زهرا چیذری
در سالهای اخیر نه تنها در هر کوچه و خیابان، چند مرکز عرضه غذای آماده یا فستفود را میبینیم، بلکه با روشن کردن تلویزیون و رادیو نیز شاهد انواع و اقسام تبلیغات درباره این مواد غذایی مضر هستیم. به سراغ دکتر حسین فرجاد آسیبشناس و استاد دانشگاه تهران رفتیم و گفتوگویی درباره علل و عوامل افزایش مصرف فستفودها با وی انجام دادیم که در ادامه میآید.
این روزها شاهد هستیم که رستورانهای فستفود مشتریان زیاد و پرو پا قرصی دارند. چرا مردم ما اینقدر به فست فود علاقه نشان میدهند؟
ما در قرن 21 هستیم. قرن 21 قرن سرعت است و همه کارهای مردم براساس سرعت، بدون توجه به کیفیت کار انجام میشود.
فستفود هم اقتباسی از جامعه غربی است تا مردم به تغذیه سریع عادت کنند. اما این نوع از تغذیه با فرهنگ اصیل و بومی ما سازگار نیست.
انواع و اقسام تبلیغات از صدا و سیما پخش میشود که به نوعی مردم را به مصرف فستفودها تشویق میکند. نقش تبلیغات در گرایش بیشتر مردم به فستفود چیست؟
تبلیغات همواره مهمترین نقش را در گرایش مردم به سمت چیزی خاص و به طور کلی مصرفگرایی افراد یک جامعه ایفا میکند. مصرف فستفودها به نوعی تقلید و پیروی از مد اجتماعی است و خطرخودباختگی فرهنگی را در پی دارد.
روی آوردن خانمها به سمت شغلهای اداری چقدر در افزایش مصرف فستفودها مؤثر است؟
خانمهای شاغل بیشترین وقت خود را در ادارات صرف میکنند و وقت کمتری برای پرداختن به امور خانه و خانهداری دارند. از طرفی نیز باید نیازهای تغذیهای خود و خانوادههایشان را تأمین کنند بنابراین ناچارند از غذاهای فستفود استفاده کنند.
آیا مصرف زیاد فستفود در خانوادهها میتواند نشانهای از گسست عاطفی میان اعضای خانواده باشد؟
بله مسلماً همین طور است. تهیه یک غذای سنتی نیازمند انجام کار گروهی است و معمولاً اعضای خانواده به صورت گروهی و در کنار یکدیگر به تهیه و صرف غذاهای سنتی میپردازند. این مسأله سبب میشود تا فرهنگ ما نیز حفظ شود.
آیا مصرف زیاد غذاهای آماده یا فستفود میتواند در درازمدت به فرهنگ غذاهای بومی و سنتی ما آسیب برساند؟
نه، غذاهای سنتی ما اصالت خود را حفظ میکنند. غذاهای سنتی ایران از جمله مشهورترین غذاها هستند و در تمام دنیا طرفدارانی دارند. البته ممکن است نسل نوجوان امروز وقتی به سن میانسالی و کهنسالی برسد، علاقه چندانی به غذاهای سنتی نشان ندهد. زیرا ذائقهشان به غذاهای فستفود عادت کرده و این اشکال به ما بر میگردد که نتوانستهایم برای جوانانمان برنامهریزی کنیم. اما به هر حال غذاهای سنتی و اصیل ایرانی از بین نمیرود.
