امین ارشادی
دولت آمریکا روز گذشته اعلام کرد که سفارت خود در صنعا را تا اطلاع ثانوی به دلیل تهدیدهای القاعده تعطیل کرده است.
نمایش تهدید القاعده در یمن هر چند سالهاست که به ابزاری برای دولتمردان آمریکایی و غربی برای پیاده کردن سیاستهای مرتبط با مبارزه با تروریسم و اعمال فشار بر دولتهای خاورمیانه تبدیل شده اما در روزهای اخیر و پس از بروز جنگ صعده و سرکوب شیعیان حوثی که بهانهای کافی برای حضور نظامی و امنیتی آمریکا در یمن و شبهجزیره عربستان فراهم کرد، اینبار سناریوی جنگ سوم خاورمیانه در قالب جنگ با القاعده یمن اجرایی میشود، هر چند تاکنون به نام عناصر القاعده و تحت شعار مبارزه با تروریسم، حوثیها و شیعیان یمن که اکثریت آنان غیرنظامی بودند، قربانی طرحی بزرگتر برای تسلط بر شبه جزیره عربستان و تثبیت حضور آمریکاییها شدند.
هرچند آغاز این سناریو به زمانی برمیگردد که آمریکاییها مبادرت به عقد قراردادهای نظامی با عربستان سعودی برای سرکوب شیعیان کردند و پس از آن دولت یمن توافقنامه امنیتی را با ایالات متحده آمریکا به امضا رساند اما کلید اجرای این سناریو را چند روز پیش باراک اوباما رئیسجمهوری آمریکا زد. پس از تلاش ناکام یک تبعه نیجریه برای انفجار هواپیمای آمریکایی در دیترویت، در آستانه سال نو میلادی، اوباما برای اولینبار القاعده یمن را به تجهیز و آموزش عمر فاروق عبدالمطلب متهم کرد و گفت: ما میدانیم که عبدالمطلب از یمن آمده است، کشوری که از فقر شدید و شورشهای خونبار رنج میبرد و نیز میدانیم که سازمان القاعده در جزیرهالعرب او را آموزش داده و راهی ایالات متحده آمریکا کرده است.
اگرچه عبدالمطلب نیجریهایتبار است اما اوباما بدون ذکر شواهدی مستدل تلاش کرد او را آموزشدیده القاعده یمن معرفی کند و در اظهاراتش نیز سازمان القاعده در جزیرهالعرب و نه فقط القاعده یمن را مسؤول دانست. به نظر میرسد که این اظهارات در راستای تعمیم جبهه یمن به کل شبه جزیره عربستان و به مثابه اعلام جنگ منطقهای وسیع باشد.
این بدان معناست که علاوه بر هدف تثبیت حضور آمریکا در شبهجزیره عربستان، اگر عناصری از القاعده از یمن به خاک عربستان بگریزند، باید مورد تعقیب قرار بگیرند. نظیر الگوی افغانستان و پاکستان که به طرح افپاک و کشیده شدن جنگ افغانستان به پاکستان منتهی شد.
اقدام اخیر دولت آمریکا برای تعطیلی سفارت ایالات متحده در صنعا نیز تلویحاً به معنای اعلام یک جنگ جدید و نمایشی برای اظهار نگرانی و ترس جدی ایالات متحده از ادامه فعالیتهای القاعده در شبهجزیره عربستان با هدف تکمیل سناریوی تسلط بر جزیرهالعرب و یکی از آبراهههای حیاتی جهان یعنی خلیج عدن و دریای سرخ است. این اقدام کارکردی داخلی برای تغذیه افکار عمومی مردم آمریکا نیز دارد زیرا بستن سفارت آمریکا در یک کشور به معنای هشدار و تهدیدی جدی برای منافع ملی آمریکاییهاست؛ امری که میتواند همراهی افکار عمومی را به دنبال داشته باشد.
حلقه مکمل آغاز یک نبرد واقعی در جزیرهالعرب همراه کردن دولت یمن است.
هم از اینرو است که اخیراً تحرکات بینالمللی در راستای پیادهسازی این سناریو شدت گرفته است.
ابتدا بحث برگزاری کنفرانس بینالمللی برای بررسی تهدیدات یمن پیش کشیده میشود که دولت بریتانیا بهعنوان همراه و شریک همیشگی ایالات متحده آن را مطرح کرد و بعد کمکهای مالی بهعنوان باجی برای همراهی دولت یمن با طرح آمریکایی روانه صنعا میشود. نتیجه آن را هم میتوان در اظهارات اخیر علی عبداللـه صالح رئیسجمهور یمن پس از قول مساعد واشنگتن برای تجهیز و تأمین مالی نیروهای امنیتی صنعا دید. صالح تصریح کرد که کشورش آمادگی کامل برای مبارزه با تروریستها و تعقیب آنان- هر کجا که باشند- را دارد.
