اصرار ایران بر تعدیل پیشنویس وین و مقاومت چین در برابر قصد آمریکا و کشورهای غربی برای تحریمهای بیشتر ایران باعث ایجاد زمزمههایی در آژانس بینالمللی انرژی اتمی شده است که از لزوم اعمال تغییراتی در پیشنویس مذکور خبر میدهند.
روز دوشنبه منوچهرمتکی وزیر امور خارجه در کنفرانس خبری با همتای گرجی خود و همچنین روز گذشته رامین مهمانپرست اعلام کردند که رگههایی از واقعبینی غربیها در مسأله هستهای ایران مشاهده میشود. متکی همچنین از رد و بدل شدن پیام و در جریان بودن گفتوگویی دراین باره خبر داد. یک منبع آگاه به روزنامه جوان گفت که گفتوگوهای مذکور در واقع در قالب گفتوگوهای روتین در آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام شده است و طی آن برای طرفهای مذاکره با ایران به روشنی مشخص شده که ایران پیشنهاد وین را البته با اعمال اصلاحاتی که نگرانی تاریخیاش در آن لحاظ شده، قبول دارد.
به گفته این مقام آگاه تهران همچنین در قالب این گفتوگوها به طور شفاف تصریح کرده است که کاملاً قادر و مصمم است در صورتی که این پیشنهادات بر آمده از حسن نیت طرف ایرانی عملی نشود، سوخت لازم برای رآکتور تحقیقاتی تهران را خود غنیسازی کند.
آخرین پیشنهاد ایران
موضع رسمی فعلی ایران قبول اصل مبادله سوخت (به عنوان روح پیشنهاد وین) با اعمال تغییراتی در روش مبادله است که شامل مبادله دو محموله 400 کیلویی (تا سقف 800 کیلو) سوخت کم غنی شده (5/3 درصد) در برابر دو محموله 60 کیلویی سوخت 20 درصدی در خاک ایران می شود؛ به گونهای که تحویل هر محموله 400 کیلویی پس از دریافت محموله 60 کیلویی انجام شود. اما پیشنویس وین بر تحویل 1200 کیلوگرم سوخت ایران به روسیه و سپس غنیسازی تا حد 20 درصدی و بازگرداندن آن استوار است که فاقد تضمینهای عینی در مورد اصل بازگشت سوخت به ایران است. در آخرین نشست 1+5 در روز شنبه، چین با اعزام نمایندهای رده پایین نشان داد که موضوع تحریمهای بیشتر ایران در نظر پکن بیمعناست. چینیها معتقدند در حالی که هنوز پیش نویس وین روی میز است و صرفاً بحث بر سر جزئیات آن وجود دارد و نه اصل آن، تحریم بیشتر محلی از اعراب ندارد، منابع آگاه به جزئیان مذاکرات 1+5 می گویند پکن و همچنین روسیه معتقدند که صحبت از تحریمهای بیشتر ایران در پی جریانات پس از انتخابات ریاست جمهوری ایران حرکتی است برای اعلام نزدیکی واشنگتن به اغتشاشگران و نه با اهدافی متمرکز بر حل مسأله هستهای با تهران در دستور کار قرار گرفته است. بدین ترتیب چین ضمن رد تحریمها، بر لزوم مذاکراتی جدید پایفشاری کرده است. چین همچنین روز سهشنبه از طرفهای درگیر در مسأله هستهای ایران خواست که به گفتوگوهای خود ادامه دهند.
«مازائوکسو» سخنگوی وزارت خارجه چین در اظهاراتی که خطاب آن بیشتر به سمت کشورهای 1+5 بود، خواستار انعطاف بیشتری شد و گفت که آنها روش عملیتری را برای یافتن راه حل مناسب از طریق گفتوگوها در پیش بگیرند.
به گفته منابع آگاه در تهران این فضا و در مجموع شواهد و قراین نشان میدهد که اعضا 1+5 به این فکر افتادهاند که از طریق آژانس پیشنهاد وین را بازنویسی کنند و در این مسیر جدیدی از مذکرات با ایران محتمل مینماید؛ به ویژه آنکه پیشتر ایران از قول علی اصغر سلطانیه نماینده دائم کشورمان در آژانس اعلام کرده بود که اگر قرار باشد ایران درباره موضع خود درباره پیشنویس وین تغییراتی ایجاد کند تنها در چارچوب مذاکراتی که در آژانس صورت بگیرد چنین خواهد کرد. همچنین جفری فلتمن، مشاور وزیر امور خارجه آمریکا قبلا اعلام کرده بود در صورتی که آژانس پیش نویس وین را تغییر دهد آمریکا آن را میپذیرد.
