه تأکید کرد. از سوی دیگر دکتر احمدینژاد رئیس جمهور نیز در سفر استانی به استان یاسوج گفت:کنترل گرد و غبار با تشکیل دولت جدید عراق عملیاتی میشود. در این زمینه با کشور عراق به توافق رسیدهایم و با عربستان نیز گفتوگو خواهیم کرد.
