عقده‌گشایی اراذل در غیبت طرح امنیت اجتماعی

سمیرا سروی -وزیر کشور هفته گذشته از انجام طرح عفاف در کشور خبر داد. این طرح همان جنبه ایجابی طرح امنیت اجتماعی است که به دلایلی نه‌چندان منطقی، تعطیل شد. آن هم در شرایطی که به دلیل اشتغال پلیس به آشوب‌های پس از انتخابات، میزان جرائم مختلف در سال 88 نسبت به سال 87 افزایش چشمگیری داشته است. اجزای طرح امنیت اجتماعی و آثار آن طرح امنیت اجتماعی که از اردیبهشت ماه 1387 آغاز شد به دنبال کاهش ناهنجاری‌های اجتماعی بود. این طرح با بحث مبارزه با بدپوششی و به تبع آن ممانعت از ترویج مدهای غربی در لباس و مو و ... آغاز و با زیر طرح‌هایی چون جمع‌آوری اراذل و اوباش، بازتعریف حریم عمومی و خصوصی و مبارزه با مفاسد حریم‌های عمومی به ظاهر خصوصی، جمع‌آوری و دستگیری معتادان ولگرد و قاچاقچیان عمده و خرده فروش، مبارزه با سرقت، مبارزه با قاچاق کالا و ارز به شکل خرد و کلان و موارد دیگری ادامه یافت و ظرف حدود یک‌سال آرامش و امنیتی محسوس و چشمگیر در فضای شهر تهران و دیگر شهرها به وجود آورد. این طرح از همان آغاز با مخالفت‌ها و سنگ‌اندازی‌های عده‌ای مواجه شد اما پلیس به کمک قوه قضائیه، با قدرت آن را اجرا کرد. دستگیری تعداد زیادی از اراذل و اوباش سابقه‌دار که سابقه قتل، غارت، تجاوز، زورگیری و شرارت داشتند موجب امنیت خانواده‌ها شده بود. برخی پارک‌های معروف شهر تهران به پاتوق این افراد و قاچاقچیان و سارقان تبدیل شده بود اما با اجرای این طرح، امنیت به تفرجگاه‌ها بازگشت و مردم توانستند از این فضاها با آرامش خاطر استفاده کنند. انتشار اخبار تکان دهنده از ربودن دختران جلوی چشم پدر و مادر و اهل محل به وسیله اراذل و اوباش و گردن‌کلفت‌های محله‌ها، خواب راحت را از مردم می‌ربود اما اجرای طرح دستگیری اراذل و اوباش، در از بین رفتن این فضا مؤثر بود. پلیس در سال 87 مدام از کاهش چشمگیر آمار سرقت، قتل، تجاوز، زورگیری، حمل و فروش مواد مخدر، کالای قاچاق و دیگر جرائم خبر می‌داد. فضای عمومی شهر نیز گواه این موضوع بود اما مخالفت‌ها و تذبذب‌ها تمامی نداشت. برخی نمایندگان اصولگرا که باید حامی این طرح که مورد تأیید مراجع و علما هم قرار گرفته بود باشند، مواضعی مبهم و چند پهلو گرفتند و بیگانگان نیز بر این طرح تاختند. بازگشت به قبل از 87اوضاع تا زمان پس از انتخابات ریاست جمهور خوب پیش می‌رفت اما پس از شروع اغتشاشات و به دلیل آزادی عده‌ای از اراذل و اوباش، قاچاقچیان سابقه‌دار، سارقان حرفه‌ای و دیگر مجرمان که به ظاهر متنبه شده بودند، شرایط به وضعیت قبل از اردیبهشت 87 بازگشت. فرمانده نیروی انتظامی از دو برابر شدن برخی جرائم خبر داد و برخی از اراذل و اوباش و سارقان آزاد شده جان گرفتند. اکنون وقتی به جامعه می‌نگریم و صفحه حوادث روزنامه‌ها را می‌خوانیم برخی جرائم محسوس است. سرقت، قاچاق مواد مخدر، بدپوششی، ظاهر شدن دوباره معتادان ولگرد در معابر عمومی افزایش یافته و اواضع پارک‌ها مثل سال 87 نیست. استدلال برخی از مخالفان طرح امنیت اجتماعی این بوده و هست که در موضوع کاهش جرائم باید فرهنگ‌سازی صورت بگیرد. پاسخ این حرف را بارها کارشناسان و مسؤولان پلیس و قوه قضائیه داده‌اند؛ اینکه یک رذل یا یک شرور را نمی‌توان باکار فرهنگی از عمل پلیدش بازداشت، اینکه در کنار کار فرهنگی (ایجابی) برخورد قاطع با جرائم و مجرمان (سلبی) الزامی است. طرح عفاف یا طرح‌هایی شبیه آن، بدون برخورد با عوامل بدحجابی اثر چندانی نخواهد داشت. عکاس یک روزنامه وزین و قدیمی پس از بازگشت از محل نگهداری اراذل و اوباش در سال 87 می گفت اراذل و اوباش تهدید می‌کردند که عکس نگیرم. خط و نشان می‌کشیدند که اگر بیرون بیاییم چنین و چنان می‌کنیم. چند روز پیش آن عکاس را دیدم. می‌گفت آن اراذل و اوباش و قاچاقچیان و سارقان حرفه‌‌ای برگشته‌اند و در سایه نبود طرح امنیت اجتماعی، دارند عقده‌گشایی می‌کنند. آیا مسؤولان می‌دانند؟!